مطالب مرتبط:
سهم اقتصاد ایران از مشاغل سبز تقریبا هیچ است/ جنگ با غول بیکاری با توسعه مشاغل سبز
پاسخ علی میرزاخانی به ادعای لیبرالی بودن اقتصاد ایران
جیب بُری مخفی در اقتصاد ایران
وزیر اقتصاد: قیمت دلار 8 هزار و 500 تومان است/ رییس کل بانک مرکزی: با نوسانات دلار، هیجانی برخورد نمی کنیم/ تغییرات اندک قیمت طلا در آستانه نشست فدرال رزرو/ سهم ایران از بازار کشورهای همسایه
وزیر اقتصاد: قیمت دلار 8 هزار و 500 تومان است/ رییس کل بانک مرکزی: با نوسانات دلار، هیجانی برخورد نمی کنیم/ تغییرات اندک قیمت طلا در آستانه نشست فدرال رزرو/ سهم ایران از بازار کشورهای همسایه
-94 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 20 آذر 1398 ساعت 10:162019-12-11اقتصادي

عوامل غیرقیمتی در اقتصاد ایران بیش از عوامل قیمتی تاثیرگذارند


نگاه اقتصاددانان کشور به سمت و سویی باید باشد که همه جوانب در آن در نظر گرفته شود چرا که بعضا عوامل غیراقتصادی و غیرقیمتی بیشتر از عوامل قیمتی تاثیرگذار هستند.

- رویداد24" یکی از مسائلی که ذهن برخی از علاقمندان به رشته اقتصاد را به خود درگیر کرده، بحث علاقه اقتصاددانان کشور به خصوص اقتصاددانان نسل جوان به ارائه راه حل های قیمتی است، یعنی عنصر قیمت را عامل بسیار تعیین کننده دانسته و حل تمام مشکلات را در گرو عملکرد نظام قیمت ها می دانند.

در واقع اقتصاد امروزی هر چه بیشتر دلبسته ریاضیات، سنجی و نمودارها شده است و در عوض تا آنجا که توانسته از علوم انسانی بودن خود فاصله گرفته است.

یعنی اقتصاددان امروز کشور ما به دلیل اهمیت یافتن ریاضیات و اقتصادسنجی در امتحانات و مقالات خود خواسته یا ناخواسته راه پیشرفت علمی را در فراگیری صرف این دروس قرار داده و تا آنجا که توانسته از رشته های انسانی مانند جامعه شناسی و روانشناسی فاصله گرفته و هر روز فاصله اقتصاد با دیگر رشته های علوم انسانی بیشتر می شود.

این فراموشی علوم انسانی سبب شده تا اقتصاددانان کشور در ارائه راه حل های خود، انسان را در معادلات اقتصادی یک انسان اقتصادی عادی و بهینه یاب در نظر بگیرند که به سرعت خواسته های خود را بر اساس قیمت ها تعدیل می کند و مطلوبیت خود را بر اساس بودجه خود به حداکثر می رساند؛ اما در واقع برخی اوقات فراموش می کنند که انسان در یک جامعه ممکن است تفکر اقتصادی نداشته باشد و به جای تعدیل خواسته ها فریاد بکشد، اعتراض کند و رفتار غیراقتصادی انجام دهد.

انسان ها در جامعه امروز کشورمان آنگونه که اقتصاددانان فرض می کنند رفتار نمی کنند شاید فقط مردم سوییس باشند که همانطور رفتار می کنند که اقتصاددانان کشور می خواهند و حتی مردم کشوری مانند فرانسه هم نسبت به تغییرات قیمت و مالیات و .

حساس هستند.

شاید بتوان گفت ملموس ترین مثال برای ناکارآمدی ارائه راه حل های قیمتی همین مسئله بنزین باشد در حالیکه بسیاری از اقتصاددانان کشور تنها راه بهینه شدن مصرف، حذف یارانه ثروتمندان، جلوگیری از قاچاق و .

را گران کردن این کالا و نسخه آن را یا شوک درمانی یا افزایش تدریجی قیمت بنزین می دانستند.

اما شاید برای بسیاری از دوستان تعجب آور باشد اگر بگوییم تجربیات قبلی ثابت کرده که این امر اشتباه و غیرواقعی است و گران کردن چه یکباره و چه تدریجی چندان تاثیری بر مصرف داخلی نگذاشت و بهبودی حاصل نکرد و اتفاقا عاملی که به یکباره جلوی افزایش مصرف بنزین را گرفت تنها و تنها همین کارت سوخت به عنوان یک راه حل غیرقیمتی بود که اجرا شد و بیشترین تاثیر را در کاهش مصرف بنزین داشت.

