مطالب مرتبط:
حکمت اشراق؛ بنیان گذار مکتب های فلسفی پس از خود/ نقش سهروردی در تقویت جریان عقل
تولید علوم انسانیِ اسلامی نیازمند نقش آفرینی حوزویان است
وزیر علوم: دانشگاهها باید در زمینه کارآفرینی نقش آفرین باشد
وزیر علوم: دانشگاهها باید در زمینه کارآفرینی نقش آفرین باشد
نقش فرهنگ در فهم قرآن/ تغییر معنای «بقیع» در قرن دوم هجری
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
دوشنبه، 23 مهر 1397 ساعت 15:102018-10-15دانش

نسبت به تفاسیر باطنی عقل محور اقبالی وجود ندارد/ نقش علوم درجه دوم در فهم علوم درجه اول


ـ محمدکاظم شاکر در نشست «روش شناسی مطالعات تطبیقی ادیان» به بیان توضیحاتی در زمینه تفاسیر باطنی پرداخت و بیان کرد: امروزه نسبت به تفاسیر باطنی عقل محور اقبالی وجود ندارد و برعکس برای تفاسیر باطنی مبتنی بر خواب و .

- " گروه اندیشه ــ محمدکاظم شاکر در نشست روش شناسی مطالعات تطبیقی ادیان به بیان توضیحاتی در زمینه تفاسیر باطنی پرداخت و بیان کرد: امروزه نسبت به تفاسیر باطنی عقل محور اقبالی وجود ندارد و برعکس برای تفاسیر باطنی مبتنی بر خواب و .

اقبال زیادی به وجود آمده است.

به گزارش سایت قطره و به نقل ازخبرنگار ایکنا"؛ نشست روش شناسی مطالعات تطبیقی ادیان ، با حضور جمعی از صاحب نظران، پیش از ظهر امروز 23 مهرماه واقع در دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه علامه طباطبایی برگزار شد.

محمدکاظم شاکر، استاد گروه قرآن و حدیث دانشگاه علامه طباطبایی به عنوان یکی از سخنرانان این نشست به طرح بحث در زمینه روش شناسی تفسیر باطنی در مطالعات تطبیقی بین قرآن و عهدین پرداخت و بیان کرد: هدف ما از ارائه این بحث این است که به دو سؤال پاسخ دهیم، یک این که چرا تفسیرهای باطنی به وجود آمده و فلسفه این که تفسیرهای باطنی در تاریخ تفسیر کتاب مقدس و تاریخ تفسیر قرآن به وجود آمده چیست؟ باید دید همین تفاسیر ظاهری آیا ایرادی داشتند و چه نیازی احساس شد که برخی ها به تفاسیر باطنی بپردازند، سؤال دوم این که ببینیم آیا این تفاسیر روش مند هستند یا خیر و از چه روشی استفاده می کنند و آیا این روش ها نقدپذیر هستند یا خیر.

وی در ادامه با طرح فرضیه خود در این زیمنه بیان کرد: بر اثر گذشت زمان، بسیاری یا بخشی از معانی ظاهری کتب مقدس بی معنا شد، در واقع برای نسل های بعدی نامفهوم می شده و این که می گفتند، چرا کتاب مقدس این را می گوید و چرا قرآن باید چنین حرفی را بزند؟ برای نسل اول همین ها قابل قبول بوده و در آن دوره ها مشکلی وجود نداشته، اما سال های بعد قبول کردند که برخی از این گزاره های کتب مقدس اعم از عهدین و قرآن، برای نسل های بعدی نامفهوم می شود و آن را درک نمی کند.

شاکر تصریح کرد: بنابراین برای گروهی این معانی نامفهوم می شد و آنها به سراغ تفسیر دیگری رفتند که بگویند منظور از آیه این موارد ظاهری نیست و اگر هم منظور باشد، اصل آن، چیز دیگری است.

