موضوعات داغ: - تامين اجتماعي - معاون اجرايي - نقل و انتقالات - باشگاه استقلال - فرشته حسيني - پياده روي اربعين - صنعت لوازم خانگي - بيمارستان تامين اجتماعي - نقل و انتقالات استقلال - نويد محمدزاده - جوردن هندرسون - كرونا در استقلال - خطاي - غلامرضايي - كيسه هاي پلاستيكي - مديرعامل موسسه بهمن سبز - جراحان - صلح با طالبان - اتهام زني - جوايز موسيقي آمريكا - وزارت گردشگري - حبيب الله عسگر اولادي - ياسين حجازي

مطالب مرتبط:
اطلاعات هویتی در اختیار بیمه شدگان قرار می گیرد
نشست مجازی «در آمدی بر روش شناسی هنر اسلامی» برگزار می شود
1420 نفر از خانوادهٔ فرهنگ و هنر و رسانه قزوین از خدمات بیمهٔ هنرمندان بهره مند هستند
بازار هنر به رونق پیش از کرونا بازگشت
بازار هنر به رونق پیش از کرونا بازگشت
-84 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
سه شنبه، 5 مرداد 1400 ساعت 05:552021-07-27فرهنگي

هنر خوشنویسی و بازیابی هویتی نو


هنر خطاطی نظامی هندسی با ریشه ای کهن است که روح آدمی را نوازش می کند؛ به عبارتی در کنار هم نشستن و هماهنگی اعجاب انگیز و استخراج زیبایی از حروف و کلمات "خوشنویسی" نام دارد.

- هنر خطاطی نظامی هندسی با ریشه ای کهن است که روح آدمی را نوازش می کند؛ به عبارتی در کنار هم نشستن و هماهنگی اعجاب انگیز و استخراج زیبایی از حروف و کلمات "خوشنویسی" نام دارد.

به گزارش سایت قطره و به نقل ازخبرنگار ایمنا" می گوید: خوشنویسی یکی از هنرهای اصیل اسلامی و ایرانی است و اگر بخواهیم ماهیت آن را بررسی کنیم، نیاز است که در ابتدا به خاستگاه این هنر توجه کنیم.

در واقع نقطه عطف مهم هنر خوشنویسی که امروزه میراث دار آن هستیم، پا گرفتن دین مبین اسلام است.

پیش از اسلام، یکی از شیوه های مشهور خوشنویسی، کوفی نام داشت؛ در این خط هر کدام از حروف و کلمات دارای یک کاراکتر هنری خاص بود، اما این نکته حس زیبا شناسی مخاطب را تلطیف نمی کرد.

وی می افزاید: پس از اسلام، زمانی که نگارش قرآن به یک ضرورت تبدیل شد، هنر خوشنویسی نیز همپای ضرورت نگارش قرآن به تکامل رسید و علاوه بر قرآن های متعددی که به خط کوفی نگاشته می شد، آرام آرام خطی به نام خط نسخ ابتدایی ، که در ادبیات آن دوره با نام مستدیر نیز شناخته می شد پا گرفت.

خط نسخ به دلیل ویژگی های خاصی که در ساده نویسی، رعایت خط کرسی، خوش خوانی و روانی داشت، رواج یافت.

این پژوهشگر خط ادامه می دهد: در قرن چهارم هجری قمری اقلام سته یا خطوط شش گانه، توسط ابن مقله بیضایی، خوشنویس و وزیر ایرانیِ خلیفه وقت شکل گرفت.

این خطوط شش گانه یا سته عبارت است از "مُحَقَّق"، "ریحان"، "ثُلث"، "نسخ"، "رِقاع" و "توقیع" که خطوط اسلامی عربی هستند.

خط نسخ در این خطوط توجه بیشتری را به خود معطوف کرد و به ناسخ خطوط معروف شد.

بازوی اصلی انتقال شعر هنر خوشنویسی است وی درباره ماهیت خط، اضافه می کند: وقتی از "خط" صحبت می شود، مقصود اصلی نظامی هندسی است که دارای زیبایی های بصری است و این نظام هندسی در انباشت اطلاعات و انتقال آن ها به خواننده ایفای نقش می کند.

حال هرچه بیشتر حس زیبایی شناختی خواننده تلطیف شود، آن خط دارای زیبایی بیشتری است.

