مطالب مرتبط:
نساجی – تراکتور/ مسیر صدر از قائم شهر می گذرد
از رکود دوران ناطق نوری تا فرداهای مبهم پیشرو/ بوکس ایران در مسیر مه آلود
مسیر راهپیمایی اربعین از سوی دانشگاه آزاد کرمانشاه نظافت و پاکسازی شد
پایبندی به مسیر انقلابی و مقاومت دشمن را از میدان خارج می کند
23 دگرگونی مثبت با مارک ویلموتس ؛ سرمربی بلژیکی در مسیر درست !
-78 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
دوشنبه، 29 مهر 1398 ساعت 11:552019-10-21سياسي

قضای الهی از مسیر اراده و اختیار بشر می گذرد


آیت الله جوادی آملی در درس اخلاق خود گفت: حضرت امیر درباب مسأله جبر و اختیار می فرمایند: قضای الهی از مسیر اراده و اختیار بشر می گذرد.

- "، جلسه درس اخلاق آیت الله جوادی آملی در ادامه سلسله مباحث شرح نهج البلاغه حضرت امیر علیه السلام به شرح هفتاد و هشتمین کلمه از مجموعه کلمات قصار نهج البلاغه پرداخت و بیان کرد: کلمه 78 از سخنان نورانی آن حضرت این است که در جریان جنگ صفین یک سائلی از حضرت سؤال می کند آیا اینکه ما به طرف شام می رویم قضا و قدر خداوند است؟ وَ مِنْ [کَلَامِهِ‏] کَلَامٍ لَهُ عَلَیهِ السَّلام لِلسَّائِلِ الشَّامِی لَمَّا سَأَلَهُ أَ کَانَ مَسِیرُنَا إِلَی الشَّامِ بِقَضَاءٍ مِنَ اللَّهِ وَ [قَدَرِهِ‏] قَدَرٍ بَعْدَ کَلَامٍ طَوِیلٍ .

خود سید رضی دارد که پاسخ حضرت به این سوال مفصل و طولانی است، ولی این گوشه ای از آن حدیث است.

وی ادامه داد: مسئله قضا و قدر از یک سو و مسئله جبر و اختیار از سوی دیگر، در صدر اسلام نیز مطرح بود، مرحوم حاج آقا رضای همدانی دو نکته در این کتاب شریف مصباح الفقیه دارد: یکی اینکه مرحوم کاشف الغطای بزرگ در کتاب شریف کشف الغطاء در بحث نجاست کافر دارد که جبریه و مفوّضه نجس اند! حاج آقا رضای همدانی در جواب ایشان می فرماید بله، اگر کسی منکر ضروری، یعنی منکر چیزی روشن بشود کافر است؛ اما شما که در اوج فکر هستید مسئله جبر و تفویض برای شما حل شده است، اما خیلی از فقهای ما مسئله جبر و تفویض خوب برایشان حل نشده.

شما ببینید مرحوم آخوند خراسانی وقتی به جبر رسیده، می گوید سخن و کلام به اینجا رسید و سر بشکست! این نظری است، بدیهی نیست.

فرمایش حاج آقا رضای همدانی این است که نه این ضروری است و نه آن ضروری، اینها جزء مسائل عمیق نظری و پیچیده است، حالا ممکن است این مسائل برای شما روشن شده باشد و برای دیگری روشن نشده باشد؛ بعد این را اضافه می کند که خیلی از فقهای ما رفتند جبر را باطل کنند مفوّضه درآمدند، که خطر تفویض بدتر از خطر جبر است! این استاد برجسته حوزه علمیه قم خاطرنشان کرد: اما بیان دیگری که مرحوم حاج آقا رضا(رضوان الله تعال علیه) دارند و آن هم خیلی شیرین است و جزء تاریخ سیاسی اسلام می باشد این است که فرمودند، جبر را امویان خیلی ترویج کردند، برای اینکه با حکومت اینها سازگاری داشت، به مردم می گفتند که آنچه می بینید کار خداست، چرا به ما اعتراض می کنید؟ جبر برای توجیه تبهکاری های حکّام جور یک وسیله خوبی است.