اما در جواب سؤال دوم نیز باید بگوییم که دو نوع روش وجود دارد، یک روش از تفسیر باطنی که عقلانی است و البته الآن توسط کسانی که خود را متولی دین می دانند پیگیری نمی شود و یک روش که نمی شود آن را نقد کرد و چندان هم عقلانی نیست، اما متاسفانه قرائت رسمی این روش را تایید می کند که این را توضیح خواهم داد.

وی به ارائه تاریخچه تفسیر باطنی پرداخت و بیان کرد: این تفاسیر باطنی تازه پیدا نشده، در یهودیت به دوره فیلو یا فیلون اسکندرانی که معاصر عیسی بوده است بازمی گردد، این دانشمند یهودی طرح تفسیرهای مجازی و باطنی را درانداخت و می گفت منظور از فلان کلمه در تورات نفس یا چیز دیگر است و از این قبیل تعابیر که مطرح کرد و به وضوح نشان می دهد که متاثر از فلسفه یونان است، فیلو، اسکندرانی است و مصر آن زمان نیز احتمالا در تصرف یونانیان بوده است.

استاد دانشگاه علامه طباطبایی گفت: لذا گفته اند که یهودیان در تفسیر کتاب مقدس پیرو دو شیوه شدند، فلسطینیان و ساکنان اورشلیم که پیرو روش ظاهری بودند، چون شخص دیگری حرف جدیدی برای آنها نزد، اما در اسکندریه برخی از مطالب را نامفهوم یافتند و در نتیجه این روش تفسیر باطنی را اتخاذ کردند، برعکس یهودیان اورشلیم که دست به این تفسیر باطنی نزدند.

شاکر بیان کرد: یک نوع تفسیر باطنی که در یهودیت رواج یافت را مثال می زنم، برای مثال برای کتاب مقدس چهار معنا را درست کردند که اسم آن پردیس است که هر یک از آنها نماینده یک کلمه است، در عبری پ به معنای پشات و به معنای علامت ساده است، ر به معنای رِمز است، یعنی اشاره و معانی که تلویحی هستند، سومی نیز د است که به معنای دراش است و در عربی دراسه شده است و معنای آن مطالعه و کاوش است، مانند تفسیر قرآن به قرآن که مفسر در این فرایند یک چیز جدید بیرون می آورد و چهارمی که به باطن می رود سُد است که به معنای پنهان است و آنها معتقد بودند که این را خاخام از عنایت الهی می تواند بفهمد و در معنایی که ارائه می کند نیز هیچگونه چون و چرایی وجود ندارد.

استاد دانشگاه علامه طباطبایی تصریح کرد: در مسیحیت بنیان گذار اصلی این نوع تفاسیر که اکنون برای ما نامفهوم شده، اوریگن ، است، ولی برخی می گویند پایه گذار اصلی خود حضرت عیسی(ع) است که در ابتدا گفت روح خدا در من است و گفت که آنچه خواندم محقق شد.

نمونه ای از این قبیل تفسیر این است که در عهد عتیق آمده که حضرت یونس(ع) سه روز در شکم ماهی بود اما اینها تفسیر دیگری ارائه دادند و گفتند که حضرت در قبر بوده و بعد از سه روز از قبر بیرون آمده و .

؛ لذا همه عهد عتیق را اینگونه تفسیر کردند.

وی در ادامه افزود: اوریگن می گوید انسان از سه بخش جسم، نفس و روح تشکیل شده و می گوید کتاب مقدس هم که آمده این سه بخش را دارد و دارای معنای جمسانی، نفسانی و روحانی است، معنای جسمانی برای اهل ظاهر است که شامل داستان ها و احکام و .

می شود، معنای نفسانی یک معنای اخلاقی است و معنای روحانی نیز به معنای سر است که کسی جز کشیشان آن را نمی فهمند.

