موضوعات داغ: - دانشگاه امام صادق - فارغ التحصيلان دانشگاه - الهلال عربستان - فارغ التحصيلان - همسان سازي حقوق بازنشستگان - ابراهيم رييسي - فرزندخواندگي - ليگ قهرمانان - پرسپوليسي ها - ليگ قهرمانان آسيا - بسته بندي - مسافربرشخصي - درباره وضعيت هواي تهران - احيا واحدهاي توليدي - واردات دارو - تكفيري ها - خريداران خودرو - كوهي - فردگرايي - انجمن جامعه شناسي - سيد محمد صادق الحسيني - سيدالشهدا - داويد اوسپينا

مطالب مرتبط:
طالبان و امکان ظهور داعش و القاعده بیخ گوش ایران
ایران و طالبان؛ دردسری که می تواند بزرگ باشد!
رنگ نارنجی را دست کم نگیرید ، پاییز بیخ گوش شماست
نگاه متفاوت دانشجویان افغانستانی مقیم ایران به آینده کشورشان / از لزوم تعامل سیاسی با طالبان تا تشکیل حکومت ائتلافی
چرا ایران باید نگران طالبان باشد؟ بدترین سناریو برای ایران چیست؟
-127 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
شنبه، 27 شهریور 1400 ساعت 12:552021-09-18بين الملل

طالبان و امکان ظهور داعش و القاعده بیخ گوش ایران


طالبان به دلیل ویژگی محلی و بومی خود کمتر به تدوین مانیفست و مرام نامه خود به صورت کتبی و رسمی در 20 سال گذشته پرداخته، درصورتی که القاعده و داعش که از پشتوانه قبیله ای و قومی برخوردار نیستند، - به گزارش سایت قطره و به نقل ازتابناک، محمدحسین عمادی - مشاور ارشد سابق سازمان ملل در بازسازی افغانستان در شرق نوشت: تحولات اخیر افغانستان و به قدرت رسیدن طالبان، نگرانی هایی جدی از ظهور تروریسم برای تمامی کشور های همسایه، منطقه و جهان به وجود آورده است.

سابقه میزبانی و همکاری گروه القاعده با طالبان از یکسو و ظهور داعش خراسان هم زمان با حاکمیت طالبان به نگرانی های همسایگان افغانستان دامن زده است.

مهم ترین اولویت مطرح شده در اولین نشست وزرای خارجه کشور های همسایه افغانستان، ظهور مجدد تروریسم (القاعده و داعش) در این کشور بوده، حتی کشور پاکستان که خود جزء حامیان تاریخی طالبان است نیز با وجود بیش از 40 میلیون پشتون در کشورش از این قاعده مستثنی نیست.

قدرت های جهان نیز در بیانیه شورای امنیت سازمان ملل به این مهم اشاره کرده و از طالبان مصرانه خواسته اند که با جدیت، ظهور و رشد تروریسم را کنترل کند.

جدا از دل نگرانی های دیپلماتیک باید براساس شواهد و اطلاعات موجود به امکان و توان طالبان در کنترل گروه های تروریستی در خاک افغانستان پرداخت و این سؤال را مطرح کرد آیا طالبان انگیزه و اراده کنترل گروه های بنیادگرا و تروریستی را خواهد داشت یا ممکن است از مساعدت آن ها در جهت افزایش قدرت چانه زنی خود با همسایگان و قدرت های منطقه استفاده کند؟ برای پاسخ گویی به این سؤالات کلیدی باید ابتدا به مقایسه تحلیلی طالبان که خود کماکان در لیست گروه های تروریستی جهان بوده و هم اکنون در مسند قدرت است، با دیگر جریانات تروریستی همچون داعش و القاعده پرداخت و فارغ از مواضع سیاسی و جناحی داخل کشور شباهت ها و تفاوت های آن ها را بیان کرد.

برای مقایسه دقیق تر می توان پنج شاخص اصلی را مدنظر قرار داد و به بیان اختلافات و تشابهات آن ها اشاره کرد.