ایشان در همان کتاب شریف طهارتشان دارند: اموی و مروانی، جبر را دامن زدند تا سیئات خودشان را توجیه کنند، فشار بر مردم را توجیه کنند و بگویند این کار، کار خداست.

آیت الله جوادی آملی تصریح کرد: این تفکر در زمان وجود مبارک حضرت امیر نیز وجود داشت.

لذا وقتی این سوال در مسیر صفین از حضرت پرسیده شد، حضرت فرمود: وَیحَکَ لَعَلَّکَ ظَنَنْتَ قَضَاءً لَازِماً وَ قَدَراً حَاتِماً ؛ تو خیال کردی که اگر ما می گوییم قضا و قدر یعنی دست ما بسته است؟ خیر! ما بین الجبر و التفویض مختاریم، اختیار ما با قضا و قدر الهی تنظیم شده است.

وی ادامه داد: خدای سبحان دو گونه اراده دارد؛ یک اراده در تدبیر کل نظام که این اراده تکوینی است و یک اراده تشریعی دارد که از بشر می خواهد که فلان کار خیر را انجام بدهد و از فلان کار شرّ بپرهیزد.

خدا می خواهد عدل، عقل، نماز و روزه محقق بشود اما به دست ما؛ این می شود اراده تشریعی.

اما کل جریان هستی را که کارهای آسمان و زمین و تکوین است خودش اراده می کند که می شود اراده تکوینی.

حضرت فرمود او اراده می کند ولی از راه اراده ما اراده می کند، نه اینکه ما در این کارها هیچ سهمی نداشته باشیم و کارها را مستقیماً او انجام بدهد.

این مفسر قرآن در پاسخ به شبهه فخر رازی در خصوص جبر و اختیار بیان کرد: یک توهمی جناب فخر رازی دارد که مرحوم خواجه به آن پاسخ داده و آن توهم این است که کارهایی که بشر می کند یا اطاعت است یا عصیان، آیا خدا قبلاً می داند که بشر فلان کار را می کند یا نه؟ اگر بگوییم ـ معاذالله ـ خدا نمی داند که خدا جاهل است و این نمی شود.

اگر خدا می داند که فلان شخص در فلان وقت فلان اطاعت یا معصیت را انجام می دهد حتماً آن کار باید واقع بشود، وگرنه علم خدا می شود جهل؛ این توهم مختالانه فخر رازی است.

مرحوم خواجه در پاسخ دارد که: علم ازلی علت عصیان بودن/ در نزد حکیم، غایت جهل بُوَد.

وی اذعان کرد: خدا بله علم دارد، اما شما چرا این وسط را فراموش کردی؟ خدا یقیناً می داند که فلان شخص در فلان وقت اطاعت می کند و فلان شخص در فلان وقت معصیت می کند؛ اما چرا این مبادی وسطی را حذف کردید؟ خدا می داند که فلان شخص با اراده خود و با میل خود و با اینکه می تواند اطاعت کند بیراهه می رود، هر چه هم به او می گویم گوش نمی دهد، ولی فلان شخص می تواند معصیت نکند و با اینکه او را به بیراهه دعوت می کنند، با اراده و میل خود به طرف اطاعت برود.

خدا می داند که زید در فلان وقت فلان کار را می کند اما زید با اراده و اختیار خود آن کار را می کند؛ نه اینکه چون خدا می داند حتما باید این کار واقع بشود.

آیت الله جوادی آملی ابراز کرد: وجود مبارک حضرت امیر در اینجا فرمود: تو خیال کردی یک قضای لازم و اراده حتم و تخلف ناپذیر در جریان است؟ لَوْ کَانَ ذَلِکَ کَذَلِکَ لَبَطَلَ الثَّوَابُ وَ الْعِقَابُ ؛ خیر! قضای الهی سرجایش محفوظ است، اما اختیار ما هم سرجایش محفوظ است و خدای سبحان در نظام تکوین یک قضایی دارد یک قدری و در نظام تشریع نیز یک قضایی دارد یک قدری، قدر یعنی اندازه.