شاکر به نمونه دیگری اشاره و بیان کرد: برای نمونه همسر اسحاق به دو پسر حامله می شود، یکی یعقوب و دیگری عیسو که بزرگ تر از یعقوب است، اما به دلایلی یعقوب وصایت را بر عهده می گیرد و این داستان را اینطور تعبیر کرده اند که معنای ظاهری آن همین است، اما معنای نفسانی آن این است که می تواند موجب تهذیب نفس ما شود و یعقوب و عیسو در درون ما هستند، مانند قومی از خوبی ها و بدی ها، اینها که در نفس هستند و قرآن نیز آن را تایید می کند را می گویند که این دو نماینده یعقوب و عیسو هستند، اما خوانش روحانی این که این دو را به عنوان کنیسه و کلیسا تفسیر می کنند که کلیسا یعقوب است، این که وقتی کلیسا آمد، غالب شد همانطور که یعقوب که پسر کوچک بود بر پسر بزرگ غالب شد.

این استاد دانشگاه تصریح کرد: در مورد قرآن نیز همینطور است و این مباحث در دو جا فراوان است، یکی در روایات و یکی هم در نقل علما که آمده اند و توجیه کرده اند، مثلا این که فلان مفسر می گوید که لیال عشر حواس دهگانه است، یا در آیه شفع و الوتر ، وتر آن است که روح از تن جدا می شود، می بینیم که مثلا مفسر می گوید وقتی با خدا خلوت می کنم با من حرف می زند و می گوید البته هر کسی هم می تواند جای من بنشیند.

لذا یکی برای عرفا است و در تفاسیری مانند عرائس البیان نیز بسیار نقل شده است.

شاکر بیان کرد: یک قسم نیز در روایات تفسیری است که بیش از دو هزار و صد روایت با این مضمون و در این زمینه وجود دارد، مثلا در روایت داریم که می گوید مراد از لیال عشر ائمه دهگانه از امام حسن مجتبی(ع) تا امام حسن عسکری(ع) هستند، حتی این روایت در کافی نیز آمده است، یا این که در قرآن می فرماید که تعداد ماه های سال دوازده ماه است، یک عده می گویند این را که تعداد ماه ها دوازده ماه است را همه می دانند و این یک معنای دیگری دارد و مراد از آن هم دوازده امام ما است که تفسیر باطن است و از این دست بسیار داریم.

یا مثلا در مورد عبارت شفتین در روایت است که منظور حسنین(ع) هستند.

وی در ادامه ارائه خود به انواع تفسیر باطنی اشاره و بیان کرد: دو نوع تفسیر باطنی داریم، یک نوع تفسیر باطنی که بر پایه عقل و دلالت های عقلی است، این آن چیزی است که علامه طباطبایی در تحلیل خود از ظاهر و باطن قرآن و روایات ظاهر و باطن قرآن ارائه داده و گفته اند باطن مدلول آیات است، مثلا آیه فَاجْتَنِبُوا الرِّجْسَ مِنَ الْأَوْثَانِ که وثن به معنای بت است، علامه طباطبایی در تحلیل به بحث شرک می رسند و بحث شرک را گسترش می دهند تا به غفلت از خدا می رسند و می گویند این بطن است، در واقع مراتب شرک و کفر و .

، برای ما قابل فهم هستند، اما یک دسته هستند که می گویند فلان عارف و سالک گفته اما آیا باید قبول کنیم؟شاکر بیان کرد: الآن تفسیر از نوع اول مورد توجه نیست، یعنی کسانی که به روش عقلانی می خواهند تفسیر عقلانی ارائه کنند و نامفهوم ها را به روش عقلانی مفهوم کنند، مورد غضب هستند، اما تا دلتان بخواهد از این خواب دیده ها و .

که به فلان مفسر الهام شده و در مکاشفاتش چنین دیده است و .

که از این موارد زیاد است.

در ادامه این نشست نوبت به سخنرانی اعظم پویازاده دانشیار گروه قرآن و حدیث دانشگاه تهران به ایراد سخن با موضوع دین پژوهی دانشی درجه دوم پرداخت و بیان کرد: تعاریف مختلفی از دین ارائه شده، اما تعریفی که مورد اتفاق است این که دین به معنای متون دینی است، لذا عنوان بحث ما که دین پژوهی دانشی درجه دوم است را می توان به متون دین پژوهی ترجمه کنیم.

