موضوعات داغ: - وزير ارتباطات - مرحله يك چهارم نهايي جام حذفي - يك چهارم نهايي - يك چهارم نهايي جام حذفي - وزارت اطلاعات - وزير اطلاعات - پرسپوليس و استقلال - هواداران استقلال - محمود احمدي نژاد - حقوق بازنشستگان - معاون آموزش و پرورش - محمود شكيبا - سفر افغانستان - ومهوري اسلامي - جشنواره پژوهش و فناوري - اير 2 - مديران اجرايي - معاون اوقاف لرستان - احترام گذاشتن - اقبال عباسي - جورج جرداق - ورزش و مردم - معاونت فرهنگي تبليغي

مطالب مرتبط:
نصب مجسمه های فردوسی و خیام در جزیره کیش
با وزیر فوتبالی درباره توییت های جنجالی / چرا تعداد گل ملی یگانه معیار محبوبیت نیست؟
ویدیو: انتقاد میثاقی از توییت جنجالی آذری جهرمی
واکنش گل محمدی به شکایت از آل کثیر و توییت جنجالی وزیر/ به هوادار کاری ندارم؛ ما دربی را فراموش کردیم/ نیمه اول استقلال برتر بود چون ...
سقوط بیت کوین به پایین ترین سطح سه ماهه / توییت های ایلان ماسک چه تاثیری بر بازار رمزارزها گذاشت؟
-127 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
سه شنبه، 28 اردیبهشت 1400 ساعت 08:252021-05-18فرهنگي

توییت های نبوغ آمیز خیام نیشابوری!


شهرت خیام در سرایش رباعی باعث شد که سروده های برخی شاعران نیز، به وی منتسب شود - به گزارش سایت قطره و به نقل ازتابناک به نقل از روزنامه خراسان، امروز، 28 اردیبهشت ماه به نام یکی از تأثیرگذارترین شاعران ایرانی است که هر چند اشعار اصیلِ اندکی از او در دسترس داریم، اما شهرتِ شعرش در همه دوران ها از جمله روزگار ما زبانزد است.

نام قالب رباعی با خیام نیشابوری عجین شده است؛ انگار توانمندی نبوغ آمیز او در مختصر و موجز گفتن مقصود که بی شباهت به توییت های امروزی نیست، در میان دوستداران شعر و به ویژه قالب رباعی، طرفداران زیادی داشته؛ تا حدی که در طول تاریخ درازدامنِ ادبیات فارسی، رباعیات بی شماری به خیام نسبت داده شده است که در واقع از او نیست.

شاید خیام با هوش سرشارش، دریافته بود که آدم ها، در آینده، حوصله خواندن متن های طولانی را ندارند و باید برایشان گزیده و مختصر سخن گفت! اسفندماه 99، اثر ارزشمندی به نام رباعیات خیام و خیامانه های پارسی منتشر و با استقبال فراوان اهالی ادبیات مواجه شد.

این اثر تحقیقی می کوشد تصویرِ واقعی چهره جهانیِ حکیمِ قرن پنجم هجری را از طریق رباعیات اصیل او به مخاطب بشناساند.

به مناسبت روز بزرگداشت خیام نیشابوری، با سیدعلی میرافضلی، شاعر، پژوهشگر و مؤلف کتاب رباعیات خیام و خیامانه های پارسی درباره این کتاب، قالب خاص رباعی و کارکرد آن در شعر فارسی گفتگو کرده ایم که در ادامه می خوانید.

قالب رباعی چه نوع قالبی است و چه کارکردی دارد؟ قالب رباعی به دلیل کوتاهی و ایجازش همیشه موردتوجه شاعران بوده است و می شود یک اندیشه و گفتار کوتاه را در آن بیان کرد و به حافظه سپرد.

رباعی متشکل از چهار مصراع است و یک ترتیب خاص در سرایش دارد؛ مصراع اول یک مقدمه و مصراع چهارم حرف و نتیجه اصلی است.

این شکلِ کار جذاب است و مخاطب راغب می شود چهار مصراع را گوش بدهد و یک حادثه ناب و منظره خاص در ذهنش بنشیند.

رباعی یک قالب اصیل ایرانی است و ریشه در سنت های کهن شعر فارسی دارد.

علت توجه حکیم خیام به قالب رباعی چیست؟ علت توجه خیام و دانشمندانی مانند ابوعلی سینا، فخر رازی و.

به قالب رباعی این است که این قالب گفتار و اندیشه کوتاه و عمیق را در چهار مصراع بیان می کند و خیلی وقت گیر نیست و با یک رباعی هم می توان یک حرف کامل زد.