خدا یک قضایی دارد، یک اصلی کلی مثل اینکه هر انسانی می میرد: ﴿کُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَهُ الْمَوْتِ﴾؛ یک قَدَری دارد که اندازه گیر است که فلان شخص اگر این شرائط را رعایت کند فلان مقدار عمر دارد و اگر مثلاً بهداشت را رعایت نکند فلان مقدار عمر دارد، این می شود قَدَر و آن ﴿کُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَهُ الْمَوْتِ﴾ می شود قضا.

این استاد فلسفه و عرفان اسلامی گفت: حضرت در پاسخ آن فرد می فرماید، قضای الهی از مسیر اراده بشر می گذرد، از مسیر اختیار بشر می گذرد؛ إِنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ أَمَرَ عِبَادَهُ تَخْییراً وَ نَهَاهُمْ تَحْذِیراً وَ کَلَّفَ یسِیراً وَ لَمْ یکَلِّفْ عَسِیراً وَ أَعْطَی عَلَی الْقَلِیلِ کَثِیراً وَ لَمْ یعْصَ مَغْلُوباً وَ لَمْ یطَعْ مُکْرِهاً ؛ هیچ اجباری در کار نیست، آن کسی هم که معصیت کرده اینطور نیست که علیه قدرت خدا کار کرده باشد، خدا او را امتحان کرده و دستش را هم باز گذاشته؛ آن کسی هم که اطاعت کرده این طور نبود که مجبور باشد اطاعت کند.


کلید واژه ها: آیت الله جوادی آملی - نهج البلاغه - جوادی آملی - همدانی - آیت الله - حوزه علمیه قم - کتاب - تاریخ سیاسی - جوادی - اخلاق - اسلام - حوزه علمیه - مردم - اعتراض - پرداخت - طولانی - خداوند - مصباح - سلسله - حکومت - سیاسی - آخوند - تاریخ - کلام - حوزه - بزرگ

آخرین اخبار سرویس:
استخدام مدیر فنی بند ب در آژانس هواپیمایی آرشا گشت

تصمیم سران قوا فاقد زمان شناسی مناسب است/ سازمان یافته بودن اقدامات آشوب گران

«بهرام ایران نژاد» به عنوان مدیرکل دفتر نوسازی و تحول اداری شهرداری تبریز معرفی شد

استخدام کارشناس آزمایشگاه حداقل لیسانس جهت شرکت معتبر داروسازی

پذیرش FATF مراودات مالی برون مرزی ایران را تسهیل می کند

قدردانی ائمه جمعه و مسئولان از بصیرت مردم خراسان شمالی

استخدام منشی مسلط به کامپیوتر با حقوق مکفی در دفتر وکالت

مدیر قرآنی باشیم نه مدیر امور قرآنی/ کارهای پژوهشی ظهور و بروز بیرونی داشته باشد

استخدام کارمند تور خارجی با سابقه و کارآموز در تهران

12 شب در ماه؛ حداکثر کشیک دستیاران تخصصی

انتخابات انجمن اسلامی دانشجویان لندن دوم آذر برگزار می شود

استخدام تراشکار و فرزکار ماهر جهت شرکت معتبر در تهران

برپایی راهپیمایی مردم سمنان در محکومیت اغتشاشات اخیر

انتقاد عباس عبدی از شورای نگهبان:در برابر افکار عمومی پاسخگو نیستید/ بگویید چرا سخنگوی سابق استعفا داد

انگلیسی ها به دنبال مداخله در امور ایران هستند/ رسانه ملی تحلیل های یکسویه ای از ماجراهای مختلف سیاسی عرضه می کند

ابهامی به نام «اعتراض در مسیر قانونی»

صفحه اول روزنامه های امروز چهارشنبه 29 آبان 98

موضوع مقررات گروه ویژه اقدام مالی باید از حوزه جناحی و حزبی خارج شود/ قرار نیست تا ابد تحریم باشیم/ بالاخره باید راهی که دیگران رفتند را طی کنیم.

