فرمول موفقیت واحد است یا توسعه مسیرهای متفاوت دارد؟

توسعه لزوماً از یک جاده عبور نمی کند.

کشوری ممکن است در آغاز کارخانه بسازد، دیگری خدمات مدرن ایجاد کند و سومی ثروت طبیعی اش را به سرمایه مالی تبدیل کند.

در آسیا نمی توان یک مدل شرق آسیاییِ واحد پیدا کرد.

عصر ایران؛ یلدا آذرپی (پژوهشگر علوم اجتماعی)- در تاریخِ اقتصاد معاصر، وسوسه عجیبی وجود دارد که هرگاه کشوری به موفقیت چشمگیر می رسد، دیگران به دنبالِ فرمول موفقیت اش می گردند.

ژاپن از ویرانه های جنگِ جهانی دوم برخاست و یکی از بزرگ ترین اقتصادهای صنعتی جهان شد؛ کره جنوبی از کشوری فقیر به صادرکننده خودرو، کشتی و فناوری بدل شد؛ چین پس از دهه ها اقتصادِ بسته، با اصلاحات اقتصادی به کارخانه بزرگ جهان تبدیل شد و نروژ توانست ثروت نفتی اش را به یکی از بزرگ ترین ذخایر مالی جهان مبدل کند.

طبیعی است برای کشورهای دیگر این پرسش پیش آید که راز موفقیت چه بوده است؟ آیا می توان سیاستِ صنعتی ژاپن را در چین اجرا کرد؟ آیا هند می تواند مسیر چین را تکرار کند؟ آیا کشورهای نفتی باید صندوقی شبیه صندوقِ نفتِ نروژ بسازند تا سرنوشت متفاوتی پیدا کنند؟ پاسخ تاریخی، برخلاف تصور اولیه، چندان ساده نیست.

توسعه اقتصادی مجموعه ای از سیاست های خریدنی و انتقال دادنی نیست؛ حاصل برخورد سیاست ها با تاریخ، جغرافیا، ساختار اجتماعی، جمعیت، نهادها، سرمایه انسانی