بر همین اساس هر کدام از این شش خط از لحاظ زیبایی در جایگاهی مختص به خود قرار می گیرد.

این پژوهشگر خط تصریح می کند: از قرن هفتم هجری به بعد، کم کم در کشور ما خطوط ایرانی نیز رواج پیدا کرد و در نهایت این تلاش به ایجاد سه نوع خط منجر شد؛ خط تعلیق، نستعلیق که تلفیقی از تعلیق و نسخ است و خط شکسته نستعلیق.

بنابراین در یک تقسیم بندی کلی، هنر خطاطی شامل خطوط اسلامی عربی و خطوط اسلامی ایرانی می شود.

مراحل شکل گیری و سلسله مراتب این خطوط نیز بحث مبسوطی می طلبد.

تیموری توضیح می دهد: از قرن هشتم به بعد زمان اوج گیری خط با شکوه نستعلیق فرا رسید.

این خط مختص متون ادبی بوده و نشو و نما و پرورش خود را از متون ادبی آغاز کرده است.

یکی از ویژگی های خط نستعلیق این است که در سایه تکامل آن بیشتر می توان با نسخه های خطی آشنایی پیدا کرد.

وی خاطر نشان می کند: بازوی اصلی در انتقال هنر شعر، که هنر اول ایرانیان به حساب می آید، خوشنویسی است.

یعنی با یک تقسیم بندی ساده می توان فهمید که خوشنویسی، جایگاه دوم را در هنر ایران داشته و در متن زندگی اجتماعی مردم جاری بوده است.

حداقل طبقه فرهیخته و باسواد به طور مستمر با خوشنویسی ارتباط داشته اند.

خوشنویسی چه کارکردی دارد؟ این پژوهشگر خط ادامه می دهد: برای نمونه در دربار شاهان، ساختار و فرایندی به نام "فرمان نگاری" وجود داشته است و برای آن بهترین و ماهر ترین خوشنویسان را به کار می گرفتند.

همچنین در عهد تیموری، یا عصر صفوی که دوران اوج خوشنویسی ایران به حساب می آید، شاهان و شاهزادگان نیز به خوشنویسی اهتمام داشتند.

حتی در این باره روایتی نیز مشهور است که شاه عباس صفوی شمعدان نقره ای را در دست می گرفته و در کنار علیرضا عباسی، استاد بزرگ خوشنویسی خود، سرمشق می گرفته است.

در کتابخانه های مشهور و وابسته به سیستم های حکومتی نیز، تعداد بسیاری از خوشنویسان مشغول تحریر کتاب های مهم بودند.

تیموری اظهار می کند: این بدان معنا است که در دوران قدیم صنفی از کاتبان و خطاطان به صورت جدی در جامعه فرهنگی فعالیت می کردند و در یک جمله: هنر خوشنویسی تا پیش از صنعت چاپ یکی از پایه های استوار نظام فرهنگی زمان خود بوده است.

از نیمه دوم دوره قاجار به این طرف و از زمانی که شاهزاده عباس میرزا چاپ سنگی را وارد تبریز و تهران کرد، خوشنویسان فقط برای چاپ های سنگی می نوشتند و با این روند آرام آرام کارکرد خوشنویسی دچار افول می شود.

وی می گوید: در قرن سیزدهم این مسئله تشدید می شود و با به وجود آمدن چاپ سربی و پیش از آن، چاپ سنگی، نیازهای بازار مرتفع می شود.

امروزه کسی نیست که برای تحریر و خوشنویسی اثری مطالبه کند و تکنولوژی تمامی اینها را بلعیده است.

با تمامی این اوصاف، گرچه خوشنویسی از زندگی اجتماعی فاصله گرفت، اما همچنان ماهیت خود را به عنوان یک هنر مردمی حفظ می کند.

در دوره فعلی، یعنی از اواخر پهلوی اول، با یک چالش و سوال بزرگ رو به رو هستیم.

"هنر خوشنویسی چه کارکردی دارد و چه نقشی را می توان برایش تعریف کرد؟ " موظفیم هویت هنر اصیل خوشنویسی را تازه کنیم سردبیر مجله تخصصی رشد آموزش هنر با بیان اینکه در جواب این سوال با عده ای علاقمند مواجه هستیم که بخشی از آن ها نیاز محدود بازار را بر طرف می کنند و برای بخشی دیگر خوشنویسی امری ذوقی به حساب می آید که با آن حس زیبایی شناسی خود را تلطیف می کنند تصریح می کند: بخشی از سلامت روان افراد، وابسته به ارتباط آن ها با هنر، و به صورت خاص تر با هنر خوشنویسی است که البته این امر جایگاه کمی برای این هنر به شمار نمی آید.

