مطالب مرتبط:
آغاز غربالگری شنوایی در سالمندان/کنگره شنوایی شناسی ایران سبب ارتقا سطح علمی جامعه شنوایی شناسان می شود
کنفرانس کثرت گرایی فرهنگی و جامعه شناسی دین برگزار می شود
تحول آفرینی شهیدمطهری در فهم امر به معروف/ پیوند دین با مطبوعات و احزاب در جامعه مدنی
پاورپوینت جامعه شناسی دین چیست
جامعه شناسی علیه جامعه گرایی/ چرا روشنفکران ایرانی پدر جامعه شناسی ایران، غلامحسین صدیقی را از یاد برده اند؟
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 29 خرداد 1398 ساعت 18:562019-06-19دانش

محدثی: برای مطالعه امر دین در ایران جامعه شناسی دین کافی نیست


ایرنا- استادیار جامعه شناسی دانشگاه آزاد اسلامی گفت: بعد از 24 سال کار آکادمیک جامعه شناسی به این نتیجه رسیده ام که برای مطالعه امر دین در ایران جامعه شناسی دین کفایت نمی کند و در این زمینه نیازمند یک نگاه و مطالعه جدید هستیم.

- به گزارش سایت قطره و به نقل ازخبرنگار گروه دانشگاه ایرنا، حسن محدثی استادیار جامعه شناسی دانشگاه آزاد اسلامی تهران روز چهارشنبه در همایش کنکاش های مفهومی و نظری درباره جامعه ایران که در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران برگزار می شد با عنوان تکفیر؛ سلاحی برای انحصارسازی قلمرو دینی به ارائه نکات خود پرداخت.

محدثی در ابتدای سخنان خود گفت: یکی از انگیزه های من در پرداختن به این بحث علاقه مندی به دکتر شریعتی و مواجهه او در دوران زندگی اش با تکفیر است.

این استادیار جامعه شناسی ادامه داد: بعد از 24 سال کار آکادمیک جامعه شناسی به این نتیجه رسیده ام که برای مطالعه امر دین در ایران جامعه شناسی دین کفایت نمی کند.

نتیجه گیری و تجربیات من حاکی از این است که ما در جامعه شناسی دین نیازمند یک نگاه و مطالعه جدید هستیم.

جامعه شناسی نمی تواند صرفاً از بیرون به امر دین نظر کند و باید نگاه درون دینی نیز به دین داشته باشد؛ چرا که گاهی مرز بین جامعه شناسی و الهیات محو می شود.

وی افزود: به عنوان مثال مطالعات درباره خدا در ایران معاصر نیازمند این است که ببینیم الله در قرآن چگونه توصیفی دارد.

چنین امری نیازمند مطالعات قرآنی و درون دینی است.

یا اینکه برخی در تحلیل های خود مدعی اند که خشونت در جهان اسلام منتسب به خدای تعریف شده در قرآن است.

در تحلیل و پاسخ به چنین ادعایی ما نیازمند خوانش درون دینی هستیم.

استادیار جامعه شناسی دانشگاه آزاد گفت: چنین تحلیل هایی به دانش متفاوت الهیاتی نیازمند است؛ چرا که واقعیت های این مدلی یک بُعد جامعه شناختی و یک بُعد الهیاتی دارد.

محدثی افزود: از این رو در جهت یافتن رویکرد جدیدتر و کامل تر در جامعه شناسی دین بررسی کردم که آیا متفکران غربی به موضوع مدنظر من پیشتر اشاره کرده اند یا نه.

در بررسی های خود متوجه شدم که بله.

اصطلاح جامعه خداشناسی را برخی از جامعه شناسان غربی پیشتر استفاده کردند.

این رویکرد از اشاره به لزوم فهم همزمان نگاه درون دینی و الهیاتی و و هم نگاه بیرونی و جامعه شناسی حکایت دارد.

محدثی ادامه داد: جامعه خداشناسی رویکردی است که تلاش می کند مفهوم دین را هم در درون در نظام الهیاتی و هم در بیرون و ساختارها بررسی کند.

وی خاطرنشان کرد: از نظر من کارکرد انسجام بخشی مدنظر کارکردگرایان درباره دین مورد قبول نیست؛ چرا که معتقدم نظم دینی تنها در دل سیستمی از عوامل طرد و حذف ایجاد می شود.

حذفی که از جانب کارگزاران رسمی برای حفظ قلمرو انجام گرفته است.