استخدام گرافیست در یک موسسه فرهنگی در مازندران

بیماری «ای بی» ماهانه 5 تا 6 میلیون تومان هزینه دارد

پذیرفتن FATF مراودات مالی برون مرزی ایران را تسهیل می کند

مجهزترین بیمارستان دولتی کشور سال آینده به بهره برداری می رسد

دشمن را عقب زدیم/پیشخوان

پیگیری مطالبات به حق مردم در مسیر قانونی

تصاویر صفحه اول روزنامه های چهارشنبه کشور

ضعف لرستان در وقف قرآنی/لزوم حمایت خیران قرآنی به شکل شفاف

آزمون متمرکز استخدامی در اردبیل برگزار می شود

خاطراتی از شهید سعیدی در کتاب «آیا محمد را خواهیم دید؟»

ربیعی: هدف حمایت از معیشت مردم است

607 پروژه به مناسبت هفته بسیج در خوزستان افتتاح و کلنگ زنی می شود

تاکید نماینده ولی فقیه در گلستان بر مراقبت و جلوگیری از افزایش بی رویه قیمت ها

اسرار آیات به روایت ابن سینا منتشر شد

نفیسه روشن و گریمور نازش + عکس

تصاویر فعالان اقتصادی زن در ملاقات با رهبر انقلاب

ربیعی: گفته بودم اغتشاشات بیش از دو روز دوام نخواهد داشت

اگر 10 «مرتضی» داشتم در راه دین، انقلاب و مردم تقدیم می کردم

پمپئو به دنبال خروج از کابینه ترامپ است

استخدام آموزشگاه زبان پوریان در مشهد

شورای فرهنگ عمومی دیر اغتشاش های اخیر کشور را محکوم کرد

استخدام کارگر ماهر مسلط به جوشکاری و برشکاری در ماشین سازی

حضرت معصومه(س) فدایی راه ولایت شدند

عناوین روزنامه های خراسان رضوی در 29 آبان

استخدام تعدادی همکار خانم با مدرک کارشناسی یا ارشد روانشناسی

مهدهای قرآن سپاه لرستان افتتاح می شود

استخدام دو نفر نیروی تراشکار ماهر در جاجرود تهران

مدیر قرآنی باشیم نه مدیر امور قرآنی/ شبکه قرآن؛ مهجورترین شبکه صدا و سیما

مطالبات به حق مردم باید در مسیر قانونی پیگیری شود

دیدار جمعی از تولیدکنندگان، کارآفرینان و فعالان اقتصادی با رهبر انقلاب اسلامی

استخدام سرپرست (مدیر سالن) خانم جهت رستورانی در اندرزگو تهران

ونیز را سیل برد!/عکس

رهبر انقلاب: در حوادث امنیتی چند روز اخیر، دشمن را عقب زدیم

مشاور احمدی نژاد رابط آمدنیوز از آب درآمد! +عکس

ربیعی: گفته بودم اغتشاشات بیش از دو روز دوام نخواهد داشت /در خشونت های خیابانی صدای اعتراض مدنی به حاشیه می رود

