جمهوری اسلامی چگونه به راهبرد مقاومت رسید؟

بازتاب های بین المللی کتاب همین اختلاف را منعکس می کنند.

«اکونومیست» بر تبدیل ایدئولوژی به دکترین قدرت منطقه ای تأکید دارد؛ «لاندن ریویو آو بوکس» عبور از کلیشه ها و توضیح منطق گاه معیوب راهبرد را برجسته می کند.

- در سیاست خارجی جمهوری اسلامی، کمتر مفهومی به اندازه مقاومت تفسیرهای متعارض برانگیخته است: امتداد ایدئولوژی انقلاب، پاسخی به تهدیدهای امنیتی یا چارچوبی برای سازمان دهی قدرت و بازدارندگی؟ پرسش دشوار، انتخاب میان این تعریف ها نیست؛ مسئله آن است که چگونه تجربه تاریخی، جهان بینی رهبران و منازعه بر سر منافع ملی، این مفهوم را به یکی از محورهای سیاست ایران تبدیل کرده اند.

کتاب راهبرد کلان ایران: تاریخ سیاسی نوشته دکتر ولی رضا نصر، با عنوان اصلی Iran’s Grand Strategy: A Political History، منتشرشده از سوی انتشارات دانشگاه پرینستون در سال 2025، این پرسش را دنبال می کند.

دکتر نصر به جای توضیح سیاست خارجی ایران با شعارهای انقلابی یا تصمیم های منفرد، مسیر شکل گیری منطقی راهبردی را بازمی خواند که انقلاب، جنگ، استقلال خواهی، برداشت از تهدید آمریکا و رقابت های درونی حکومت در آن به هم پیوند خورده اند.

اهمیت این جابه جایی نگاه، بیرون آوردن مقاومت از قلمرو شعار و قراردادن آن در معرض مطالعه تاریخی است.