وی در ادامه افزود: اما آیا متون دین پژوهی درجه دوم هستند یا خیر؟ اول باید دسته بندی بین بین پژوهش های مرتبط با متون دینی کنیم که اینها به دو دسته تقسیم می شوند، یکی آن است که در متون دینی هستند و یکی این که درباره متون هستند.

در متون، مانند تفسیر است که فهم مفسر در مورد آیات قرآن جزء تحقیقاتی است که در متون دینی انجام می شود.

بحث های اسباب نزول، شان نزول نیز جزء پژوهش هایی در متون قرآن است، اما تحقیقاتی نیز درباره متون قرآن است، مانند شکل گیری قرآن و اینکه تاریخ تکون قرآن چگونه است، همچنین بحث حجیت قرآن و این که قرآنی که امروز در اختیار ما است آیا همان است که در زمان پیامبر(ص) بوده است یا خیر نیز در همین حیطه بحث می شود.

وی در ادامه افزود: این بحث حجیت نیز تحقیق درباره قرآن است، دسته اول و دوم در حوزه علوم درجه اول هستند، لذا تفاوت عمده میان علوم درجه اول و دوم در این است که درجه اول در مورد متون دینی سخن می گویند اما دسته دیگر علوم را داریم که این ویژگی را ندارند و درباره متون حرف نمی زنند، بلکه با واسطه به علوم دینی نگاه می کنند و با یک رشته علمی با علوم دینی مرتبط می شوند که این علوم درجه دوم هستند و به نظر می رسد که باید بین درجه اول و دوم تفکیک کنیم، چون هر یک قواعد خود را دارد و خلط میان اینها موجب مغالطه خواهد شد.

این استاد دانشگاه بیان کرد: علم تفسیر علم درجه اول است و چون فهم مفسران از متن است، تفسیر درست مانند وحی تعابیر مختلفی را دارد، یک وقت منظور فعالیت تفسیری است و گاهی منظور محصول فعالیت فکری است که مفسر دارد.

آراء مفسران دانش تفسیر را شکل می دهد که در دانش تفسیر گرد می آید.

یک علم نیز داریم که به علم تفسیر می پردازد که درجه دوم است که عبارت از فلسفه تفسیر است.

به این دلیل به آن فلسفه تفسیر می گویند که این بحث از ابتدا از فلسفه علم گرفته شد و در اینجا علوم درجه دوم فلسفه آن علم هستند، لذا در مورد تفسیر نیز علم درجه دوم آن فلسفه تفسیر است که با واسطه دانش تفسیر است که با متون دینی مرتبط می شود.

پویازاده در ادامه تصریح کرد: درس هایی را داریم تحت عنوان اصول تفسیر که اینها درجه دوم هستند، ولی تدوین یافته به عنوان فلسفه تفسیر نیستند.

در مورد این علم درجه دوم باید بگوییم که چه مشخصاتی دارد، یکی از مشخصات همان است که مستقیاما با متون دینی سرو کار ندارند.

فرضا فلسفه فیزیک را در نظر بگیرید که فیزیک با طبیعت سرو کار دارد اما فلسفه فیزیک با علوم فیزیک سرو کار دارد.

این یکی از ویژگی های علم درجه دوم استوی بیان کرد: ویژگی دیگر این است که فلسفه یک علم به آن علم نگاه از بیرون دارد، فلسفه تفسیر به دانش تفسیر از بیرون نگاه می کند که این نگاه نیز به دو صورت است، یکی این که نگاه افقی به دانش تفسیر است و این نگاه به این معنا است که فلسفه تفسیر تاریخ پیدایش آن علم را توضیح می دهد.

لذا این نگاه به عنوان نگاه از چشم پرنده است که از بالا به رودخانه نگاه می کند که رودخانه علم درجه اول است.

