موضوعات داغ: - نقل و انتقالات - افزايش قيمت - كميسيون اقتصادي - شجاع خليل زاده - گزارش كميسيون - كميسيون اقتصادي مجلس - تيم فوتبال جوانان - سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي - فدراسيون فوتبال - انتخابات آمريكا - بازار خوردو - كشتي سنتي - سفير اتريش در ايران - نفرات برتر - شهر برازجان - استيل آذين - صنعت گل و گياه - بيروت - پنجاه سالگي - تعرفه تلفن ثابت - شركت گاز استان سيستان و بلوچستان - تحريك طالبان پاكستان - تنسنت

مطالب مرتبط:
بزرگداشت مولانا در قونیه با صدای استاد شجریان
بزرگداشت مولانا در قونیه با صدای استاد شجریان
بزرگداشت مولانا در قونیه با صدای شجریان
تازه ترین خبر از سلامت استاد شجریان در آستانه 80 سالگی
بزرگداشت مولانا در قونیه با صدای شجریان
-171 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
سه شنبه، 1 مهر 1399 ساعت 07:552020-09-22فرهنگي

صدای استاد شجریان؛ هفتاد رنگ جادویی بر بوم زندگی ایرانیان


صدای استاد شجریان با عمر و ایام بسیاری از ما در آمیخته است.

نغمه هایی که گویی همزمان از درون تاریخ و سویدای جان ما سر می کشند، به حوادث دوران گره می خورند و بر گوش دل می نشینند.

- خسرو آواز ایران امروز 80 ساله می شود.

80 سالگی ای که حالا به جاودانگی پهلو می زند.

وحید جلایی، حقوقدان است و از خیل آنانی که عمرشان را با موسیقی ایرانی گره زده اند.

او در نوشته ای کوتاه از صدای استاد گفته است که چگونه هفتاد رنگ جادویی آن بر بوم عمرش نشسته است.

وحید جلایی: یکم.

نفرت و عشق در نوجوانیپایان دهه شصت و اوایل دهه هفتاد است، تو نوجوانی هستی که تازه سرک کشیدن بین نام های مشهور هنری را آغاز کرده ای، عصر گذار است: گذار از روز های پر اضطراب جنگ و ورود به دوره آرامش، آرامش نسبی البته.

دسترسی هایت به موسیقی و فیلم و سریال خلاصه می شود به آنچه از صدا و سیما پخش می شود.

از رادیو موسیقی می شنوی، معمولا موسیقی سنتی و ایرانی.

دوره انسداد فرهنگی است.

یافتن اقلام فرهنگی ممنوعه حتی غیر ممنوعه سخت است و دشوار.

تصنیف هایی از رادیو و تلویزیون پخش می شود، بعضی ها از بس تکرار می شوند که تو حفظ شان کرده ای: مردان خدا با صدای جلال الدین محمدیان، گفتم غم تو دارم با صدای شاپور رحیمی.

نام های تازه ای هم می شنوی: علیرضا افتخاری، ایرج بسطامی.

اما از این بین توانسته ای دو آلبوم بخری، هر دو از شهرام ناظری کیش مهر و آتش در نیستان .

بار ها و بار ها گوش شان می دهی اشعار را از حفظی و این برای یک نوجوان کمی عجیب است.

در شهر و سر در مغازه ها نام آلبومی را دیده ای: دود عود به خوانندگی محمدرضا شجریان، ترغیب می شوی که آن را بخری، تا شاید علت شهرت شجریان را بفهمی.

اما بعد از اولین بار که گوشش می کنی نتیجه خوب نیست.

کیفیت پایین ضبط و مقدمات طولانی بی کلام و آواز هایی که آن روز خیلی درکشان نمی کنی.

محتوای کاست (نوار) را می شود حذف کرد و چیز دیگری رویش ضبط کرد.

تو آلبوم دیگری از شهرام ناظری را روی آن ضبط می کنی با نام گل صد برگ! و تصمیم می گیری دیگر گرد شجریان هم نروی.