اگر چه شاعران حرفه ای هم به رباعی توجه داشته اند؛ مانند سنایی و مولانا که هر کدام به ترتیب 700 و دو هزار و 200 رباعی دارند.

درباره پشتوانه تحقیقی کتاب رباعیات خیام و خیامانه های پارسی بفرمایید.

این کتاب یک پیش نیاز به نام رباعیات خیام در منابع کهن دارد که در سال 81 منتشر شد و در مقدمه اش آرزو کردم بتوانم معیار های گزینش رباعیات خیام را در کتابی جداگانه بیاورم که یکی از بنیان های پژوهش اخیر است.

آن کتاب نزدیک 10 سال از وقت من را به خود اختصاص داد و مورد اقبال قرار گرفت.

از سال 81 به بعد هم منابع پژوهشی کتاب رباعیات خیام و خیامانه های پارسی را از جمله تحقیقات خیام شناسی در ایران و جهان، نسخه های خطی و چاپی و.

فراهم کردم تا این کتاب شکل بگیرد.

در این کتاب شیوه هایی را که خیام پژوهان درباره تعیین اصالت رباعیات خیام برگزیده بودند، بررسی کردیم، عیب و حُسن را سنجیدیم و در خلال بررسی های خودمان هم به سه معیار گزینش رسیدیم که در کتاب توضیح داده شده است.

شما در این کتاب تنها 20 رباعی را اصیل و از آنِ خیام دانسته اید؛ دراین باره توضیح دهید.

در 32 منبع کهن از سال 600 تا 814 هجری قمری، 156 رباعی به اسم خیام آمده است که آن ها را فهرست کردیم.

با سنجش و معیار های سه گانه قدمت منابع و تکرار رباعی در هر منبع، حذف رباعیات مشترک میان خیام و دیگران و توجه به قافیه های سه گانه، هر رباعی را که این سه معیار را داشته است، معتبر شمردیم.

از مجموع این 156 رباعی، 19 رباعیِ چهارقافیه ای و یک رباعی سه قافیه ای را که در منبعِ هم عصر خیام روایت شده و جزو قدیمی ترین منابع است، اصلی دانستیم و با توضیح کافی بعضی از رباعیات را که واجد دو معیار بودند، در بخش رباعیات محتمل گنجاندیم که چشم به راه پژوهش های دیگر هستند.

51 رباعی را هم جزو رباعیات مشکوک آوردیم.

علت انتساب حجم فراوان رباعی به خیام چیست؟ بیشترین انتساب رباعی به خیام در قرن نهم هجری صورت گرفته است.

مجموعه هایی که از این دوران به دست داریم، دچار پراکندگی و تشتت در لفظ و معنا هستند.

برای مثال در آن ها تعداد زیادی از رباعیات عطار به خیام نسبت داده شده است و جالب این که منابع این دوره تعداد کمی رباعیِ مشترک با منابع موثقِ کهن دارند.

فقط در مجموعه طرب خانه که مربوط به قرن نهم است، 550 رباعی به اسم خیام آمده! هرچه زمان می گذرد حجم رباعیات بیشتر می شود.

علتش هم جریانی بوده است که هر رباعی را به نام خیام می زدند و این جفایی است به گوینده اصلی رباعی که بعضاً شعر خوبی هم گفته یا از شاعران هم عصر خیام بوده است؛ مثلاً اهلی شیرازی در اوایل قرن دهم هجری اثری به نام ساقی نامه دارد که رباعیاتش وارد رباعیات خیام شده است.

تا جایی که الان مجموعه ای شامل دوهزار رباعی از خیام داریم! من این را تشبیه کرده ام به گلوله برفی که در طول تاریخ هرچه پیش رفته، بزرگ تر و تبدیل به یک بهمن شده و به ما رسیده است.

با این حجم از اشعار غیر اصیل و جعلی که به خیام نسبت داده شده است، چه باید کرد؟ شماری از این رباعیات جزو بهترین رباعی های شعر فارسی هستند، ولی از آن خیام نیستند.

مردم دوست دارند این ها را به نام یک شخصیت بزرگ بخوانند؛ مثلاً رباعی مشهور جامی است که عقل آفرین می زندش/ صد بوسه ز مهر بر جبین می زندش/ این کوزه گر دهر چنین جام لطیف/ می سازد و باز بر زمین می زندش از خیام نیست، ولی آن را در آثار خوشنویسی و موسیقی به نام خیام زیاد می بینیم.

متأسفانه جریان شعر های الحاقی به شاعران بزرگ، جریانی است که امروزه هم با آن مواجهیم.