تدوین برنامه جامع توسعه نشاط اجتماعی سلامت در سمنان

مدیران جمهوری اسلامی باید قرآنی باشند/ شبکه قرآن؛ مهجورترین شبکه ی صدا و سیما

703/ شهید علیرضا خزلی: همیشه در صحنه دفاع از انقلاب باشید

مراسم گرامیداشت سالروز تصویب قانون کار آغاز شد

صفحه نخست روزنامه های چهارشنبه

مطالبات مردم باید از مسیر قانونی پیگیری شود | اخبار ایران و جهان

حداکثر کشیک دستیاران رشته های تخصصی، 12شب در ماه

خادمان قرارگاه مردمی اربعین قم تجلیل شدند

جامعه فرهیخته با سطح مطالعه کتاب شناخته می شود

استخدام حسابدار خانم مسلط به نرم افزار هلو در پاکدشت

استخدام فرزکار و تراشکار ماهر ترجیحا ساکن جاده خاوران تهران

استخدام بازاریاب جهت شایلین پروتیین در البرز

سلیقه موسیقایی جوانان به انحراف کشیده شده

مادرزادترین شاعر ایران

استخدام پیک موتوری جهت تهیه غذا در منطقه فردیسِ البرز

استخدام اپراتور ماهر فرز CNC با حقوق بالا در منطقه پردیس تهران

استخدام تراشکار نیمه ماهر و کارگر جهت جوشکاری و تراشکاری در تهران

جدول پخش برنامه های سیمای چهارمحال و بختیاری

فیلم | آیت الله خامنه ای با اشاره به حوادث پس از گرانی بنزین در کشور: همه بدانند،اتفاقات اخیر جنگ امنیتی بود

سه شنبه، 28 آبان 1398

برپایی راهپیمایی مردم انقلابی سمنان در محکومیت اغتشاشات اخیر

تاریخ تمدن ایران آمیخته با کتاب و دانش است

مطالبات مردم باید از مسیر قانونی پیگیری شود

محدودیتی برای فعالیت های دانشجویان در 16 آذر وجود ندارد

اینفوگرافی/ چرا بنیان های قانون کار دچار تزلزل شد؟

دیدار تولیدکنندگان،کارآفرینان و فعالان اقتصادی با مقام معظم رهبری

سلبریتی های زنی که به انجام عمل زیبایی اعتراف کرده اند

نواخته شدن زنگ خطر برای تبلیغات فعالان مد و لباس از مسیر شبکه های اجتماعی / مجید افتخاری: گزینه های جایگزین را جدی بگیریم

کرسی چشم انداز جامعه منتظر در اندیشه حضرت آیت الله خامنه ای

ورود دستگاه قضایی به نظارت بر قیمت ها / فرصت سوءاستفاده به سودجویان داده نخواهد شد

برگزاری باشکوه اربعین در گرو بهره گیری از ظرفیت های مردمی است

استخدام خیاط خانم یا آقا جهت تولیدی مبلمان در البرز

روزنامه استخدامی استان البرز و شهر کرج | چهارشنبه 29 آبان 98

فراخوان حزب مؤتلفه کهگیلویه و بویراحمد جهت حضور حماسی در راهپیمایی 30 آبان

آخرین فرصت دریافت کارت آزمون استخدامی

ربیعی: گفته بودم اغتشاشات بیش از دو روز دوام نخواهد داشت /در خشونت های خیابانی صدای اعتراض مدنی به حاشیه می رود

فعالیت جامعه القرآن باشت در ساختمان امانی

انتخابات و ضرورت های حزبی شدن آن

پیکر شهید نظم و امنیت  امروز در شوش دانیال تشییع می شود | اخبار ایران و جهان

استخدام پذیرشگر خودرو آقا در نمایندگی تویوتا-قناد/اصفهان

جدول پخش برنامه های صدای چهارمحال و بختیاری

کاهش قیمت بنزین با مطالبه گری نمایندگان مجلس شدنی است

پیکر شهید نظم و امنیت  امروز در شوش دانیال تشییع می شود

اینفوگرافی/ چرا بنیان های قانون کار دچار تزلزل شد؟

عماد یگانه دوست یادواره 285 شهید گلزار شهدای شهر بندرعباس

گودرزی: اظهارات وزیر خارجه آمریکا مصداق دخالت در امور داخلی کشورمان است

شورش در شیلی/عکس

قضای الهی از مسیر اراده و اختیار بشر می گذرد

قضای الهی از مسیر اراده و اختیار بشر می گذرد