کالبدشکافی یک سقوط صنعتی؛ شرکت دخانیات ایران چگونه در گرداب «خصولتی سازی» گرفتار شد؟

شرکت دخانیات ایران که در اوایل دهه 1390 سالانه حدود 24 میلیارد نخ تولید می کرد، بنا بر تحلیل اکبر ابراهیمی، امروز با تولید حدود 6 میلیارد نخ در سال مواجه است؛ - کالبدشکافی یک سقوط صنعتی؛ شرکت دخانیات ایران چگونه در گرداب خصولتی سازی گرفتار شد؟ شرکت دخانیات ایران که در اوایل دهه 1390 سالانه حدود 24 میلیارد نخ تولید می کرد، بنا بر تحلیل اکبر ابراهیمی، امروز با تولید حدود 6 میلیارد نخ در سال مواجه است؛ روایتی که نویسنده آن را نتیجه ترکیبی از تغییر مالکیت، ضعف حاکمیت شرکتی و از دست رفتن سهم بازار می داند.

عصر ایران؛ اکبرابراهیمی* -  در ادبیات اقتصاد صنعتی، عبارتی با عنوان تله ظرفیت بلااستفاده (Idle Capacity Trap) وجود دارد؛ موقعیتی که در آن یک بنگاه بزرگ تولیدی با زیرساخت های گسترده، دچار افت شدید تقاضا یا کاهش عامدانه تولید می شود.

در این حالت، هزینه های ثابت (استهلاک خطوط تولید، حقوق نیروی انسانی ستادی و کارگری ، نگهداری و تعمیرات و.

) به جای آنکه بر حجم بالایی از کالای تولیدی سرشکن شوند، بر دوش تعداد اندکی محصول باقی مانده سنگینی می کنند.

نتیجه محتوم چنین فرآیندی در حسابداری صنعتی، پدیده ای به نام هزینه سربار جذب نشده (Unabsorbed Overhead) است؛ سرفصلی که مستقیماً سود عملیاتی را می بلعد و بنگاه را به قعر زیان انباشته پرتاب می کند.