مطالب مرتبط:
واکنش های خارجی به حمله تروریستی اهواز
حمله تروریستی اهواز در رسانه های شبه قاره هند بازتاب داشت
القائات رسانه های خارجی از حادثه تروریستی اهواز
بازتاب حمله تروریستی اهواز در رسانه های اسپانیا
بازتاب حمله تروریستی اهواز در رسانه های جهان
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 4 مهر 1397 ساعت 10:152018-09-26بين الملل

واکاوی جزییاتی از عملکرد رسانه های خارجی در حمله تروریستی اهواز


در چند روز اخیر، درباره ی پوشش خبری رسانه های خارجی از حمله تروریستی اهواز، بحث ها و انتقادهای بسیاری مطرح شده است.

در اغلب اظهارنظرها، نوک پیکان انتقاد به سمت استفاده کردن یا نکردن از صفت «تروریستی» برای توصیف این حمله بوده است؛ - در چند روز اخیر، درباره ی پوشش خبری رسانه های خارجی از حمله تروریستی اهواز، بحث ها و انتقادهای بسیاری مطرح شده است.

در اغلب اظهارنظرها، نوک پیکان انتقاد به سمت استفاده کردن یا نکردن از صفت تروریستی برای توصیف این حمله بوده است؛ اما کمتر چیزی به طور مصداقی، درباره ی محتوای درونی و جزییات این خبرها، گفته شده است؛ جزییاتی که در کنار هم، جهت گیری کلی یک خبر و رسانه ی رساننده ی آن را درباره ی یک رویداد نشان می دهد.

حمله به رژه ی نظامی در ایران، دست کم 25 نفر را کشت ؛ مردان مسلح، در حمله به یک رژه ی رده بالای نظامی دست کم 24 نفر را کشتند ؛ 29 کشته در حمله به رژه نظامی ایران ؛ این ها تیترهای نیویوک تایمز ، ایندیپندنت و سی ان ان درباره ی حمله ی تروریستی اهوازندبدیهی است که در یک خبر، پیش از هر چیز، تیتر و پس از آن، نخستین جمله های آغازگر خبر، در مرکز توجهند.

حمله به رژه ی نظامی در ایران، دست کم 25 نفر را کشت ؛ مردان مسلح، در حمله به یک رژه ی رده بالای نظامی دست کم 24 نفر را کشتند ؛ 29 کشته در حمله به رژه نظامی ایران ؛ این تیترهای نیویورک تایمز ، ایندیپندنت و سی ان ان را می توان نمونه ای از تیترهای اغلب رسانه های جریان اصلی ، به ویژه ی رسانه های غربی همچون بی بی سی ، واشنگتن پست و رادیو فردا (بخش فارسی زبان رادیو آزادی/ رادیو اروپای آزاد ) دانست.

این تیترها دو ویژگی اصلی دارند.

نخست، همان انتقادی که بیش از هر چیز به آن توجه می شود: چیزی دال بر تروریستی بودن این حمله در این تیترها دیده نمی شود.

دومین ویژگی که ارتباط معنایی تنگاتنگی هم با ویژگی نخست دارد، اشاره نشدن به کشته شدن و آسیب دیدن غیرنظامیان در این حمله است.

همین دو ویژگی در کنار هم، باعث می شود تا برداشت نخست مخاطب از این رویداد، یک درگیری میان شبه نظامیان مسلح و نظامیان باشد.

اما یک تیتر متفاوت و به دور از این ویژگی ها، چگونه تیتری می توانست باشد؟ تروریست ها، کودکان و سربازان ایرانی را در رژه ی نظامی کشتند ؛ این تیتری است که گاردین برخلاف رسانه های دیگر غربی برای این رویداد برگزیده است؛ تیتری که عکس دو ویژگی یاد شده بر آن صادق است.

البته خبرگزاری اسپوتنیک روسیه هم این حمله را با واژه ی تروریستی توصیف کرده است.

همان طور که گفته شد، نخستین جمله های یک خبر یا همان لید خبر هم تأثیر بسیاری در رساندن پیام و محتوای آن دارند چرا که بسیاری از مخاطبان، برای آگاهی از یک رویداد، تنها به خواندن تیتر و نخستین جمله های آن بسنده می کنند و حتی اگر تا پایان بخوانند، نقشی از تیتر و جمله های آغازین خبر بر پرده ی ذهن آنان باقی خواهد ماند.