وی ادامه داد: در فرهنگ و تاریخ اسلامی ساز و کار طرد دینی دستکم در چهار شکل انجام گرفته است که به دو دسته غیر مهلک و مهلک تقسیم بندی می شود.

از مثال های مورد غیر مهلک تفسیق است.

در تفسیق که هم بار اعتقادی و هم بار عملی دارد، شخص تفسیق شده از پاره ای فعالیت های اجتماعی محروم می شود.

دومین مورد از ساز و کارهای غیر مهلک طرد، تضلیل است که منظور از آن اعلام گمراهی و ضلالت فرد است.

دو مورد از ساز و کار مهلک هم، تکفیر و ارتداد است که نمونه هایی نیز در تاریخ دین دارد.

محدثی ضمن تقسیم بندی بحث درون دینی به مطالعات دینی انتقادی و مطالعات دینی اعتقادی گفت: در بررسی مفهوم تکفیر در بحث های دینی به تمایز فرهنگ قرآنی و فرهنگ اسلامی رسیده ام.

منظور از فرهنگ قرآنی آن چیزی است که در قرآن و سنت پیامبر (ص) به آن اشاره شده است و فرهنگ اسلامی مجموعه ای از عناصر حاضر و وارده شده از فرهنگ های مختلف است که به وسیله مسلمانان در تاریخ ابداع و انجام شده است.

در این زمینه بررسی های من نشان می دهد که هم در سنت پیامبر (ص) و هم در قرآن کریم تکفیر موضوعیت ندارد.

فرهنگ قرآن ایمان محور است، در حالی که فرهنگ تاریخی اسلامی مسلمانان، اعتقادمحور بوده است .

محدثی در بخش های دیگری از سخنان خود در ذکر مؤلفه های تکفیر اولین مؤلفه را تکفیر کننده، دومین مؤلفه را تکفیر شونده دانست و در ادامه گفت: طالبان و خواهندگان تکفیر سومین مؤلفه، نیات و انگیزه های تکفیر چهارمین مؤلفه از مؤلفه های تکفیر هستند.

انگیزه های دنیوی و غیردینی معمولاً از جمله انگیزه های تکفیری هستند.

پنجمین مؤلفه استفتای تکفیری است.

منظور از استفتاهای تکفیری متن هر تکفیر است که می توان آن را بررسی جامعه شناختی کرد.

مؤلفه ششم موضوع تکفیر است که در آن به بحث انجام گرفته پرداخته می شود.

هفتمین مؤلفه حکم تکفیر است که بیشتر بحثی فقهی و غیر جامعه شناختی است.

هشتمین و آخرین مؤلفه پیامدهای تکفیر است.

محدثی در بخش پایانی سخنان خود گفت: پیامدها را می توان به دو دسته آتی و آنی تقسیم بندی کرد و پیامدهای آتی و آنی را می توان به ابعاد فردی و اجتماعی تقسیم بندی کرد.


کلید واژه ها: جامعه - دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه - دانشگاه آزاد - مطالعه - ایران - اسلام - دانشگاه تهران - آزاد - قرآن - اسلامی - جدید - علوم اجتماعی - دکتر شریعتی - تکفیر - تهران - چهارشنبه - اجتماعی - خبرنگار - انگیزه - مفهومی - برگزار - متفاوت - واقعیت - شریعتی - زندگی - خشونت - گزارش - همایش - قرآنی

آخرین اخبار سرویس:
زمزمه های کاهش بودجه دانشگاه ها شنیده می شود / ظرفیت خوابگاه های علم و صنعت پاسخگوی دانشجویان خواهد بود

اعلام 63 رشته محل جدید ارشد دانشگاه آزاد/ثبت نام تا 5 مرداد ادامه دارد

ظریف وارد نیکاراگوئه شد

استخدام مدیرآژانس هواپیمایی درآژانس هواپیمایی تیام گشت جنوبگان

شیوه های جدید دندانپزشکی کودکان چگونه است؟

استخدام کارشناس اداری و کارگزینی در البرز

شیمی؛ مهمترین گروه آموزشی دانشگاه 50 ساله غرب کشور / 6400 مقاله در معتبرترین نمایه استنادی جهان از دانشگاه بوعلی ثبت شده است

وزیر علوم: هنوز در برخی موارد تصمیم گیری با دانشگاه آزاد مشکل داریم

اشکالاتی در قانون وجود دارد/ابعاد تقلب علمی بازنشده باقی مانده است

حادثه مرگبار در دانشگاه آزاد نجف آباد

حادثه مرگبار در دانشگاه آزاد نجف آباد

هنوز در برخی موارد تصمیم گیری با دانشگاه آزاد مشکل داریم/تلاش بر تقویت کیفی دانشگاه ها است