اما نام او بزرگتر از این حرف هاست که بشود نادیده اش گرفت.

آلبوم جدیدی آمده: آسمان عشق ، باز هم بر تردیدهایت غلبه می کنی و آن را می خری، یک بار، دوبار، سه بار ده ها بار گوشش می دهی، آن صدای محزون پخته مسحور کننده که شجریان هنرمندانه رهایش می کند، با آن هم نوازی های نی و تار و سنتور؛ و تصنیف درخشان آسمان عشق با شعری از مولوی: چنان مستم چنان مستم من امشب.

و تو چنان مستی که در مستی کشف و شهود می کنی! کشف تازه ای کرده ای، کشفی بی همتا، تمام آن صدا ها و آلبوم ها و ترانه های پیشین، انگار هیچند در برابر این کشف تازه.

ناگهان شجریان تبدیل می شود به مونس هر روزت، با آن ضبط قدیمی خانه پدری، هر روز و هر ساعت صدای شجریان است که در گوشت می پیچد، نوامرکب خوانی، بیداد، آستان جانان، سر عشق و دستان.

.

نفرتی که ناگهان به عشقی ماندگار تبدیل می شود.

دوم.

عاشقیِ مدامِ جوانیحالا در میانه های دهه 70 جای حیرتِ گذشته را اطمینان و وابستگی گرفته.

روزی نیست که شجریان گوش ندهی، حالا کم و بیش از دنیای پیچیده موسیقی ایرانی سر در میاوری، سه گاه و چهار گاه و همایون و دشتی را تشخیص می دهی.

می­دانی ماهوری که در سر عشق خوانده بهتر از ماهوری است که در سروچمان اجرا کرده؛ می توانی به عنوان شنونده موسیقی، اهمیتِ دستان را و آن آواز بی­ نظیرش در چهارگاه را بفهمی: از در درآمدی و من از خود به در شدم.

.

مرکب خوانی را می­ شناسی و پیچیدگی­ های شگفت آور آواز شجریان در نوا مرکب خوانی را درک می کنی.

علاوه بر آلبوم های رسمی، به دنبال آلبوم های غیر رسمی هم می روی؛ مجلس خصوصی هایی که اجرا کرده، با آن کیفیت های پایین ضبط، که هر کدام شاهکاری­ اند برای خودشان.

شعر های حافظ و سعدی و عطار و عراقی و باباطاهر و فریدون مشیری و دیگران را به مدد آواز او بهتر می شناسی.

دهه هفتاد، دهه فعالیت گسترده شجریان است.

در میانه­ این دهه تغییرات سیاسی در کشور ایجاد شده، امیدواری به جامعه رخنه کرده و شجریان سالی دو سه آلبوم منتشر می کند و هوادارانش را از صدایش سیراب می کند.

موسیقی های جدید، صدا های تازه و فضا های نو به سمت جوانان سرازیر شده، اما همچنان صدای اوست که از خودبی خودت می کند.

سوم.

دریغ های بی انتهای میانسالیحالا در میانسالی و در زمانه اضطراب ها و یاس ها و ناامیدی ها، اگر چه هنوز صدایش برایت آرامش بخش است، اما دریغ های بسیاری هم داری.

دریغ از اینکه نشد تا در یک کنسرتش شرکت کنی، دریغ از اینکه یاران و همنوازان بی نظیرش، محمدرضا لطفی و پرویز مشکاتیان، دیگر نیستند، دریغ از اینکه که محمد موسوی (نوازنده­ نی) با آن همنوازی های شگفت آورش در نوامرکب خوانی و سر عشق و ده ها ساعت کنسرت و مجلس خصوصی، منزوی شده و اینکه شجریان مدتهاست بیمار است و تو باید مدام نگران احوالش باشی.

از این که در همهمه و غوغای شبه هنرمندان، او نیست تا چهره هنرمند اصیل را به نمایش بگذارد.