این استاد دانشگاه بیان کرد: در مورد تفسیر باید بگوییم که یک فیلسوف تفسیر این نکته را بررسی می کند که مثلا چرا محمد عبده در المنار جن را به معنای میکروب می گیرد، یا علامه طباطبایی در آیه خلقت می خواهند زبان آیه را زبان حقیقی بدانند و نه مجازی و وقتی با نظریه داروین مواجه می شوند تلاشی که می کنند به این می رسد که ایشان ازدواج خواهر و برادر را در ابتدا نامشروع نمی داند و می گوید که در ابتدای خلقت مشکلی نبوده است.

وی در ادامه گفت: همه اینها را یک فیلسوف علم بررسی می کند که چرا این مفسر این نظر را داده است، این یک نوع نگاه از بالا است، اما یک نگاه دیگر را که بیرون دینی محسوب می شود نیز داریم که با نگاه افقی تفاوت دارد و آن این که در این نگاه فیلسوف تفسیر، از بالا به علم تفسیر نگاه می کند و جایگاه این علم را در میان علوم دیگر بررسی می کند.

این استاد دانشگاه بیان کرد: می بینید که دانش تفسیری را داریم و از آن طرف نیز دانش های دیگری مانند منطق و علم زبان شناسی و .

که محصول تفکر انسان هستند، البته تفسیر نیز محصول تفکر انسان است و فیلسوف تفسری این سوال را طرح می کند که جایگاه این علم در کنار علوم دیگر چیست و این سؤال را دارد که چه رابطه ای میان این علم برقرار است و آیا اینها بر هم تاثیر دارند یا خیر.

در واقع کار فیلسوف علم این است که روابط بین علوم را بررسی می کند.

وی در ادامه افزود: همچنین در اینجا بحث پیش فرض های مفسر مطرح می شود که این پیش فرض ها را از کجا آورده است و فیلسوف تفسیر اینها را بررسی می کند و حتی به مفسر می تواند بگوید که از چه پیش فرض هایی استفاده می کند، همچنین پس از این مرحله فیلسوف تفسیر به مفسر توصیه هم می کند و می گوید اگر پیش فرض در مورد فلان آیه تغییر یابد می تواند معنای بهتری از آیه به دست آید.

این استاد دانشگاه در ادامه به نقش دیگر فلسفه تفسیر اشاره و بیان کرد: نقش دیگر فلسفه تفسیر در علم تفسیر، این است که مانند علم درجه دوم دیگر که دارند در مورد درجه اول کار می کنند، روش را بررسی می کند، مثلا در علوم تجربی اگر روش آزماش وجود دارد، در علم درجه دوم، کاری که عالم فلسفه علم می کند این است که روش را مطالعه می کند و درستی یا نادرستی آن را بررسی می کند، اگر ببیند که مفسر از روش عقلی یا .

استفاده می کند این روش ها را مورد بررسی قرار می دهد.


کلید واژه ها: دانشگاه علامه طباطبایی - علامه طباطبایی - دانشگاه علامه - قرآن - مقدس - طباطبایی - امروز - ادیان - دانشگاه - تاریخ - کتاب - علوم - خواب - خبرنگار - اسلامی - اندیشه - برگزار - گزارش - احساس - فلسفه

آخرین اخبار سرویس:
مشکلات اسپانسرمحور شدن برنامه ها در صدا و سیما/ لزوم ترویج تفکر انتقادی

ساخت دوزینگ پمپ های ایرانی در شیراز

فصلنامه «معلم فردا» دانشگاه فرهنگیان آذربایجان شرقی منتشر شد

پذیرش دانشجو در تکمیل ظرفیت مهر ماه

پذیرش دانشجو در تکمیل ظرفیت مهر ماه

کشف ستاره ای که منفجر شده است

پذیرش دانشجو در تکمیل ظرفیت مهر ماه

از بین رفتن اعتماد سابق با اسپانسر محور شد برنامه های صدا و سیما/ لزوم ترویج تفکر انتقادی

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی: بازیگران سینما و تئاتر بیشتر کتاب بخوانند