مبانی اعتقادی و ریشه های فکری، خاستگاه اجتماعی و اهداف سازمانی آن ها همراه با روش های تأمین مالی و شیوه رهبری، شاید اصلی ترین مشخصه های مقایسه آن ها باشد.

1.

مبانی عقیدتی و مذهبی: هرچند در یک دسته بندی کلی تمامی گروه های تروریستی طالبان، القاعده و داعش جزء گروه های بنیادگرای اسلامی بوده و تماما از اهل سنت و خشونت گرا هستند، اما از نظر تاریخی و اعتقادی بین این گروه ها تفاوت های فاحش وجود دارد.

از منظر گرایش آن ها به مذاهب و فرقه های مذهبی (حنفی، سلفی، حنبلی و دیوبندی) دارای ریشه های متفاوت هستند.

هرچند این تفاوت ها مانعی برای همکاری های موقت و تاکتیکی آن ها نشده است، اما در لحظات حساس باعث رویارویی آن ها شده است.

بیان این تفاوت ها نیازمند مقاله ای جداگانه است و در این مختصر نمی گنجد؛ بنابراین هرچند همه این گروه ها ادعای احیای اسلام، شریعت و حکومت اسلامی دارند، مسلمان و سنی مذهب هستند، اما وقتی به ریشه تاریخی و جزییات می نگریم، از نظر اعتقادی با یکدیگر تفاوت های معناداری دارند؛ بنابراین باید روی نقاط اشتراک و افتراق آن ها در این زمینه تمرکز کرد.

2.

خاستگاه اجتماعی و پشتوانه مردمی: از این منظر نیز یک تفاوت بسیار جدی بین طالبان و دیگر گروه های تروریستی حاضر در افغانستان وجود دارد.

طالبان قبل از آنکه یک گروه مذهبی باشد، یک گروه قومی-قبیله ای است که از بستر بیش از 40 میلیون پشتون در پاکستان و نزدیک به 20 میلیون پشتون در افغانستان برخاسته است، اما این نکته به معنای برخورداری از پشتوانه مردمی، ملی بودن و یا حمایت ملت افغانستان از این گروه نیست.

خاستگاه اصلی آن ها در سنت قبیله ای و قومی پشتون ها بوده و تحت تأثیر گرایش خاصی از مذهب اهل سنت است.

این گروه به دلیل ماهیت قومی، نژادی، زبان و تاریخ خود پایگاه اصلی خود را همواره در مناطق مورد مناقشه مرزی و در پاکستان داشته و همواره برای دستیابی به یک حکومت سرزمینی، با قدرت زور و توسل به تنوع فرهنگی و نژادی، از افغانستان به عنوان یک بستر مستعد استفاده کرده است.

هرچند تفاوت اساسی آن ها با القاعده آن است که طالبان ریشه و بنیه و پایگاه در درون پشتون ها با جمعیتی حدود 50 میلیون نفر دارند، درصورتی که نه القاعده و نه داعش این هویت را ندارند، اما این به معنای ملی بودن این جریان در جغرافیا و سرزمین افغانستان نیست.

البته در مقایسه با طالبان، گروه القاعده و داعش گروه های مذهبی و سنتی بی وطن در قالب یک گروه تروریستی ایدئولوژیک و مدرن تلقی می شوند.

نقش رهبری محلی و جایگاه رهبری محلی در طالبان بین قوم پشتون بسیار پررنگ است و آن ها قدرت خود را از بدنه اجتماعی، سنتی و قومی پشتون های دو طرف مرز می گیرند؛ در سامان جامعه محلی نقش دارند و برای خود مأموریت هایی همچون خدمات مذهبی، حکمیت و میانجی گری تعریف کرده اند و در مقابل، مالیات محلی (عشر) از پشتون ها دریافت می کنند.

شاید اصلی ترین دلیل مقاومت طالبان در طول دو دهه در قبال تهاجم قوای بین المللی همین آشیانه بومی و زادگاه محلی آن ها در بین پشتون ها بوده است.

3.