با این وجود خوشنویسی هیچ گاه از صحنه اجتماعی حذف نشد و امروزه می بینیم که در هر مقطعی تعداد علاقمندان به این حوزه بیشتر می شود.

اما این به آن معنا نیست که ما با چالش رو به رو نیستیم.

ما موظفیم که هویت این هنر اصیل را تازه و برای آن نقش آفرینی کنیم.

تیموری می افزاید: بنا بر اصل ساده ای در جامعه شناسی، هویت برای اینکه ماندگار باشد، باید همواره نو شود.

به عبارت روشن تر، متولیان فرهنگی و هنری جامعه باید طرحی داشته باشند که تا سال های آتی هنر خوشنویسی را آینده پژوهی کنند، چراکه با سهل انگاری مورد خطاب و سرزنش آیندگان قرار می گیرند.

کارکرد خوشنویسی قوام بخشی به زبان فارسی است وی با اشاره به اینکه باید ارزش های هنر کشف شود، خاطر نشان می کند: خوشنویسی نیز یک هنر است و کارکرد امروزی آنکه از دیرباز وجود داشته، این است که به قوام زبان فارسی که شالوده اساسی هویت ما است، کمک می کند.

این چیز کمی نیست! در دنیا تشنگان زیادی برای یادگیری هنر خوشنویسی وجود دارد و با تعلیم و آموزش به آن ها علاوه بر ترویج خوشنویسی، زبان فارسی نیز رواج پیدا می کند.

سردبیر مجله تخصصی رشد آموزش هنر در باره آموزش این هنر می گوید: در زمینه آموزش خوشنویسی به نسل جدید، باید بگویم که این فرایند به صورت کاملاً خود جوش انجام می گیرد.

نظام تعلیمی ما برنامه مدونی برای آموزش خوشنویسی ندارد.

تمامی اینها در یک ساعت هنر محدود می شود که تأثیر نگرش سازی ندارد و فقط به دانش آموز می گوید " هنر خوشنویسی هم وجود دارد! " هنرها ی رقیب هم زیاد است و تکنولوژی نیز تبدیل به سایه بانی برای زندگی همه ما شده است.

پس نتیجه چیست؟ خوشنویسی ریشه ماست تیموری اضافه می کند: این مساله باعث می شود که قدرت دست ورزی کودکان ما به علت بیگانه شدن با خوشنویسی به حداقل برسد.

دانش آموزانی هستند که هر چند وقت یک بار دست به قلم می شوند.

حتی در کشورهای پیشرفته هم برای دست ورزی دانش آموزان، کارگاه هایی تشکیل می شود.

آموزش، به واحدهای تعلیمی خوشنویسی محدود شده است.

نهایت تلاش واحدهای تعلیمی نیز دریافت شهریه ای از خانواده هاست تا امتحانی بگیرند و مدرکی تحویل دهند و امورات خود را بگذرانند.

وی ادامه دهد: با آنکه این مساله کار بدی نیست، اما فقط بخش کوچکی از اصل ماجرا است.

بقیه ماجرا این است که شیوه های علاقمندی کودکان به خط نیز ترویج شود.

البته این هم از واحدهای تعلیمی مذکور ساخته نیست، چراکه آن ها کارشناس موضوع نیستند.

بنابراین لازم است هسته های فکری به وجود بیاید که در آینده به این هنر فقط به عنوان بخشی از تاریخ نگاه نشود و به جای اینکه آیندگان بگویند "افرادی بودند که خط خوشی داشتند"، بگویند "افرادی هستند که خط خوشی دارند".

خوشنویسی با ذات معنوی ایرانیان بهترین همخوانی را دارد و باید بیشترین اهتمام راجع به آن انجام شود.

خوشنویسی ریشه ما است و ریشه اگر تقویت نشود درخت خشک می شود.