ایندیپندنت در آغاز گزارش خود، به بودن کودکان در میان کشتگان و زخمیان اشاره می کند و راه خود را از رسانه هایی همچون نیویورک تایمز جدا می کند.

نیویورک تایمز ، در دو بند آغازین خود اشاره ای به آنکه برخی از کشتگان و زخمی ها مردم عادی بوده اند نمی کند و تا میانه های متن، نامی از کودکان هم نمی برد.

جالب تر آنکه نیویورک تایمز وقتی می خواهد پرده از غیرنظامی بودن برخی از کشتگان بردارد چنین می نویسد: کشتگان و زخمیان، مخلوطی از نیروهای سپاه پاسداران قدرت مند جمهوری اسلامی و شهروندان ناظر بوده اند و این چنین نیروهای سپاه پاسداران را به مرکز می آورد و به همان میزان شهروندان ناظر را به حاشیه می برد؛ حتی سایه ی ترسی که واژه ی قدرت مند بر ذهن مخاطب و به ویژه ی مخاطب آمریکایی می افکند، در آن راستاست تا تأثیر حضور شهروندان ناظر را در این جمله بکاهد.

بگذارید یکی از خبرهای رادیو فردا را هم زیر ذره بین ببریم.

در خبری از این رسانه با تیتر استانداری خوزستان آمار قربانیان حمله به رژه اهواز را 25 نفر اعلام کرد ، واژه ی حادثه برای توصیف این رویداد به کار رفته است.

هر چند بنا بر معانی لغوی این واژه می توان به کار رفتن آن را اشتباه ندانست اما اینجا صحبت بر سر معنای لغت نامه ای نیست؛ سخن از هاله ی معنایی واژه، پیامی که به مخاطب می رساند و تأثیری است که در او بر جا می گذارد؛ هاله ی معنایی ای که هر فارسی زبانی، تفاوت آن را با آن چه در اهواز اتفاق افتاده است، درمی یابد.

واژه ی حادثه ، به ویژه در بندهای آغازین این گزارش، یک واژه ی تنها نیست، بلکه در خدمت هدفی است که همه ی جمله های آغازین دنبالش می کنند؛ روایت کردن رویداد، طوری که اثری از فاعل در آن نباشد؛ روایتی کاملا همسو با حادثه نامیدن آن اما حادثه ، به ویژه در بندهای آغازین این گزارش، یک واژه ی تک افتاده نیست بلکه در خدمت هدفی است که همه ی جمله های آغازین آن را پی می گیرند؛ روایت کردن رویداد، طوری که اثری از فاعل در آن نباشد؛ روایتی کاملا همسو با حادثه نامیدن آن.

برای نمونه این جمله را در نظر بگیرید: تیراندازی صبح شنبه، 31 شهریورماه، در زمان برگزاری رژه نظامی در شهر اهواز چند کشته و مجروح بر جای گذاشت .

این جمله، از نظر معنایی مجهول است چرا که فاعل در این جمله حضور ندارد.

باید در نظر داشت که چنین تحلیلی اگر تنها بر پایه ی یک جمله از یک گزارش باشد، بیشتر به توهم توطئه شبیه است اما در این گزارش ما می توانیم همسویی بخش های گوناگون در راستای القای تصویری خاص از واقعیت را ببینیم.

هر عملی، با هدف کشتن یا آسیب زدن به شهروندان و غیرنظامیان که قصد آن بنا بر طبیعت و زمینه اش، ترساندن مردم یا فشار آوردن بر دولت یا سازمان های جهانی برای انجام کاری یا خودداری از انجام کاری باشد ؛ این تعریفی است که سازمان ملل در متنی با عنوان تروریسم و رسانه از تروریسم ارائه می دهد.

چه با این تعریف و چه با تعریف های دیگر از تروریسم، این حمله یک حمله ی تروریستی بوده است و به همین خاطر هم گشودن بیشتر این موضوع، بیهوده می نماید.

در این میان برخی رسانه های خارجی ادعا می کنند علت دوری شان از به کار بردن واژه ی تروریستی ، تلاش برای بازتاب عینی رویدادها و دوری از به کار بردن واژگانی است که بار ارزشی دارند؛ حال آنکه ابعاد روایت های سوگیرانه ی این رسانه ها از واقعیت، بسیار فراتر از صرف به کار بردن یا نبردن این واژه است؛ ابعادی که در این نوشته، به گوشه هایی از آن پرداختیم.