در روزگار ما که پیداکردن یک مطلب اصیل، راحت تر از 800- 700 سال پیش است، این مسئله وجود دارد.

کسی مانند خالقی مطلق، 50 سال از عمرش را بر سر تصحیح شاهنامه فردوسی گذاشت تا به اصل سخن او برسد، اما متأسفانه هنوز هم ابیات الحاقی شاهنامه به دلیل عادت ذهنی به کار برده می شوند.

رسانه ها و قشر فرهیخته دانشگاهی و بعد هنرمندان، باید تلاش کنند میراث بزرگان حفظ شود و در ذهن ها جا بگیرد.

در این صورت این شعر های الحاقی به تدریج ارزش خود را از دست می دهند
کلید واژه ها: خیام نیشابوری - رباعی - خیام - شاعران ایرانی - شاعران - توییت - طرفداران - اردیبهشت - توانمندی - نبوغ - روزنامه - امروزی - ادبیات - طولانی - خواندن - ایرانی - تابناک - یکی از - گزارش - شباهت - تاریخ - اشعار - دوران - ویژه - داده - میان

آخرین اخبار سرویس:
استخدام منشی خانم در آموزشگاه

پیام بنیاد فارابی برای جان باختن دو عضو «افغان فیلم» در یک حادثه تروریستی

بهنوش بختیاری: اعتراضات الکی را تمام کنیم و رای دهیم+فیلم

فیلم/ شباهت جالب دو شرکت کننده مسابقه دورهمی به جواد عزتی و مصطفی کیایی

موضوعات انقلابی هیچگاه تکراری نمی شود+صوت

عکس| گریم مهران مدیری در سریال «خاتون»

فرزانگی جامعه را در مقابل رذالت واکسینه می کند

حرکت تحسین برانگیز و احساسی «آقای بازیگر»/ عکس

عکس| عکس دونفره زوج بازیگر

ویدئو| بهنوش بختیاری: غرغر نکنید و رأی بدید

فیلم | دومین مستند انتخاباتی سعید جلیلی

عکس| گریم عجیب وغریب خانم بازیگر

انتشار کتابی با گلچینی از ملودی های بومی ایرانی و آهنگ های خاطره انگیز

ادامه کشتار هدفمند غیرنظامیان قوم هزاره در غرب شهر کابل

انتشار کتابی با گلچینی از ملودی های بومی ایرانی و آهنگ های خاطره انگیز

عکس| نرگس محمدی برای تولد مادرش نوشت :

حضور بدل جواد عزتی و مصطفی کیایی در مسابقه دورهمی + فیلم

کوهنوردی صبحگاهی شبنم قلی خانی + تصویر

به یک نفر خانم اشپز جهت همکاری

نیازمندراننده پایه دو

رونق اکران آنلاین با نمایش دو فیلم جدید

جدول | کن 2021؛ شوالیه ها و لژیونرها به صف شدند

جایزه جهانی داستان نویسان فارسی زبان با موضوع کرونا برگزار می شود

عکس|پیوستن خواننده معروف به شبهای مافیا

تعجب مدیری از شباهت دو شرکت کننده به 2 بازیگر

«شقایق فراهانی» عروس شد/ عکس

ویدئو| خاطره جالب «ژاله صامتی» از مادر شدنش

پشت صحنه مارمولک به نمایش خانگی می آید

(عکس) شبنم قلی خانی در پشت صحنه تئاتر

اعضای هیئت امناء انجمن آثار و مفاخر فرهنگی لرستان منصوب شدند

عکس/ بهاره رهنما با لباس آفتابگردانی بر سر دورهای عاشقانه!

کارگرساده سفره خانه

اخبار کوتاه 23 خرداد + فیلم

دونفره های عاشقانه «زوج هنرمند» در لب آب/ عکس

تفریح سالم هزینه ای ندارد! ایسنا

بهنوش بختیاری: اعتراض الکی نکنید و رای بدهید / فیلم

تفریح سالم هزینه ای ندارد!