البته سه یا چهار برابر کردن قیمت یک کالا بر میزان مصرف آن دخیل است اما اگر فقط 10 درصد از مصرف آن کالا کم شود نشان از ضرورت استفاده از آن کالا در زندگی روزمره است.

آخرین آمارنامه شرکت پالایش و پخش که مربوط به سال 1395 است نشان می دهد نه افزایش تدریجی در سال های قبل از طرح تثبیت توانست روند رو به رشد مصرف را تغییر دهد و نه طرح تثبیت تفاوت معناداری را با گذشته در مصرف ایجاد کرد.

حتی 4 برابر شدن قیمت بنزین در پی طرح هدفمندی یارانه ها نیز در کاهش میزان مصرف آن به اندازه سهمیه بندی سال 1386 موثر نبوده است.

نکته دوم هم آنست که در سال 1394 و با کاهش قیمت نفت در بازارهای جهانی و حذف طرح سهمیه ای و یکسان کردن نرخ بنزین به هزار تومان در واقع قیمت به قیمت فوب خلیج فارس رسید.

اما نکته اصلی اینست که اگرچه قیمت بنزین در این سال ها به قیمت فوب افزایش داشت اما عامل اصلی اختلاف قیمت مربوط به افزایش یکباره قیمت دلار بود که به واسطه تحریم آمریکا صورت گرفت.

آیا چون قیمت دلار بالا رفته و قیمت کالاهای داخلی نسبت به کشورهای همسایه ارزان شده باید قیمت همه کالاها را گران کنیم.

منطق اقتصاد قیمتی پاسخ مثبت می دهد اما این نکته را در نظر نمی گیرد که با این قیمت ها بسیاری از خانوارها از خرید مایحتاج خود باز می مانند و این فشار اقتصادی به یکباره انسان اقتصادی را تبدیل به انسان معترض می کند.

اگر بگوییم وقتی صادرات نفت در کشور ما به پایین ترین حد خود در این سال ها رسیده چه اشکالی دارد که این نفت را به جای محاسبه با قیمت فوب خلیج فارس که امکان فروش به آن قیمت را نداریم به قیمت تمام شده داخلی محاسبه کنیم و در اختیار مردم قرار دهیم.

این همه فریاد در رابطه با یارانه پنهان مطمئنا در زمانی اتفاق می افتد که ما بتوانیم این نفت یا بنزین را در بازارهای جهانی بفروشیم.

ضمن آنکه این نکته را هم نباید از نظر دور داشت که کیفیت بنزین داخلی شاید خریدار چندانی در بازارهای بین المللی نداشته باشد.

و البته برخی اوقات دوستان اقتصادی فراموش می کنند که انسان در جامعه ایرانی اگر میزان مصرفش بیشتر از استانداردهای جهانی است نه به خاطر ارزانی بنزین که برخی از آن به خاطر ماشین های پُرمصرفی است که در این سال ها در داخل کشور تولید شده و یا به کشور وارد شده است.

اگر از بحث قدیمی ماشین های پُرمصرف داخلی بگذریم در واردات نیز درست هدف گذاری نکردیم و تا توانستیم ماشین های پرمصرف خارجی را وارد کردیم.

آنقدر که ما ماشین های اصطلاحا شاسی بلند کره ای در تهران می بینیم شاید در خود سئول نیز مردم کشور کره اینقدر ماشین شاسی بلند نداشته باشند و سعی کنند ماشین های جمع و جور کوچک استفاده کنند.

در واقع گرانی اخیر بنزین آزمونی برای سنجیدن کاربرد روش های قیمتی و مدنظر قرار ندادن هزار و یک عامل دیگر بود.

این بحث را می توان در جاهای بسیار دیگری به کار برد.

در حالیکه چین با کاهش مصنوعی قیمت یوآن توانسته صادرات خود را به تمام دنیا برساند 9 برابر شدن قیمت دلار از سال 1389 تا 1398 در بازار داخلی نتوانسته است موتور صادرات کشور را روشن کند چرا که عوامل مهم تری در این زمینه نقش دارند که در اینجا مجال پرداختن به آن نیست.

باید گفت عوامل غیراقتصادی و غیرقیمتی در اقتصاد ایران بیشتر از عوامل قیمتی تاثیرگذار هستند؛ بنابراین باید نگاه اقتصاددانان کشور به سمت و سویی باشد که همه جوانب در آن در نظر گرفته شود.