اهداف و منشور سازمانی: همه این گروه ها به دنبال ایجاد حکومت اسلامی در قالب های خلافت یا امارت هستند، اما تفاوت اساسی بین آن ها آن است که طالبان فعلا حوزه جغرافیایی خود را در قالب امارت اسلامی در درون افغانستان تعریف کرده اند، اما داعش و القاعده معتقد به حکومت منطقه ای است و وجود حروف ع و ش در انتهای واژه داعش به معنای عراق و شام گواهی بر این مدعاست.

القاعده، اما پا را فراتر گذاشته و حکومت اسلامی را به عنوان قاعده حکومتی برای جهان تعریف می کند.

به این ترتیب، پایه و ستون جملگی، حاکمیت شرع و اسلام است، اما در قالب قرائت های مختلفی از دین.

نکته مهم تر آنکه طالبان به دلیل ویژگی محلی و بومی خود کمتر به تدوین مانیفست و مرام نامه خود به صورت کتبی و رسمی در 20 سال گذشته پرداخته، درصورتی که القاعده و داعش که از پشتوانه قبیله ای و قومی برخوردار نیستند، مرام نامه اعتقادی خود را از ابتدا مدون و منتشر کرده اند.

4.

منابع مالی: براساس مطالعات و گزارش های غیررسمی موجود، طالبان چهار منبع درآمد دارند؛ هدایای نقدی ثروتمندان مذهبی کشور های عربی (تقریبا سالانه 106 ملیون دلار)، درآمد حاصل از تجارت تریاک و مواد مخدر (قریب 60 درصد) و مالیات های محلی یا عشر (حدود 10 درصد) که از افراد بومی منطقه و براساس عرف و شریعت دریافت می کنند.

قاچاق و تجارت برخی مواد معدنی به خصوص سنگ های قیمتی در حوزه نفوذ بخشی دیگر از منابع درآمدی آنهاست.

اما القاعده و داعش همچنان که در سوریه و عراق نشان دادند، بسیار متفاوت هستند و منابع درآمدی آن ها بسیار مشکوک و مخفی و عمدتا از کشور های خارجی است.

بدین معنا که از طرف دولت ها، گروه ها، انجمن های مذهبی و.

تأمین مالی می شود یا از فروش غیرقانونی منابع و معادن کشور میزبان استفاده می کنند.

آن ها در سطوح بین المللی به شیوه ای پیچیده و مدرن، از هرگونه منبع بالقوه بهره برداری کرده و حتی در جابه جایی منابع مالی خود از رمزارز ها نیز استفاده می کنند.

5.

شیوه رهبری و سیستم اداره حکومت: هرچند همه گروه های نام برده با توسل به اسلام و شریعت، حق حاکمیت خود را از منشأ قدسی می گیرند و برای رأی مردم و مؤمنان در حاکمیت حقی قائل نیستند، اما نام های مختلفی بر آن نهاده اند.

طالبان، سیستم مورد نظر خود را امارت اسلامی تعریف کرده که به معنای حذف رأی مستقیم مردم در اداره حکومت است و حاکم را امیرالمؤمنین می داند.

نظام طالبان با خلافت اسلامی که ازسوی داعش و القاعده تعریف می شود، تفاوت هایی دارد، اما با تمرکز قدرت همواره این اختیار را دارند که جهت حفظ موجودیت و منافع مشترک با هم ائتلاف کنند.

از سوی دیگر، نوع رهبری طالبان، مذهبی-سنتی است و از شبکه مویرگی قومی و قبیله ای پشتون ها و طایفه های مختلف نشئت گرفته است و آن ها هستند که تصمیم می گیرند که امیرالمؤمنین طالبان چه فردی باشد، اما داعش یک سیستم مذهبی نسبتا مدرن و ایدئولوژیک است.

به این معنا که خود را برای رهبری جهان آماده می کند، اعضایش از سراسر جهان جذب شده اند و رهبری (خلافت) را در قالب حکومت مرکزی (State) می دانند.