گزارش از: آفرین عدیلی، خبرنگار سرویس فرهنگ و هنر
کلید واژه ها: خوشنویسی - هنر خوشنویسی - اعجاب انگیز - اسلام - هماهنگی - استخراج - دین مبین اسلام - زیبا - زیبایی - حروف - یکی از - نشستن - نظامی - انگیز - کنار - نقطه عطف - خبرنگار - اسلامی - ایرانی - گزارش - مشهور - مخاطب - میراث - بررسی - نیاز - شیوه - کوفی - اصیل - نقطه - هنری

آخرین اخبار سرویس:
مادر بهاره رهنما؛ دخترم خاص ترینه، منتقداش یاوه گو هستند! + فیلم

بازیگر معروف با دنیا سرشاخ شد/ عکس

دختر مهران غفوریان آماده رفتن به خرید /عکس

صداوسیما بدون اجازه تمام آهنگ هایم را پخش می کند

«جان تا جمال جانان» منتشر شد

جدیدترین پست بهاره رهنما /عکس

اینجا وامدار تک درخت 500 ساله عباس کیارستمی است

ثبت هشت اثر دفاع مقدس خوزستان درفهرست آثار واجدارزش تاریخی فرهنگی

نگاهی به وضعیت فرهنگ و ادبیات

فرزند سیامک اطلسی بر آرامگاه پدر+عکس

حال وخیمِ عزت الله مهرآوران بر اثر کرونا ؛ مردم دعا کنند

جدیدترین پست بهاره رهنما /عکس

دوتا نرگس محمدی در یک قاب /عکس

ارسال 45 اثر هنری به دبیرخانه نشان ملی صنایع دستی زنجان

دوتا نرگس محمدی در یک قاب /عکس

ترتیل صفحه 228 قرآن/ خدایی که در کنار ماست+فیلم، متن و مفاهیم

انیمیشن های خشن کودکان را به سمت تاریکی می برد/ اگر گوینده زرنگی نباشید، حذف می شوید

سلفی آناهیتا همتی با مادرش +عکس

این نقاشی هر روز کم رنگ و کم رنگ تر می شود

دلیل حضورم «در کنار پروانه ها» پیام قرآنی و عاشورایی آن است +صوت

موزه سینما میزبان فیلم های خاطره ساز شد 

انتصاب محمد خزاعی به عنوان رییس سازمان سینمایی قطعی شد

عکس | جواد عزتی در شب پایان سریال زخم کاری

«پارک دوبل» منتخب جشنواره اوهای آمریکا شد

معرفی بازیگر جدید سریال امنیتی

دلیل حضورم «درکنار پروانه ها»پیام قرآنی و عاشورایی آن است +صوت

«افرا» سریال پربیننده تلویزیون شد/ «مختارنامه» صدرنشین تکراری ها

ادعای فروش آب شرب چاه توسط شهرداری زارچ+ فیلم

نتایج تازه ترین نظرسنجی درباره سریال های تلویزیون

تیپ ساده و بی ریا رضا بهرام+ عکس

استوری جالب میرطاهر مظلومی درباره گاندی+ عکس

تیپ ساده و بی ریا رضا بهرام+ عکس

جدایی نوید محمدزاده از همسرش/ فرشته حسینی به ترکیه رفت!

غربالگری زائران اربعین پس از بازگشت به یزد + فیلم

اسطوره های سینما

استوری جالب میرطاهر مظلومی درباره گاندی+ عکس

استایل متفاوت مصطفی راغب+ عکس

عکس یکتا ناصر در خانه بازیگر مشهور

حرف جالب «هدی زین العابدینی» درباره شعور آدمها/ عکس

جدید ترین پست هومن سیدی

78.9 درصد مردم بیننده برنامه های سیما/ «افرا» پربیننده ترین سریال این شبهای تلویزیون

استایل متفاوت مصطفی راغب+ عکس

استوری عباس جمشیدی فر برای بازیگر لیسانسه ها+ عکس

78.9 درصد مردم بیننده برنامه های سیما/ «افرا» پربیننده ترین سریال این شب های تلویزیون

استوری عباس جمشیدی فر برای بازیگر لیسانسه ها+ عکس

حرف جالب «هدی زین العابدینی» درباره شعور آدمها/ عکس

هلیا دختر قمه کش مشهور با حجاب و بازیگر شد ! + فیلم

هلیا امامی خوش قدو بالایی اش را به رخ کشید ! + عکس های جذاب

کاراکتر جدید حاجی عبداللهی پس از «پایتخت»