از وضعیت جامعه تا مشکلات اقوام تا تمام مسائل به ظاهر کوچکی که می تواند در اجرای کار مهم باشد.

اقتصاد در ورای نمودارها و تعادل ها قرار دارد و باید کمی به افراد عادی جامعه و مشکلات آنان نیز توجه کرد.

محمد گلشاهی (کارشناس اقتصادی)
کلید واژه ها: اقتصاد - اقتصاددان - اقتصاددانان - قیمت - تاثیرگذار - ریاضیات - کشور - اقتصاد ایران - علوم انسانی - پیشرفت علمی - امروز - جوان - سنجی - نسل جوان - قیمت ها - امروزی - مقالات - عملکرد - پیشرفت - مشکلات - اهمیت - درگیر - ایران - علمی - علوم - نظام - قرار - رشته - عامل

آخرین اخبار سرویس:
جدیدترین لیست کامل قیمت خودروهای داخلی شرکت سایپا در 98/11/03+ جدول

شوک مهم ارزی در راه است / واردکنندگان به گوش باشند

پایان بهمن ماه؛ وعده جدید راه اندازی فروش استقراضی

پایان بهمن ماه؛ وعده جدید راه اندازی فروش استقراضی

مدیرعامل فولاد خوزستان :تحریم تاثیر زیادی بر روند تولید نداشته است

در آستانه جشنواره بهار هنگ کنگ

قیمت انواع لاستیک خارجی، در بازار؟ +جدول

عکس/کریس رونالدو، گران ترین خانه پرتغال را خرید

پرداخت پاداش به مشترکان خوش مصرف برق و گاز

کدام واحد های مسکونی در شهر تهران رکورد دار معاملات مسکن هستند؟ + جدول

فعالان اقتصادی نباید به دلیل مشکلات دلسرد شوند

قرنطینه چهار شهر دیگر چین در پی شیوع ویروس کرونا

برخی معترضان دریافت کمک معیشتی قانع نشدند

آزادراه تهران-شمال تا 6 سال دیگر تکمیل می شود

برخی معترضان دریافت کمک معیشتی قانع نشدند

هشدار شرکت گاز به ادارات پرمصرف لرستان

طرز تهیه کافه لاته

افزایش 4درصدی بودجه دانشگاه در مقابل بالارفتن 20درصدی هزینه ها

ویروس مرموز چینی بازارهای جهانی را فلج کرد

افزایش 4درصدی بودجه دانشگاه در مقابل بالارفتن 20درصدی هزینه ها

زن شکاک: برای نجات زندگی ام 40 میلیون به رمال دادم!

بازنشستگان چشم انتظار جلسه دستمزد 99

مصرف گاز در زنجان رکورد زد

پیگیری جذب دندانپزشک برای درمانگاه تامین اجتماعی رزن

افزایش 4درصدی بودجه در مقابل بالارفتن 20درصدی هزینه های دانشگاه

واردات 2 میلیون دلاری لوبیا چیتی

افزایش سهمیه سوخت تاکسی های پایانه ای و فرودگاهی

استخدام همکار پروموتر با حقوق توافقی در پارسوآ تراول

چگونه کودکان را به تنهایی خوابیدن عادت دهیم؟

چرا قیمت فروش دارو در داروخانه با قیمت روی جلد متفاوت است؟

گروه بیوتکنولوژی قارچ های صنعتی، گروه پژوهشی برتر جهاد دانشگاهی خراسان رضوی شد

مصرف بنزین چقدر کم شد؟

مصرف بنزین چقدر کم شد؟

ممنوعیت واردات 1600 کالا به کشور

اما و اگرهای افتتاح ساختمان اورژانس اجتماعی شهر گلستان در دهه فجر

چرا قیمت فروش دارو در داروخانه با قیمت روی جلد متفاوت است؟

مشارکت هلدینگ دانش بنیان در ساخت سیکلوترون و راه اندازی دهکده سلامت/خدماتی برای حفظ نخبگان

ظرفیت بارگیری خط ریلی اینچه برون به 10 میلیون تن افزایش پیدا می کند

قیمت دلار در بازار امروز

هرآنچه که لازم است از امضای الکترونیکی و انواع آن بدانید

ترخیص برنج های جدید در انتظار تخصیص ارز

چرا مردم بورس را برای سرمایه گذاری انتخاب کرده اند؟

مشارکت هلدینگ دانش بنیان در ساخت سیکلوترون و راه اندازی دهکده سلامت/خدماتی برای حفظ نخبگان