اولین بار است که یک گروه بنیادگرای اسلامی و تروریستی در دنیا داعیه ایجاد یک حکومت مرکزی و فرامرزی را دارد و به شدت خود را به تکنولوژی جدید، مسلح کرده است و به همین دلیل در مسائل فرامنطقه ای چابک و سریع تر و مؤثرتر است.

نکته مهم دیگر آنکه، چون ملاحظات مردمی و محلی ندارد در مبارزه از بعد نظامی و.

بسیار خشن تر است و نسبت به کشته شدن مردم محلی، بی تفاوت است.

هرچند گروه حقانی نیز در بین طالبان، گرایش های خشنی به این شکل دارد، اما، چون در بدنه طالبان است تا اندازه ای کنترل شده است.

خطر بالقوه همه این گروه ها در به مخاطره انداختن صلح جهانی، منطقه و به ویژه امنیت داخلی همسایگان همسان است، به این دلیل که به دنبال حکومت بدون قوه نظارتی مردم هستند و شریعت را آن گونه که خود تفسیر می کنند، مبنای اندیشه و عمل می دانند.

تفسیر و تصمیم شورای علمای طالبان خودمختار، نیز ممکن است هر زمان براساس منافع و مصالح خود تغییر کند و به همین دلیل بسیار غیرقابل پیش بینی است و پایبندی آن ها به معاهدات و قواعد و اهرم های بین المللی نیز بسیار محدود خواهد بود، اما تمایزاتی که در بالا به آن اشاره شد و مسئولیتی که به عنوان حکمران نیابتی و موقت برعهده گرفته اند می تواند شرایطی را ایجاد کند که بتوان ادعا کرد کنترل و مهار طالبان به نسبت القاعده و داعش، امکان پذیرتر است.

هرچند در صورت فشار های بین المللی و عدم کامیابی طالبان در اهداف خود، نباید امکان همکاری مشترک آن ها در ایجاد فشار های منطقه ای و ناامنی برای کشور های همسایه را از نظر دور داشت.

نوع مواجهه طالبان با کاشت تریاک و کنترل مواد مخدر که از منابع اصلی درآمد های مالی آنهاست نیز تحت تأثیر منابع ارزی این کشور خواهد بود که با قطع کمک های بین المللی می تواند تشدید یابد.

به همین دلیل تمامی همسایگان افغانستان، به خصوص ایران، باید به مراتب حساس تر از قدرت های منطقه ای و جهانی تحولات داخلی افغانستان و ظهور بالقوه داعش و القاعده را به دقت دنبال کرده و با دیپلماسی فعال در قبال آن عکس العمل خلاق نشان دهند.

منبع: روزنامه شرق
کلید واژه ها: افغانستان - طالبان - القاعده - کشور - داعش - ظهور - تروریسم - نگرانی - همسایه - وزرای خارجه - سازمان ملل - مرام نامه - همسایگان - زمان - صورت - برخوردار - مهم ترین - میزبانی - پاکستان - بازسازی - مانیفست - پشتوانه - خراسان - اولویت - تاریخی - سازمان - حامیان - همکاری - حاکمیت - قبیله

آخرین اخبار سرویس:
روسیه انفجار تروریستی مسجد فاطمیه قندهار را محکوم کرد

هفت نظامی ترکیه ای در ادلب سوریه کشته و مجروح شدند

روسیه وابسته نظامی آمزیکا را احضار کرد

صفحه نخست روزنامه های سیاسی 24 مهرماه؛

دُز سوم سینوفارم باید به چه کسانی تزریق شود؟

صفحه نخست روزنامه های سیاسی 24 مهرماه؛

هشدار آمریکا به صنعت رمزارز درباره حملات باج افزاری

روسیه حمله تروریستی به مسجد شیعیان در قندهار را محکوم کرد

جامعه بین الملل باید به حوثی ها برای پذیرش پیشنهاد عربستان فشار بیاورد

پیمان آکوس و فروپاشی رویای اروپایی ها

7 نظامی ترکیه در شمال سوریه کشته و زخمی شدند

از مادر لبنانی که قربانی فتنه شد تا روزهای خونین افغانستان

سه سناریو برای اقتصاد ایران

خطر ورشکستگی آمریکا جدی است؟/ فرمان مهم بایدن برای جلوگیری از ورشکستگی

انفجار بمب کنارجاده ای در مسیر کاروان نظامی ترکیه در شمال سوریه

روزنامه شهرآرا ورزشی| باز کردن گره کور «کوزین»