اما شیوه ی درست پوشش اخباری از این دست در رسانه های داخلی چیست؟ آیا لازم است که خبرگزاری ها و روزنامه ها آیین نامه ای برای پوشش این دست اخبار داشته باشند؟ امروز، ما بیش از گذشته با این پرسش ها روبه رو هستیم.

در این دست مسائل، برخی برجسته سازی جنبه ی قربانی تروریسم بودن را اولویت می دانند و دسته ای دیگر، بازتاب عکس هایی همچون عکس رژه ی برهم خورده ی اهواز را مخدوش گر تصویر بااقتدار نیروهای نظامی کشور تلقی می کنند.

کدام راه را باید پیش گرفت؟ کدام یک با رسالت های یک خبرگزاری سازگاری دارد؟ آیا راه میانه ای وجود ندارد؟ جدای از پاسخ این پرسش ها، مسئله آن است که هر رسانه ، یک روش و یک شیوه ی منسجم برای پوشش این دست خبرها را برگزیند تا به هنگام چنین رخ دادهایی، نه خود سرگردان شود و نه مخاطب را از خود، به سوی رسانه های خارجی سوق دهد.

البته نباید از یاد برد که برخی محدودیت ها مانع از آن می شود که رسانه بتواند در گذر زمان، تصویری یکپارچه از خود در ذهن مخاطب بسازد و در چنین مسائلی هم امکان تدوین و دنبال کردن یک روش منسجم را از آن می گیرد.

ایسنا - محمد جوانمرد انتهای پیام
کلید واژه ها: تروریست - حمله - نظامی - رسانه های خارجی - حمله تروریستی - رسانه - انتقاد - ایران - ایندیپندنت - اهواز - رادیو - سربازان ایرانی - نیویورک تایمز - نخستین - واشنگتن پست - پیکان - مردان - خبرگزاری - آزاد - نیویورک - بی بی سی - سربازان - واشنگتن - برداشت - درگیری - کودکان - متفاوت - گاردین - ایرانی - مخاطب

آخرین اخبار سرویس:
پوتین: متقاعد کردن ایران به خروج از سوریه وظیفه ما نیست

توافق مقدماتی برای حذف ویزای روسیه برای ایرانی ها

کاریکاتور جالب پایگاه قطری

دعوتنامه کره شمالی به پاپ تحویل داده شد

در پی مفقود شدن خاشقجی؛ وزیر خزانه داری آمریکا هم سفر به عربستان را لغو کرد

مهلت 72 ساعته پمپئو به بن سلمان برای انجام تحقیقات درباره خاشقجی

یک گام تا لغو روادید بین ایران و روسیه

پمپئو: ملک سلمان تعهد داد که تحقیقات درباره خاشقجی منصفانه باشد

واکنش عجیب این کودک به صبحانه روز تولدش + ویدئو

اعتراف اسراییل به ناکامی سیستم دفاع هوایی «گنبد آهنین»

فرانسه مرکز شیعی «الزهرا» را تعطیل کرد

سه خودرو کنسولگری سعودی در استانبول مفقود شد

وزیر خزانه داری آمریکا هم از حضور در کنفرانس سرمایه گذاری عربستان انصراف داد

لغو سفر وزیر خزانه داری آمریکا به عربستان

ربودن مرزبانان توطئه دشمنان پاکستان و ایران است

پرداخت 100 میلیون دلار توسط عربستان به آمریکا برای چه بود؟

دستگیری سرکرده برجسته داعش در فلوجه عراق

سه غیرنظامی در حمله هوایی به یمن کشته شدند

تخریب خانه فلسطینیان در کرانه باختری رود اردن

پامپئو: آمریکا موضوع خاشقجی را جدی می گیرد

پیام گردانهای القسام به فرماندهان رژیم صهیونیستی: برحذر باشید که در برآوردها اشتباه نکنید

دستگیری سرکرده برجسته داعش در فلوجه عراق

مسکو و آنکارا زمان اجرای «توافق ادلب» را تمدید کردند

آمریکا از یک تواقفنامه دیگر خارج می شود

وزیر خزانه داری آمریکا هم از حضور در عربستان انصراف داد

تایمز: آمریکا حاضر به کاهش تحریم ها علیه ایران است

وزیر خزانه داری آمریکا از حضور در کنفرانس عربستان انصراف داد

پمپئو: نباید روابط عمیق و راهبردی بین آمریکا و عربستان را نادیده گرفت

بهترین کشورها برای سفر مجردی را بشناسید؛ از سافاری مجردی تا سفری ویژه بانوان!