بازیگر بی حاشیه در اکران فیلم آبجی + عکس

بهنوش بختیاری: اعتراض الکی نکنید و رای بدهید + فیلم

«سگک» و «هار» در ایرانشهر می مانند

جلد 4 دانشنامه علوم قرآن در دست نشر است / لزوم ترجمه دانشنامه به زبان های دیگر

ارسال بیش از 440 اثر در جشنواره نقاشی صلح و دوستی هلال احمر یزد

انتشار گزارش دستاوردهای کلیدی مجامع عمومی سال 1399 شرکت های تابعه شستا 

شباهت عجیب همسر «الهام چرخنده» به پسرش/ عکس

کارآگاه علوی به تلویزیون بازمی گردد

تجلیل از دختران موفق شهدا در یزد + فیلم

انیمیشن «آسمان و دریا» برگزیده جشنواره سراسری طرح ملی ایران قوی شد

چهره جوان تر از همیشه «دانیال حکیمی»/ عکس

بازیگران جدید «اینان» مقابل دوربین رفتند

حضور سینمای ایران در جهان؛ از پاریس تا زاگرب

تئاتر دانشجویی از خوی جنگنده اش تهی شده است/ دولت دخالت می کند

خاطره بامزه مادرشدن ژاله صامتی+عکس

شما نظر دادید/ زور صدا و سیما زیاد است و کپی رایت را رعایت نمی کند!

اتفاقی عجیب و نادر که باعث اخراج مادام العمر مجری تلویزیون شد / فیلم

برپایی نمایشگاه خوشنویسی «بانوی آفتاب» در مشهد

همراه با بسته قرار 1400 استان قزوین + فیلم

هنرمندان حضور باشکوهی در انتخابات داشته باشند

تغییر چهره ترسناک «رویا میرعلمی»/ عکس

«سگک» و «هار» در ایرانشهر می مانند

کارآگاه علوی به تلویزیون بازمی گردد

«دشت ماراتن» به کتابفروشی ها رسید

همراه با سوژه های شهروندخبرنگاران استان قزوین + فیلم

خاطره جالب ژاله صامتی از روزی که مادر شد + فیلم

آرزوی بازیگر خانه به دوش + عکس

تشریح تمهیدات رفع گره های ترافیکی در کلانشهر اهواز+ فیلم

کن 2021؛ شوالیه ها و لژیونرها به صف شدند + جدول

درباره مأمور مرگ های غیراتفاقی | زهره مسکنی

چگونه بازیگر شویم (424) /شرایط مخالف موفقیت یک بازیگر

مهراوه شریفی نیا بی حجاب و با موی باز در پاریس + عکس

ویدیو لورفته از رقص جنجالی گلشیفته فراهانی + فیلم

محسن تنابنده تغییر جنسیت داد + عکس زنانه

معیار های انتخاب اصلح از نگاه مردم استان قزوین + فیلم

پیوستن فوتبالیست معروف به «شب های مافیا»+ عکس

فیلم| یوسف گم گشته بازآمد به خانه

دراکولا | 48 طرح جلد برگزیده

دراکولا | 48 طرح جلد برگزید

بازگشت سریال «کاراگاه علوی» به تلویزیون

سینما ها تعطیل خواهند شد؟

فیلمنامه سریال حضرت معصومه را کامل کردیم

برگزاری آزمون های استاندارد های مهارتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در قشم

تغییر تیپ «رعنا آزادی» بعد از ازدواج با مهدی پاکدل/ عکس

فیلم سینمایی آبجی + خلاصه داستان، اسامی بازیگران

آغاز برداشت گندم در استان قزوین + فیلم

کانون «مطالعات زنان» دانشگاه چمران اهواز برگزیده جشنواره رویش

مسابقه حدیث کرامت با اهداء 888 هدیه متبرک برگزار می شود

معرفی کتاب «ایران همانطوریکه دیده ام» در نشر بنگال

سینماداران تهدید کرده اند که سینماهایشان را تعطیل می کنند

مجسمه سازی با ضایعات فلزی

غبارروبی شبکه های ضریح منور رضوی+فیلم

ازدواج مجدد علیرضا خمسه (عکس)

تصویربرداری تله فیلمی در میبد به پایان راه رسید

پشت پرده نقاشی پر ابهامی که قیمتش نجومی شد

برگزیدگان چهارمین جشنواره داستان کوتاه زاینده رود معرفی شدند

پشت پرده نقاشی پرابهامی که قیمتش نجومی شد

ویدئو | هنرنمایی علی نصیریان و جواد عزتی در خورشید

همه چیز درباره سریال جدید گلشیفته فراهانی

سینما ها تعطیل خواهند شد؟

«سگک» و «هار» در ایرانشهر می مانند

انتظارات صاحبان مشاغل از رییس جمهور آینده چیست؟/ دغدغه های معلمان، امشب در شبکه مستند

پخش نمایشی با موضوع رد صلاحیت در انتخابات/ کارآگاه علوی به تلویزیون بازمی گردد

توییت های نبوغ آمیز خیام نیشابوری!

توییت های نبوغ آمیز خیام نیشابوری!