آغاز سرشماری در روسیه 

کشته و مجروح شدن هفت نظامی ترکیه ای در سوریه

گزارش سازمان حقوق بشری از شکنجه زندانیان و اعدام های غیرقانونی در بحرین

وقتی رییس فیفا در خدمت صهیونیست ها شد/ جام جهانی روی پیکر شهدای فلسطین!

انگلیس درشوک قتل یک نماینده پارلمان

رنگ بندی جدید کرونایی کشور 24 مهر 1400

به دنبال کمیته حقیقت یاب بین الملی درباره انفجار بندر بیروت بودیم

بخوان دعای فرج را دعا اثر دارد+ دانلود

برداشت امنیتی – اقتصادی غرب از حساب حملات داعش در افغانستان/ چین و طالبان از حد مجاورت به سرحدات تعامل راهبردی رسیده اند

عکس| ساعد سهیلی و همسر خارجی اش در کنار برج ایفل

مقام اروپایی: ایران آماده مذاکرات نیست

چین: موضع ایران در حراست از منافع هسته ای خود مشروع است

آمریکا و اسراییل برای ایجاد جنگ داخلی در لبنان و عراق تلاش می کنند

محاکمه یک نگهبان 100 ساله اردوگاه کار اجباری نازی +عکس

مسکو کاردار واشنگتن را احضار کرد

نماینده مجلس انگلیس با ضربات چاقو کشته شد

انفجار بمب جان 2 نظامی ترکیه ای را در سوریه گرفت

عربستان: مذاکرات با ایران دوستانه بوده اما هنوز به نقطه مورد نظر نرسیده است

قیس الخزعلی: سریال کشتار شیعیان افغانستان را متوقف کنید

فروش کاستی شنیده نشده از «جان لنون»

تشییع باشکوه شهدای جنایت دیروز الطیونه در بیروت

پاسخ صدر به نوری المالکی: حزب الدعوه متحد شیطان بزرگ شد/ با جبران اشتباهات «پیوندهای محبت» را برقرار کنید

داعش مسئولیت حمله به مسجد قندهار را بر عهده گرفت

ببینید افغانستان به بن بست رسید!