نتایج تازه ترین نظرسنجی درباره سریال های تلویزیون

افرا پربیننده ترین سریال تلویزیون شد

احیای رشته چادر شب بافی در الوند + فیلم

فیلم های دفاع مقدس در ژاپن به نمایش در می آید

عکس | جواد عزتی در شب پایان سریال زخم کاری

روایت بازیگر ایرانی از شباهتش به ستاره هالیوود/ نخواستم آنجلینا جولی را ببینم

ماجرای توهین عجیب هنرپیشه زن معروف به علیرضا بیرانوند + جزییات

سریال افرا با 43.8 درصد مخاطب پربیننده ترین شد

روزبه حصاری بالاخره سکوتش را درباره علت غیبتش در بچه مهندس 4 شکست

فیگورهای عجیب و پاییزی «نسرین مقانلو»/ عکس

بازی هومن حاجی عبداللهی، در سریال «خوشنام»/ عکس

فیلم های دفاع مقدس در ژاپن به نمایش در می آید

«افرا» با 43.8 درصد مخاطب پربیننده ترین شد

«بازیگر معروف» با دنیا سرشاخ شد/ عکس

بلایی که «لیندا کیانی» بر سر چهره اش آورد+ عکس

دلنوشته نعیمه نظام دوست برای سیامک اطلسی

«یک روایت زرد» به جشنواره بین المللی فیلم های ورزشی هوستون راه یافت

برداشت زیتون با ابتکار جوان یزدی + فیلم

فیلم «قهرمان» پروانه نمایش گرفت

«بازیگر معروف» با دنیا سرشاخ شد/ عکس

78.9 درصد مردم بیننده برنامه های سیما/ «افرا» پربیننده ترین سریال این شبهای تلویزیون

جهان پر شده از آدم های معروفی که ...

زندگی نویسنده کتاب بیدار شو را چه چیزی نجات داد؟

کاهش تماشای ماهواره در پی رونق شبکه خانگی

90 درصد از ریه عزت الله مهرآوران درگیر کرونا شد

«میزبان»؛ ترسناک ترین فیلم جهان شد

بازیگر لیسانسه ها در آی سی یو/ 90 درصد درگیری ریه

بازگشایی مهد های کودک یزد با فروکش کردن کرونا + فیلم

کارگردان معروف کرونا گرفت/ با وجود دریافت دو دز واکسن

رژه ماشین های سوپر لوکس محمدرضا گلزار در تهران / فیلم

کیومرث پوراحمد به «کرونا» مبتلا شد

«تاجر ونیزی» در بازار کتاب

پست عجیب «بهنوش طباطبایی» برای دخترش/ عکس

پست عجیب «بهنوش طباطبایی» برای دخترش/ عکس

کاراکتر جدید حاجی عبداللهی پس از «پایتخت»

حال وخیمِ عزت الله مهرآوران بر اثر کرونا/ مردم دعا کنند

افتتاح نمایشگاه عکس و فیلم لحظه های عاشورایی در یزد

کمک به نیازمندان از سوی شرکت توسعه نیشکر خوزستان + فیلم

قهرمان فرهادی پروانه نمایش گرفت/اکران در پاییز

هدیه دادن نفس به بیماران کرونایی در استان قزوین + فیلم

گزارشی از طراحی نرم افزار مدیریت تولید پروژه های سینمایی

فیلم «قهرمان» به کارگردانی اصغر فرهادی، پروانه نمایش گرفت

تزریق بیش از 888هزار دز واکسن در استان قزوین + فیلم

فیلم| نمایشگاه مسیر بهشت در امامزاده ابراهیم(ع) آمل

«شرایط ناپایدارِ» زینب موحد در گالری شیرین

تغییر چهره یکتا ناصر + عکس

تزریق بیش از 888 هزار دز واکسن در استان قزوین + فیلم

واکسیناسیون اهوازی ها تا پاسی از شب بدون معطلی + فیلم

ماشین لوکس عموپورنگ + عکس

کاراکتر جدید حاجی عبداللهی پس از «پایتخت»

سانسور عجیب برنامه پیشگو | مصاحبه بدون یک نمای نزدیک از الناز حبیبی

هنر خوشنویسی و بازیابی هویتی نو

هنر خوشنویسی و بازیابی هویتی نو