ایران به شبکه هرباریوم های متصل به باغ گیاه شناسی نیویورک پیوست

سرپرست دانشگاه آزاد، درگذشت مدیرعامل و معاون تامین اجتماعی را تسلیت گفت

معاون دانشگاه آزاد، درگذشت رییس و معاون تأمین اجتماعی را تسلیت گفت

ولایتی، درگذشت رییس و معاون سازمان تأمین اجتماعی را تسلیت گفت

معاون دانشگاه آزاد، درگذشت رییس و معاون تأمین اجتماعی تسلیت گفت

ولایتی، درگذشت رییس و معاون سازمان تأمین اجتماعی تسلیت گفت

بازیگران سینما و تئاتر بیشتر کتاب بخوانند

وقف کتاب های یک استاد دانشگاه در یزد

انتقاد معاون دانشجویی دانشگاه تهران از عدم پرداخت بودجه دانشگاه ها

ادامه روند اعزام دانشجویان دکتری به فرصت های تحقیقاتی

محصولات و خدمات نانویی

دانشمندان راجع به از بین رفتن یکی از مدنیت های اولی معلومات دادند

انفجار یک ابر اختر مقابل تلسکوپ هابل + عکس

فرصت های بورس تحصیلی در آلمان، ایتالیا و انگلستان 2019

کشف ستاره منفجر شده

زندگی خوابگاهی را یاد بگیریم

باید و نبایدهای زندگی خوابگاهی

کشف ستاره ای که منفجر شده است

برپایی جشنواره انیمیشن در سالگرد تاسیس دانشگاه سوره

برپایی جشنواره انیمشن در سالگرد تاسیس دانشگاه سوره

دستگیری 35 دانشجوی دانشگاه کابل در پیوند به درگیری های دیروز

فناوری جدید در جلوگیری از انفجار باتری ها

نحوه تمدید مازادتحصیلی دانشجویان ارشد تربیت مدرس

انقلابی در ساخت باتری ها

مرحله پایانی جشنواره ملی قرآن و عترت دانشجویان

دانشگاه علوم اسلامی رضوی دانشجوی دکتری می پذیرد

نقشه جامع علمی کشور باید تغییر کند

ضوابط نگارش پایان نامه دوره کارشناسی ارشد

نگاه بانکی به «واحدهای فناوری رشد» باعث شکست آنهاست

مرحله پایانی جشنواره ملی قرآن و عترت دانشجویان

از فردا، مرحله پایانی سی و سومین جشنواره ملی قرآن و عترت دانشجویان

دانشگاه تربیت مدرس به سوریه می رود

به یاد استاد

انتقاد معاون دانشجویی دانشگاه تهران از عدم پرداخت بودجه دانشگاه ها

اولویت شرکت های دانش بنیان هنر و علوم انسانی برای استقرار

سیاست زدگی تشکل ها موجب جدایی جنبش دانشجویی از مردم می شود/ نادیده گرفتن توانمندی ها، آفت جریان دانشجویی

کنفرانس یادگیری و یاددهی الکترونیکی در دانشگاه خواجه نصیر برگزار می شود

دوره آموزشی بازاریابی دیجیتال در دانشگاه امیرکبیر برگزار می شود

برنامه دستخط امروز میزبان مخبر دزفولی است

برنامه دستخط میزبان مخبر دزفولی است

آغاز فعالیت تشکل های دانشجویی به مناسبت روز دانشجو /دانشگاه محل حضور رییس جمهور، مشخص نیست

تفاهم نامه همکاری بین دانشگاه مازندران و معاونت فرهنگی وزارت علوم امضا شد

همایش ملی مسئولیت اجتماعی در قزوین برگزار شد

تفاهم نامه همکاری میان دانشگاه خلیج فارس بوشهر و دانشگاه UTM مالزی امضا شد

سگ ها را نسوزانید/ عقیم سازی؛ پیشنهاد یک استاد دانشگاه برای کنترل زاد و ولد سگ های ولگرد در اهواز