چهارم.

خسرو آوازشجریان بهترین خواننده تاریخ موسیقی ایرانی است؟ پاسخ این سوال دشوار است.

حداقل برای تو که متخصص موسیقی نیستی دشوار است.

اما اگر تعبیر داریوش پیرنیاکان نوازنده چیره دست تار را مبنا قرار دهی شجریان ویژگی های همه پیشینیان و هم عصرانش را یک جا در خود دارد.

او حزن صدای محمودی خوانساری، قدرت صدای ایرج، مردم پسندی صدای گلپایگانی و لطافت صدای بنان و محبوبیت و مردمی بودن قمرالملوک وزیری را در خود دارد، قدرت صدایش شاید به ایرج نرسد، اما تسلطش بر آواز ایرانی یگانه است (شجریان در جایی گفته قدرت صدای ایرج زمانی معیار خوانندگی بود) حالا کم نیستند کسانی که از سبک آوازی منحصربفرد شجریان سخن می­ گویند.

او هر جا بوده آواز خوانده، از کنسرت ها و مجالس دوستانه گرفته تا مجالس ختم و بزرگداشت و مراسم رسمی و حضور های ناگهانی.

شاید کمتر خواننده ای مانند او در اعتلای آواز ایرانی نقش داشته باشد.

حالا و در این زمانه پر آشوبِ رسانه های مجازی، چه بسیار از قطعات آوازی اش بسان یک تصنیف و ترانه دست به دست می شود و شنونده هایش با هر گرایش موسیقیایی حس بی نظیر و شگفت آوری را تجربه می کنند.

نام او با آواز گره خورده، خسرو آواز ، قله آواز لقب های بی دلیلی نیستند که به او داده اند.

برخی منتقدانش می گویند تحولات سیاسی ای که صدای زنان را به پستوی خانه ها فرستاد و فعالیت برخی ها را ممنوع کرد، در برآمدن و شهرت و محبوبیت شجریان نقش بسیاری داشته.

اما اگر حتی تمام آلبوم های مجوزدار و کنسرت های رسمی او در ایران را از کارنامه اش حذف کنیم، بازهم آنچه از تجربه گل ها (در قبل از انقلاب) و آثار غیر رسمی و کنسرت های خارج از کشور و اجرا های بی نظیر خصوصی (که هیچ کدام با مجوز حاکمیتی اجرا نشده) از او باقی می ماند، با فاصله بسیار، او را بر جایگاه اول آوازخوانان موسیقی ایرانی قرار می دهد.

پنجم.

دود عودبرمی گردی به دود عود، حالا بعد از سال ها از آن تجربه ناخوشایندِ اول، هر وقت پیش درآمدش را می شنوی یا آن آواز دلنوازش با شعر عطار در دستگاه نوا: آتش عشق تو در جان خوشتر است.

.

یا تصنیف کم نظیر دود عود، با خودت می گویی چه خوب شد در آن بی خبریِ نوجوانی، برای همیشه این صدا را رها نکردی.

دود عود برای من عزیزتر از همه آثار شجریان است.


کلید واژه ها: استاد شجریان - موسیقی - ایران - استاد - نوجوانی - موسیقی ایرانی - ایرانی - شجریان - آرامش - صدا و سیما - وحید - ایرانیان - حقوقدان - دهه شصت - دسترسی - اضطراب - خورند - مشهور - سریال - نوشته - زندگی - رادیو - تاریخ - حوادث - دوران - سالگی - امروز - کوتاه - نفرت - آواز

