چرا امام حسین (ع) به پا خاست؟

اباعبدالله پس از روی کار آمدن یزید چندان اوضاع جامعه اسلامی را اسفناک یافت که به مردم بصره در این باره نوشت: إنّ السنّه قد أُمیتت، و إنّ البدعه قد أُحییت و نعشت.

- یادداشت مهمان_محمود نظری پور، پژوهشگر بنیاد پژوهش های اسلامی آستان قدس رضوی: اگر رحلت اندوهبار پیامبر اکرم (ص) را سرآغاز پیدایش بزرگ ترین انحراف در روند حکمرانی جهان اسلام بینگاریم، سخن به گزافه نگفته ایم؛ زیرا جریان رسالت و امامت که پیش از آن از علم و حکمت و عصمت بهره مند بود، جای خود را به جریان خلافت داد که فاقد عناصر لازم برای پیشوایی و راهبری جامعه اسلامی بود.

جریان خلافت که در دوران دو خلیفه نخست عمدتاً رویکردی بدعت آمیز و مصلحت جویانه داشت، اندک اندک در دوران خلیفه سوم رویکردی اشرافی و ثروت اندوزانه یافت و پس از شهادت امیر مؤمنان علی (ع) و امام حسن مجتبی (ع) به رویکردی سلطنتی و پادشاه گونه در زمان خلافت معاویه گرایید، چندان که وی خود را أوّل الملوک (نخستین پادشاه) خواند و ادعا کرد کاخ سبز را در شام برای نمایش عظمت اسلام ساخته است! سخن روشنگر علی (ع) در نهج البلاغه این رویکرد سودجویانه و دنیاپرستانه را بازمی نمایاند: فإنّ هذا الدین قد کان اسیراً فی أیدی الأشرار، یُعمل فیه بالهوی و تُطلب به الدنیا ؛ این دین در دست بدکاران اسیر بود که به نام دین هوسرانی می کرد