مدیرعامل فولاد خوزستان :تحریم تاثیر زیادی بر روند تولید نداشته است

وقفه ای موقتی در بازار طلا/ قیمت طلا تا دو ماه آینده به 1700دلار می رسد

بازنشستگان چشم انتظار جلسه دستمزد 99

واکنش عضو شورا به احتمال سمی بودن مواد لبنی

1.1 درصد؛ کاهش قیمت دلار

46 میلیون و 300 هزار قطعه؛ صدور کارت ملی هوشمند

40 درصد؛ افت قدرت خرید خانوار

800 هزار تومان؛ حداکثر افزایش حقوق معلمان

راه های قوی شدن اقتصاد ایران

مقایسه رشد قیمت مسکن در سال های 97 و 98

سکه در بازار امروز چند؟

جزییات رشد قیمت مسکن در 2سال گذشته

دانلود آهنگ جدید حسین آرمانی بنام دیوار

عکس هایی دیده نشده از شو جواهرات لاکچری و گران قیمت علی دایی در شمال شهر + تصاویر

9درصد مالیات بر تولیدات ورودی مناطق آزاد

قیمت سکه امروز پنجشنبه 3 بهمن ماه 98/ سرمایه گذاران نگران تهدید گسترش ویروس جدید

مالیات بر تولیدات مناطق آزاد برای ورود به کشور

افزایش سهمیه سوخت تاکسی های پایانه ای و فرودگاهی

آخرین وضعیت صادرات محصولات شیلات

آنالیز بازارها در دی ماه

در آستانه جشنواره بهار هنگ کنگ

افزایش 200 تا 2 دو میلیون تومانی برخی خودروها

دانلود آهنگ جدید شمس بنام ریسک

پیش بینی بازار بورس در ماه های آینده

در این شهر با پرداخت یک یورو صاحب خانه شوید+تصاویر

981 بانوی کارآفرین در خراسان رضوی شناسایی شد

فرمول های موفقیت در کسب و کار را بشناسید

گران ترین شهرهای جهان برای اجاره خانه

تولیدات مناطق آزاد برای ورود به کشور 9 درصد مالیات ارزش افزوده می پردازد

981 بانوی کارآفرین در خراسان رضوی شناسایی شد

آنچه در مورد ویروس جدید کرونا باید بدانید

استقلالی ها در فرودگاه مهرآباد/عکس

طرح جدید فروش قسطی محصولات ایران خودرو + جزییات

با گاز سوز کردن خودرو ها چقدر در مصرف سوخت صرفه جویی می شود؟

افزایش سهمیه سوخت تاکسی های پایانه ای و فرودگاهی

هرآنچه که لازم است از امضای الکترونیکی و انواع آن بدانید

صادرات گاز نمی تواند جایگزین کسری بودجه شود / مصرف 80 درصد از منابع گازی در داخل کشور

قیمت رهن و اجاره آپارتمان های نقلی در تهران +جدول

فارس من| قطع برق مشترکان آیین نامه و بخشنامه دارد

دومین شهر چین هم قرنطینه شد

مقایسه رشد قیمت مسکن در سال های 97 و 98

تحول مشاغل در انقلاب چهارم صنعتی

توزیع برنج دولتی برای تنظیم بازار در بهارستان

ایران در علم نانو رتبه چهارم جهان است

راه های قوی شدن اقتصاد ایران

فولاد مبارکه حمایت ویژه می خواهد

مقایسه رشد قیمت مسکن در سال های 97 و 98

افزایش صادرات نفت روسیه به ترکیه پس از تحریم ایران

981 بانوی کارآفرین در خراسان رضوی شناسایی شد

981 بانوی کارآفرین در خراسان رضوی شناسایی شد

ورود و خروج در چهار شهر دیگر چین ممنوع شد

راندمان آب کشاورزی قزوین قابل قبول نیست

رشد اقتصادی کره جنوبی به پایین ترین سطح رسید

تهرانی ها برای پیشگیری از قطع برق، 20 درصد در مصرف خود صرفه جویی کنند

بیشترین و کمترین واحد های مسکونی به فروش رفته در شهر تهران + جدول

پرداخت پاداش به مشترکان خوش مصرف برق و گاز

تصاویر/ پدیده ماشین خوابی در تهران

عوامل غیرقیمتی در اقتصاد ایران بیش از عوامل قیمتی تاثیرگذارند

عوامل غیرقیمتی در اقتصاد ایران بیش از عوامل قیمتی تاثیرگذارند