پرداخت 40 میلیاردی صندوق رفاه به دانشگاه ها

ریاضی اثربخش ترین داروها را برای هر فرد مشخص می کند

اطلاعیه در خصوص افزایش رشته محل های کارشناسی ارشد 98

کارگاه پژوهشی مسئله یابی امور بانوان فردا 31 تیر در بسیج دانشجویی خوزستان برگزار می شود

جهاد دانشگاهی آذربایجان غربی؛ بسترساز موفق اشتغال زایی علمی در منطقه و کشور

ساخت نسل جدید سلول های خورشیدی پربازده و ارزان قیمت در اصفهان

دستاوردی برای درمان آلزایمر

متخلق شدن مبتنی بر روش های تجویزی است نه توصیفی

12 کتاب شهیدان دانشجو رونمایی شد

دستاوردی برای درمان آلزایمر

دانشجویان دانشگاه یاسوج از کمبود ناوگان عمومی رنج می برند

تسلیت مدیرعامل بانک قرض الحسنه مهرایران در پی درگذشت مرحوم رامین پاشایی فام

بازپیرایی و مرمت کتیبه های تاریخی مجموعه قدمگاه نیشابور

زندگینامه: مارشال مک لوهان (1911- 1980)

بازپیرایی و مرمت کتیبه های تاریخی مجموعه قدمگاه نیشابور

نخستین جشنواره فرهنگی، هنری روستا

دو نفر در استخر جمع آوری آب دانشگاه آزاد نجف آباد غرق شدند / رفیعی: خودشان سهل انگاری کردند

2 نفر در استخر جمع آوری آب دانشگاه آزاد نجف آباد غرق شدند / رفیعی: خودشان سهل انگاری کردند

مراسم تکریم و معارفه مسئول بسیج دانشجویی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد + تصاویر

زبان ریاضی اثرگذارترین دارو برای هر فرد را مشخص می کند

دانشجویان به خصوصی سازی های افسارگسیخته چه گفتند؟ / چرا روحانی و لاریجانی سکوت کرده اند

دانشگاه آزاد اسلامی با استانداری ها اتصال و تعامل محکمی داشته باشد

جزییات رشته های جدید دانشگاه باقرالعلوم (ع) اعلام شد

دانشجویان معترض به خصوصی سازی های افسارگسیخته در تجمع امروز چه گفتند؟ / چرا روحانی و لاریجانی سکوت کرده اند!

الکامپ امسال شاهد تنوع چشمگیری از ایده ها است / فعالیت 23 هزار استارت آپ در کشور

دانشگاه ادیان و مذاهب سفر علمی و زیارتی به عتبات عالیات برگزار می کند

شکوفایی کشور نیازمند توجه به دانشگاه است

دانشگاه آزاد پایان نامه ها را به سمت حل مشکلات اقتصاد هدایت می کند

دانشگاه آزاد پایان نامه ها را به سمت حل مشکلات اقتصادی کشور هدایت می کند

آیین گرامی داشت دکتر سمیعی برگزار می شود

باید زبان گفتمان با دانشجو را عوض کنیم/مهمترین کار تزریق امید به دانشجو و دانشگاه باشد

آزمون اختصاصی پذیرش دانشجوی دکتری تخصصی پردیس بین المللی ارس برگزار شد

سفر معاون علمی و فناوری رییس جمهور، فردا به خراسان شمالی

61 استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران به دوره فرصت مطالعاتی خارج از کشور اعزام شدند

اساتید و دانشجویان، دانشگاه ارومیه را از دیکتاتوری فرهنگی نجات دهند

ابلاغ رسمی مصوبه تشکیل شورای هماهنگی فعالیت های قرآنی دانشگاه ها در استان ها

رونمایی از 8 محصول جدید دارویی در استان البرز

ترامپ و شهردار لندن

آیین رونمایی از کتاب «نظریه اسلامی رشد انسان» برگزار می شود

ارائه تکنیک های جدید دندانپزشکی کودکان

1249 داوطلب در بیست وچهارمین المپیاد علمی دانشجویی کشور رقابت می کنند

پذیرش دانشجو در 124 رشته تحصیلی در دانشگاه آزاد ابهر صورت می گیرد

مراکز رشد دانشگاه آزاد براساس ظرفیت های موجود منطقه بندی شدند

اعزام سه فضانورد به ایستگاه فضایی بین المللی

استخدام کارمند فروش در موسسه گسترش دانش کسری در تهران

پرواز درناها در دریاچه هورنبوریا

دستورالعمل افزایش حقوق و مزایای سال 98 کارکنان ابلاغ شد

بودجه فرهنگی دانشگاه های علوم پزشکی تحت نظر معاونان فرهنگی

رهایی 48 نوجوان از اعدام؛ عضو هیئت امنای جمعیت امام علی(ع): تکرار مداوم چرخه خشونت در محله های حاشیه نشین/ محرومان به امکانات رفاهی نیاز دارند