آخرین اخبار سرویس:
نبرد عجیب و دیدنی بین ببر و خرس+ویدئو

«منوچهر هادی» درکنار مادر مهربان سینما و تلویزیون/ عکس

«نیمه های راه» قصه ای برگرفته از حقایقِ امروز جامعه

«منوچهر هادی» درکنار مادر مهربان سینما و تلویزیون/ عکس

تقویم و اوقات شرعی ششم آبان شیراز + فیلم

درخشش هنرمندان ایرانی در جشنواره های آمریکایی

عکسی قدیمی از زوج مشهور سینما

عکسی قدیمی از زوج مشهور سینما

فیلم| وضعیت اسفناک یک حمام تاریخی بیخ گوش میراث

سوگواری عجیب یک بازیگر زن دیگر برای گربه اش/ عکس

سوگواری عجیب یک بازیگر زن دیگر برای گربه اش/ عکس

ماجرای دریافت پول برای بازدید از مزار شجریان چیست؟

ماجرای دریافت پول برای بازدید از مزار شجریان چیست؟

»هفت الف« اولین گام موسیقی پارسا خائف

کارگردان فصل چهارم «بچه مهندس» تغییر می کند/ «احمد کاوری» گزینه اصلی

آفتاب گرفتن به سبک «لیندا کیانی»/ عکس

آغاز نهمین جشنواره فیلم و عکس دانشجویی به صورت مجازی

آن چند دقیقه طلایی

در اهمیت »فرزانه« بودن

نگاهی به برخی تازه های نشر

پیشتازی جوانان در میدان موسیقی

کمان ابرو طاهر

رضا داوری اردکانی: فلسفه بحث درباره امور انتزاعی و بیهوده نیست/وفاداری به خرد

حرف های تکان دهنده بازیگر سریال یوسف پیامبر : زمانه به بازیگرانی مثل من جفا می کند

حرف های تکان دهنده بازیگر سریال یوسف پیامبر : زمانه به بازیگرانی مثل من جفا می کند

جایزه جشنواره مستند «میلنیوم» برای «سایه های بی خورشید»

تمدید مهلت ارسال آثار به جشنواره ادبی فصل همدلی

همسر نماینده مجلس«دادِستان» هستم/ داستان سریال جدید ده نمکی به شدت جذاب است!

پرستو صالحی در کنار خواننده لس آنجلسی +عکس

زندگی پرماجرای «ابونُعَیم اصفهانی»

عکس های برگزیده روز

چهره های مشهوری که پایان زندگی شان را رقم زدند+ عکس

حمله جسورانه شیر تنها به یک گله بوفالو +فیلم

«نیکو خردمند» نمادی از یک بازیگر آرام و بی حاشیه

زمان پخش سریال 021 جواد رضویان + جزییات

تصویر لو رفته از عروسی رزیتا غفاری

10 اثر به دبیرخانه سی و یکمین جشنواره تئاتر استانی هرمزگان رسید

واکنش کامبیز دیرباز به عکس بوسه جنجالی شجاع خلیل زاده+عکس

«هفتاد کشیش یخی» کتاب سال شعر خبرنگاران ایران شد

اتفاقی عجیب در هنگام پخش یک سریال در آی فیلم

نگاه جالب ترامپ به برگه رای همسر!+ فیلم

ابلاغ مراتب ثبت ملی 55 اثر منقول فرهنگی تاریخی

عکس هنرمندانه پانته آ بهرام از قلب طبیعت +عکس

ادل: فقط توانستم نصف خودم را بیاورم

اکثر مردم ایران از زدن ماسک خسته شده اند

فیلم| ترانه من واست جون میدم از شهاب رمضان

«هفتاد کشیش یخی» کتاب سال شعر خبرنگاران ایران شد

فیلم| توزیع غذای گرم توسط گروه جهادی لبخند مهدوی بین نیازمندان بیرجندی

پوشش کرونایی آزاده نامداری + عکس

با حضور آثار ایرانی در جشنواره ای برتر؛ جایزه آمریکایی ها به ایرانی ها تعلق گرفت

عکس های برگزیده هفته

تفریحات لاکچری روشنک عجمیان قبل از کرونا+عکس

نیمی از ایرانی ها از ماسک خسته شده اند | کاهش پیگیری اخبار کرونا از رادیو و تلویزیون | چند درصد مردم خبرهای کرونا را اصلا پیگیری نمی­ کنند؟

نیمی از مردم از ماسک زدن خسته شدند

فیلمنامه نویس مطرح هالیوود درگذشت

راه اندازی موزه باستان شناسی در دزفول در دستور کار است

عکس خفن بهرام رادان در غروب آفتاب

راه اندازی موزه باستان شناسی در دزفول در دستور کار است

فیلم| بالاخره سیگاری ها کرونا می گیرند یا نمی گیرند؟!

