کنکور، شفاف سازی می خواهد؛ سهمیه هایی که سهم دیگران را می بلعند

نظام سنجش و پذیرش دانشجو در ایران سال هاست با مجموعه ای از سهمیه ها و تسهیلات روبه روست؛ از سهمیه مناطق و ایثارگران گرفته تا تسهیلات موقت برای داوطلبان مناطق آسیب دیده از بلایای طبیعی.

- به گزارش خبرنگار سرویس اجتماعی تابناک، ظاهرا فلسفه بسیاری سازوکارهای سهمیه، جبران نابرابری های آموزشی، اجتماعی یا منطقه ای است؛ با این حال، گستردگی و پیچیدگی سهمیه ها همواره این پرسش را مطرح کرده که مرز میان عدالت جبرانی و تبعیض در رقابت کجاست.

با وجود تفاوت میان انواع سهمیه ها و اهداف اولیه آن ها، نقد اساسی به کلیت این نظام آن است که انباشت سهمیه ها، استثناها و مسیرهای پذیرش می تواند اصل رقابت شفاف را برای داوطلبان دشوار و فهم اثر واقعی هر امتیاز را پیچیده کند.

مسئله فقط این نیست که چه کسی سهمیه دارد؛ مسئله مهم تر آن است که وقتی تعداد و تنوع این سازوکارها افزایش می یابد، داوطلب عادی دیگر به سادگی نمی تواند بداند ظرفیت واقعی رقابت او چقدر است و یک رتبه مشخص در نهایت چه ارزشی در مقایسه با رتبه ای مشابه در گروهی دیگر دارد.

 از سوی دیگر، اگر سهمیه ای بدون ارزیابی مستمرِ اثربخشی، شفافیت آماری و سنجش پیامدهای آن ادامه پیدا کند، ممکن است از یک ابزار موقتِ جبران نابرابری به یک امتیاز تثبیت شده تبدیل شود.