اجرای سالانه 1800 طرح پژوهشی در جهاد دانشگاهی

ابرها بارور می شوند؟

گرما زده نشوید.

استخدام کارشناس اداری در موسسه اعزام دانشجو دانش کسری

معاون رییس جمهور فردا به خراسان شمالی سفر می کند

دانشجویان دانشگاه ایلام نایب قهرمان چهارمین المپیاد ورزش های همگانی شدند

ورود دوچرخه به مترو آزاد شد

اخبار افزایش حقوق اعضای هیأت علمی

غرق شدگی 2 نفر در استخر آب دانشگاه آزاد در نجف آباد

6 دانشجوی دختر دانشگاه پیراپزشکی فردوس در اردوی جهادی روستای خانیک شرکت کردند

بودجه صندوق رفاه کفایت تعمیر دانشگاه ها را نمی کند

باید شیوه پذیرش دانشجو در کشور اصلاح شود

8 محصول جدید دارویی رونمایی شد/ پیش بینی صادرات 10 میلیون دلاری دارو در سال 98

12 کتاب کنگره شهدای دانشجو رونمایی شد

36 نشریه علمی موفق به کسب ضریب تاثیر شده اند

ابلاغ دستورالعمل افزایش حقوق و مزایای کارکنان سال 98

دفترچه سئوالات آزمون علوم آزمایشگاهی منتشر شد

کارت ورود به جلسه المپیاد علمی دانشجویی کشور امروز 30 تیرماه منتشر شد

دانشگاه شهرکرد در 84 رشته برای سال تحصیلی جدید دانشجو می پذیرد

«پماد حاصل از عصاره هیدروالکلی گیاهی» در دانشگاه ایلام اختراع و به ثبت رسید

مهاجرت سالانه دو هزار دانشجوی ایرانی به آمریکا

اردو های راهیان نور غرب از 5 مرداد آغاز می شود / پیش بینی اعزام 10 هزار نفر

غرق شدن 2 نفر در استخر جمع آوری آب دانشگاه آزاد نجف آباد

غرق شدگی دو نفر در استخر آب دانشگاه آزاد نجف آباد

بررسی سطح بزاقی هورمون تستوسترون در اختلال دو قطبی نوع یک

آزاد سازی سواحل دریا در چالوس

راهیان نور بین‎المللی راه اندازی می شود / اردوها از جنوب به غرب و شمال غرب توسعه پیدا کرده است

سعیدی: مشکلات دانشجویان ستاره دار برطرف شده است

تجلیل دانشگاه نمونه ایران از خیّر بزرگ همت حسین زاده

راهیان نور موثرترین فعالیت فرهنگی است که مسیر رو به رشدی داشته / بسیج دانشجویی؛ محور برگزاری این اردوها

راهیان نور موثرترین فعالیت فرهنگی است که مسیر رو به رشدی داشته / بسیج دانشجویی محور برگزاری اردوهای راهیان نور

بومی سازی دوربین های تصویربرداری هوایی کابلی در تبریز

دفترچه سوالات آزمون دوره تخصصی علوم آزمایشگاهی منتشر شد

«نحو قرآن محور»؛ راهکار دستیابی به ترجمه مطلوب قرآن

اکنون زمان تحول جدی در آموزش عالی کشور است

خبر خوش استخدامی به دانشجو معلمان

دانشجویان معترض به روند خصوصی سازی در میدان پاستور تجمع کردند + عکس و فیلم

اعزام 70 دانشجوی دانشگاه شیراز به المپیاد ورزش های همگانی / مرکز تخصصی تندرستی در دانشگاه شیراز راه اندازی شد

واحد های دانشگاه آزاد تفسیر درستی از عملکرد هزینه ای خود داشته باشند

محدثی: برای مطالعه امر دین در ایران جامعه شناسی دین کافی نیست

محدثی: برای مطالعه امر دین در ایران جامعه شناسی دین کافی نیست