خبر جدید پاکستان از مرزبانان آزاد شده

مراسم فارغ التحصیلی حافظان قرآن در استان «عفیف» عربستان

تصویری حیرت انگیز از یک خوشه کهکشانی

رضا صمیم: نظام دیجیتال، تولید دانش کلاس را بی معنا کرده است

همایش ملی مسئولیت اجتماعی در دانشگاه آزاد قزوین

پذیرش دانشجو در علمی کاربردی لرستان بر اساس ماموریت گرایی مراکز

طوفان ماده تاریک با سرعت سمت زمین می آید

تخصیص اعتبار فرهنگی به دانشجویان خارجی

طوفان ماده تاریک در راه زمین

خانه خود را با آفتاب خنک کنید !

همایش ملی پیشرفت های معماری سازمانی

زمان برگزاری آزمون زبان دکتری پیام نور اعلام شد

عجیب ترین رشته های دانشگاهی دنیا

اولین کارگروه واگذاری پروژه های ساختمانی علوم پزشکی لرستان برگزار شد

تجلیل از اساتید ، محققان و دانش پژوهان برتر زمین شناسی در قم

گزینه جدی مدیرعامیل منطقه آزاد کیش

اشتغال به تحصیل 179 دانشجوی غیرایرانی در دانشگاه یزد

دلایل نظریه پرداز نبودن ایران در فلسفه علم جهان

برگزاری اولین مسابقات رباتیک شهری در دانشگاه سیستان و بلوچستان

امضای تفاهم نامه همکاری میان ورزش بسیج و دانشگاه شهید رجایی

برگزاری چالش بیور دانشگاه واترلو کانادا در ایران

دانشگاه شهید بهشتی 270 دانشجوی خارجی دارد

پنج مرزبان ربوده شده مرز میرجاوه ،در مسیر بازگشت به کشور

https://www.e-estekhdam.com/?p=1472259

https://www.isna.ir/news/97082311610/جاده-های-تندرستی-در-خوابگاه-های-دخترانه-گسترش-می-یابد

http://www.irna.ir/fa/News/83100209/

http://shoaresal.ir/fa/news/169080/تشکل های-دانشگاه-آزاد-اسلامی-هیأت های-اندیشه ورز-راه اندازی-کنند

http://khabaredagh.ir/fa/news/791459/مقصود-فراستخواه-استاد-دانشگاه-از-هر-ده-نفری-که-از-کشور-خارج-می شوند-تنها-2-نفر-خواهان-بازگشت-به-ایران-هستند

8

8

45128466

https://www.afkarnews.com/fa/tiny/news-810225

8

http://aftabnews.ir/fa/news/556768/وزیر-علوم-دانشگاه-تربیت-مدرس-به-سوریه-می رود

http://www.iribnews.ir/fa/news/2277487/معرفی-تجربیات-دانشگاه-علوم-پزشکی-شیراز-به-دانشگاه های-علوم-پزشکی-کشور

news

45128225

http://www.iribnews.ir/fa/news/2277827/اعلام-نتایج-داوطلبان-دکتری-بدون-آزمون-ویژه-استعدادهای-درخشان

http://shoaresal.ir/fa/news/169045/شرایط-حذف-کنکور-در-سال-98

https://www.etelanews.com/fa/news/67914/اینم-جایگاه-ویژه-زنان-در-ورزشگاه

1542218158

http://www.ecofars.com/view.php?newsid=232815

http://pana.ir/news/870505

http://www.iribnews.ir/fa/news/2277817/خادمان-اماکن-مذهبی-گلستان-بیمه-تکمیلی-شدند-فیلم

https://www.rouydad24.ir/fa/news/154727/تکذیب-شایعه-تغییر-وزیر-علوم

https://fa.shafaqna.com/news/661091/

نسبت به تفاسیر باطنی عقل محور اقبالی وجود ندارد/ نقش علوم درجه دوم در فهم علوم درجه اول

نسبت به تفاسیر باطنی عقل محور اقبالی وجود ندارد/ نقش علوم درجه دوم در فهم علوم درجه اول