تحول در صنایع فولاد و نیروگاهی با سرامیک‌های نانویی ساخت ایران

یک شرکت دانش بنیان با تلفیق فناوری نانو و فرآیند فوق‌سرمایش، راهکاری صنعتی برای تولید سرامیک‌های سکوریتی با استحکام بالا و رفتار شکست کنترل‌شده ارائه کرده است.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از ستاد نانو، مهندس محمد حسین‌زاده یزدی، مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان اطلس‌سرام کویر، به معرفی این شرکت و نقش فناوری نانو در بهبود خواص سرامیک‌های دیرگداز و ایجاد رفتار سکوریتی در مقیاس نانو پرداخت.

شرکت اطلس‌سرام کویر در سال 1392 تأسیس شد و با تمرکز بر تولید آجرهای دیرگداز مورد استفاده در توربین‌های گازی طرح زیمنس نیروگاه‌های برق کشور، فعالیت خود را آغاز کرد. این شرکت با بهره‌گیری از فناوری نانو و روش نوآورانه فوق‌سرمایش، موفق به تولید محصولاتی شد که پس از انجام آزمون‌های فنی در معتبرترین آزمایشگاه‌های بین‌المللی، تأییدیه‌های لازم را دریافت کرده و در نهایت در وندورلیست شرکت توانیر قرار گرفتند.

حسین‌زاده یزدی به دستیابی به گزارش‌های فنی شرکت زیمنس، انجام تحقیقات و توسعه داخلی و اجرای فرآیند مهندسی معکوس بر روی نمونه‌های اصلی اشاره کرد و توضیح داد که بخش کلیدی فرآیند تولید، پس از قالب‌گیری و در مرحله انجماد مواد نانویی ترکیب‌شده با مواد اولیه رخ می‌دهد. به گفته وی، قالب‌های پرشده به تونل انجماد منتقل می‌شوند و در این مرحله، انبساط حدود 11 درصدی ماده حامل در اثر انجماد و محدودیت خروج ماده از قالب، منجر به شکل‌گیری فرآیند فرم‌دهی ایزواستاتیک سرد می‌شود. این فرآیند باعث می‌شود قطعات خارج‌شده از قالب، از استحکام خام بسیار بالایی برخوردار باشند.

مدیرعامل اطلس‌سرام کویر با اشاره به تنوع محصولات تولیدی این شرکت اظهار داشت: نازل‌های درونی و بیرونی پاتیل، راه‌گاه‌های مذاب، پورس‌پلاگ، ول‌بلوک، دامی و ستینگ تاندیش، بلوک مشعل، آجرهای کف کوره نورد، فرول‌های مصرفی در کوره‌ها، بلوک و مغزی تاندیش و همچنین قطعات مورد استفاده در دیواره محافظ کوره‌های واکنشی واحدهای بازیافت گوگرد، از جمله محصولاتی هستند که با این روش برای صنایع فولاد، مس، سیمان و پالایشگاه‌های نفت و گاز تولید می‌شوند.

وی در ادامه، مزیت‌های به‌کارگیری فناوری نانو و روش فوق‌سرمایش را تشریح کرد و گفت: «برخلاف روش‌های متداول پرس، که در آن‌ها توزیع تخلخل و خواص مکانیکی در بخش‌های مختلف قطعه یکنواخت نیست، در این روش توزیع ذرات در سراسر قطعه کاملاً همگن است. نانومواد به‌صورت یک فیلم نازک سطح ذرات را پوشش می‌دهند و همین موضوع موجب یکنواختی تنش در کل ساختار می‌شود.» به گفته حسین‌زاده یزدی، این ویژگی باعث ایجاد رفتاری مشابه سرامیک‌های سکوریتی می‌شود؛ به‌گونه‌ای که شکست قطعه به‌صورت پودری و لانه‌زنبوری رخ می‌دهد و در مقایسه با شکست‌های خطی و شمشیری در روش پرس، تافنس شکست به‌طور محسوسی افزایش می‌یابد.

وی یکنواختی خواص ترمودینامیکی در دماهای بالا، مقاومت بالا در برابر شوک حرارتی و ویژگی سکوریتی برای جلوگیری از آسیب به پره‌های توربین را از جمله مهم‌ترین تمایزهای محصولات اطلس‌سرام کویر نسبت به نمونه‌های مشابه عنوان کرد.

مدیرعامل این شرکت دانش‌بنیان در پایان با اشاره به برنامه‌های توسعه‌ای افزود: «در حال حاضر پروژه‌هایی برای توربین‌های گازی کلاس F زیمنس در دست اجرا داریم و همکاری ما با صنایع فولاد نیز طی سال‌های اخیر گسترش یافته است. علاوه بر تولید قطعات، خدمات نصب و پایش نیز توسط متخصصانی انجام می‌شود که سابقه فعالیت طولانی در شرکت زیمنس داشته‌اند.»