اپل به درخواست چین، پرطرفدارترین برنامه قرأت قرآن را حذف کرد

کامیون داران انگلیس به تصمیم دولت جانسون اعتراض کردند

برگزاری نماز جمعه در غزه مقابل مقر صلیب سرخ برای همبستگی با اسرا

آژیر خطر سفارت آمریکا در منطقه سبز بغداد به صدا درآمد

مذاکرات احیای برجام، 2 هفته دیگر در بروکسل دنبال می شود

رابطه طالبان و رژیم اسراییل و علل احتمالی و پیامد ها

سفر بلینکن به آمریکای لاتین با هدف مقابله با مهاجرت به آمریکا

محکومیت جهانی جنایت داعش علیه نمازگزاران افغان

وزیر خارجه عربستان: در مذاکره با ایران پیشرفت معناداری حاصل نشده

حمله مرگبار به مسجد شیعیان در قندهار/ تصاویر 18+

حادثه بیروت با مدیریت سفارت آمریکا و پول اعراب صورت گرفت

هفت نظامی ترکیه ای در ادلب سوریه کشته و مجروح شدند

هفت نظامی ترکیه ای در شمال ادلب سوریه کشته و مجروح شدند

امارات و سوریه توسعه همکاری ها در بخش انرژی را بررسی کردند

طالبان: اهداف حمله کنندگان به مسجد شیعیان در قندهار محقق نمی شود

فاجعه 24 ِمهر وماهیت یک رژیم ظالم

رهبر کره شمالی به دادگاه احضار شد

چین: موضع مشروع ایران در حراست از منافع هسته ای خود را درک می کنیم

مقاومت مردم فسلطین با انقلاب ایران جان گرفت

در مذاکره با ایران پیشرفت معناداری حاصل نشده است

ترسناک ترین و وحشیانه ترین مدل ازدواج را ببینید + تصاویر

پارلمان اروپا حل مسالمت آمیز تنش ها در لبنان را خواستار شد

مذاکرات با ایران دوستانه بوده اما نتایج ملموسی نداشته است

ناامن سازی افغانستان و درگیر کردن ایران؛ هدف اصلی طراحان حملات تروریستی

مذاکرات دوستانه ای بین تهران و ریاض صورت گرفته است

ائتلاف فتح: آمریکا در پشت پرده بازگرداندن داعش به دیالی عراق است

مذاکرات دوستانه ای بین تهران و ریاض صورت گرفته است

نوری المالکی: نباید بگذاریم کشور به سوی بن بست سیاسی کشیده شود

داعش جنایت شیعه کشی در قندهار را بر عهده گرفت / سازمان ملل محکوم کرد

دانشگاه کمبریج قرارداد 400 میلیون پوندی با امارات را لغو کرد

روزنامه اماراتی: ایران و اروپا به نتیجه نرسیدند

گفت و گوی ایران و عربستان جدی شد/ تمایل شدید عربستان برای مذاکره با ایران + جزییات

سازمان ملل حمله انتحاری به مسجد شیعیان در قندهار را محکوم کرد

آتش سوزی گسترده در کربلا+ عکس

حزب الله خواستار اقدام فوری علیه جنایات داعش

تعامل بین تهران و ریاض باعث صلح پایدار در منطقه می شود

قمار دو سر باخت فالانژها

محور عربی در مقابل بشار اسد تسلیم شد

آمریکا با به جا گذاشتن قاتلان در افغانستان به دنبال انتقام است

تاکنون 19 نفر در ارتباط با حوادث تیراندازی در بیروت بازداشت شده اند

عکس روز| سنجاب و برف

قطر انفجارهای تروریستی در مسجد شیعیان قندهار افغانستان را محکوم کرد

گفتگوی تلفنی امیرعبداللهیان با وزیر خارجه چین در مورد برجام و برنامه جامع همکاری 25 ساله

عکس روز| خط پرتاب

رنگ بندی جدید کرونایی در ایران / کدام شهرها قرمزاند؟

عربستان: مذاکرات با ایران دوستانه بود اما پیشرفتی نداشت

رویارویی ناو روسی و ناوشکن آمریکایی / مسکو کاردار واشنگتن را احضار کرد

ریاض: چهار دور مذاکره با تهران «دوستانه» بوده، اما پیشرفت ملموسی نداشته ست

«بازگشت دوجانبه به برجام» موضوع سفر رابرت مالی به کشورهای حوزه خلیج فارس

چین: موضع مشروع ایران در حراست از منافع هسته ای خود را درک می کنیم

بورل: آماده ام با مقامات ایران دیدار کنم

رویارویی ناوشکن نیروی دریایی آمریکا و کشتی روسی در دریای ژاپن

حمله تروریستی به مسجد شیعیان قندهار توسط سازمان ملل محکوم شد

ریاض: چهار دور مذاکره با تهران «دوستانه» بوده، اما پیشرفت ملموسی نداشته ست

منابع محلی در یمن: ائتلاف عربستان سعودی در حال عقب نشینی از شهر مأرب است + تصاویر

ظاهرا تعمدی برای طرح اظهارات رسانه ای بی مبنا از سوی باکو وجود دارد

بورل: ایران خواستار نشست بروکسل شده

هاآرتص: بنت دیگر برجام را اشتباه تاریخی نمی داند

سازمان ملل حمله انتحاری به مسجد شیعیان در قندهار را محکوم کرد

انفجار در مسجد شیعیان قندهار، چالش های امنیتی طالبان

طالبان و امکان ظهور داعش و القاعده بیخ گوش ایران

طالبان و امکان ظهور داعش و القاعده بیخ گوش ایران