جایزه آمریکایی ها به ایرانی ها تعلق گرفت

چهار فیلم از استان بوشهر به بخش مسابقه جشنواره فیلم کوتاه تهران راه یافتند

برگزاری جشنواره عطر مهربانی در نهبندان

اتفاقی عجیب در هنگام پخش سریال پس از باران

دوست داری سفر کجا بری؟/فیلم

جایزه ویژه جشنواره چونگ جو کره جنوبی به «متری شیش و نیم» رسید

شعر و شخصیت طاهره صفارزاده در «شب ادبیات» واکاوی می شود

اتفاقی عجیب در هنگام پخش سریال پس ار باران

تغییر چهره عجیب ماهور الوند+عکس

اصول و مبانی نقد فیلم از نگاه مایکل رایان

«متری شیش و نیم» برگزیده داوران جشنواره کره جنوبی شد

خبرهای کوتاه از نقاط مختلف استان قزوین + فیلم

باباپنجعلی به چهل تیکه می آید/ عمل نکردن به نذر در دوران کرونا چه حکمی دارد؟ / «صفر بیست و یک» روی آنتن می رود

جایزه ویژه جشنواره جئونجو کره جنوبی به «متری شیش و نیم» رسید

جدال لفظی سرهنگ علیفر و کارشناس شبکه ورزش روی آنتن تلویزیون

جدال لفظی سرهنگ علیفر و کارشناس شبکه ورزش روی آنتن تلویزیون

خارگ، جزیره ی رازها، سازها و آوازها...

بخش خبری مجله خبری پنجم آبان ماه 99 + فیلم

خارگ، جزیره ی رازها، سازها و آوازها...

رامبد جوان برای «خنداننده شو» فراخوان داد

فیلم| اهمیت و نحوه شست و شوی صحیح دست برای پیشگیری از کرونا

بوفالو سلطان جنگل را ضربه فنی کرد + فیلم

زمان پخش فصل جدید سریال نون خ 3 +جزییات

ببینید | معرفی محصول جدید سایپا به سبک هالیوود

فارس یادواره شهیدان قادرخانزاده و 840 شهید بانه

جایزه آمریکایی ها به ایرانی ها تعلق گرفت

اینستاگرام و تلگرام جلوی قاچاق فیلم را می گیرند

فراخوان «خنداننده شو» منتشر شد

فراخوان «خنداننده شو» منتشر شد

یادواره شهدای قادرخانزاده بانه

رامبد جوان برای مسابقه «خنداننده شو» فراخوان داد/ همه ایرانی ها می توانند شرکت کنند

واکنش جابر به انتقادها از لهجه سریال نجلا

همکاری با اینستاگرام و تلگرام برای مبارزه با قاچاق فیلم

امیر غفارمنش در کنار پسر بزرگش+عکس

کَل کَلِ سیدجواد رضویان و سیامک انصاری در شبکه سه

آشنایی با سریال های تازه تلویزیون

بیش از نیمی از مردم ایران از زدن ماسک خسته شده اند

مجموعه داستانی «صالحات» در مازندران کلید خورد

میکاپ جذاب لیندا کیانی+عکس

نحوه ارسال فیلم برای جذب کمدین در مسابقه خنداننده شو +فیلم

مجموعه داستانی «صالحات» در مازندران کلید خورد

صدای استاد شجریان؛ هفتاد رنگ جادویی بر بوم زندگی ایرانیان

صدای استاد شجریان؛ هفتاد رنگ جادویی بر بوم زندگی ایرانیان