قدرتی که دیگران را می ترساند یا تمدنی که دیگران را شگفت زده می کند؟

قدرت آن نیست که دیگران از زبان ما بترسند؛ قدرت آن است که از سخن ما بیاموزند.

قدرت آن نیست که دیگران از ما بگریزند؛ قدرت آن است که به سوی ما بیایند.

- آیا اینکه دیگران از ما بترسند، نشانه قدرتمند بودن ماست؟ آیا هرچه بیشتر بتوانیم دیگران را بترسانیم، تهدید کنیم، تحقیر کنیم یا با زبان خشونت با آنان سخن بگوییم، قدرتمندتریم؟ و آیا ترساندن دیگران می تواند هنر و افتخاری برای انسان، جامعه یا یک کشور باشد؟ به نظر می رسد در اینجا میان دو مفهوم باید تفکیک کرد: قدرت و ترس.

ممکن است کسی از دیگری بترسد، اما این ترس به معنای احترام، اعتماد یا پذیرش قدرت او نباشد.

گاهی انسان ها از کسی می ترسند، نه چون او را بزرگ و شایسته می دانند، بلکه چون از آسیب و شرّ او در امان نیستند.

این دو، از اساس متفاوت اند.

در روایتی منسوب به پیامبر(ص) در خطاب به امیرالمؤمنین(ع) آمده است: یا عَلِیُّ، مَن خافَ النّاسُ لِسانَهُ فَهُوَ مِن أهلِ النّارِ.

یعنی: ای علی، کسی که مردم از زبان او بترسند، از اهل آتش است.

و در روایت دیگری آمده است: یا عَلِیُّ، شَرُّ النّاسِ مَن أکرَمَهُ النّاسُ اتّقاءَ شَرِّه .

یعنی: بدترین مردم کسی است که مردم از ترس شرّ او احترامش کنند.