پرویز ناتل خانلری ؛ معمار ادبیات مدرن ایران

خانلری در ردیف بزرگ ترین شاعران تحول ساز قرن معاصر ایران قرار نمی گیرد، اما اهمیت تاریخی او بسیار بزرگ تر از وزن تحول آفرینی شعری اوست.

- داستان خانلری و نیما داستان قهرمان و ضدقهرمان نیست.

خانلری در ردیف بزرگ ترین شاعران تحول ساز قرن معاصر ایران قرار نمی گیرد، اما اهمیت تاریخی او بسیار بزرگ تر از وزن تحول آفرینی شعری اوست.

حسنا محمدزاده - شاعر، پژوهشگر و مدرس دانشگاه - در یادداشتی با عنوان خانلری در سایه نیما که به مناسبت سالگرد درگذشت پرویز ناتل خانلری نوشته و برای انتشار در اختیار ایسنا قرار داده، آورده است: چگونه تاریخ ادبیات یک روایت از تجدد را بر دیگری ترجیح داد؟ وقتی از نسبت پرویز ناتل خانلری و نیما یوشیج سخن می گوییم، معمولاً به یک دوگانه آشنا می رسیم: ـ نیما، بنیان گذار شعر نو و نماینده گسست از سنت ـ خانلری، شاعر محافظه کار و نماینده نوعی نوگرایی محتاطانه در این روایت، ماجرا تقریباً از پیش داوری شده است: نیما آینده را نمایندگی می کند و خانلری در برابر آن می ایستد؛ اما این صورت بندی حاصلِ تاریخ نگاری پسینی شعر معاصر است.

اگر منصفانه قضاوت کنیم، خانلری چهره ای بسیار پیچیده تر از شاعر عقاب یا رقیب نیما دارد.

پس باید در پی پاسخ به این پرسش ها باشیم که: خانلری در فرایند تبدیل ادبیات فارسی از یک سنت ادیبانه به یک نظام �