اتهام های وارده به سعودی ها درباره خاشقچی، با رفتار آن ها همخوانی دارد

ارتباط داماد ترامپ با بن سلمان در واتس آپ

فرمانده پلیس کشته شد

افزایش شمار جانباختگان حمله تروریستی به یک دبیرستان

هشدار اتمی پوتین

هلند نیز عربتسان را تحریم کرد

ترامپ مکزیک را تهدید به حمله نظامی کرد

وزیر خزانه داری آمریکا هم سفر به عربستان را لغو کرد

مرگ مشکوک یکی از 15 مظنون ماجرای ناپدید شدن خاشقچی/ یک رسانه ترکیه ای: سرکنسول عربستان در استانبول ممکن است نفر بعدی اعدام باشد

فرصت چند روزه واشنگتن به ریاض برای روشن شدن سرنوشت خاشقجی/بازرسی مجدد از کنسولگری عربستان در استانبول

پاکستان آماده همکاری در آزادی مرزبانان ایران

هراس اسراییل از توان نظامی حزب الله

نصرالله خواستار حضور فعالتر مقاومت در شبکه های اجتماعی شد

ملک سلمان تعهد داد که تحقیقات درباره خاشقجی منصفانه باشد

با هشدار به غرب

هشدار اتمی پوتین/ حمله به روسیه سبب می شود به بهشت برویم !

رسانه های پاکستانی به ربوده شدن مرزبانان ایرانی چه واکنش نشان دادند؟

کاریکاتور پایگاه قطری از تلاش ترامپ در تطهیر چهره سعودی ها در پرونده خاشقجی

طرحهای فتنه افکنانه را همانند قبل خنثی خواهیم کرد

افشاگری آرمین راد علیه مسیح علینژاد +عکس

شلیک موشک زلزال به مراکز تجمع متجاوزان و نیروهای مزدور در عسیر عربستان

نصرالله خواستار حضور فعالتر مقاومت در شبکه های اجتماعی شد

انصراف منوچین از حضور در نشست اقتصادی ریاض

بیانیه سفارت پاکستان در تهران درخصوص ربوده شدن 14 مرزبان

مهلت 72 ساعته پمپئو به بن سلمان برای انجام تحقیقات درباره خاشقجی

وندی شرمن: بعد از خروج از برجام، کشورهای دیگر آمریکا را شریک خود نمی دانند

مقام آلمانی: خروج آمریکا از برجام ضربه به اعتماد بین المللی است

موضع گیری مهم پوتین درباره خروج ایران از سوریه

تشکیلات خودگردان تصمیم آمریکا را درباره ادغام کنسولگری محکوم کرد

ادغام کنسولگری و سفارت آمریکا در بیت المقدس

وزیر خزانه داری آمریکا هم از حضور در کنفرانس سرمایه گذاری عربستان انصراف داد

استقبال سلمان از شاه سابق ایران در سال 1356 + عکس

خروج آمریکا از برجام ضربه به اعتماد بین المللی است

وزیر خزانه داری آمریکا از حضور در کنفرانس عربستان انصراف داد

اقدام صهیونیست ها در تبعید فلسطینیان خان احمرجنایت جنگی است

تهران نقش بزرگی در مبارزه با تروریسم ایفا کرده است

تهران نقش بزرگی در مبارزه با تروریسم ایفا کرده است

پوتین: ما توانستیم 95 درصد از خاک سوریه را آزاد کنیم

نخست وزیر انگلیس جلسه مشترک با اتحادیه اروپا را نیمه کاره ترک کرد

هشدار تل آویو به ساکنان کرانه باختری درباره عامل عملیات «برکان»

ضرب الاجل آمریکا به عربستان درباره خاشقچی

ابهام سازمان ملل درباره توافق ترکیه و روسیه در مورد ادلب

پوتین: ما توانستیم 95 درصد از سوریه را آزاد کنیم

استاندار و فرمانده پلیس قندهار افغانستان کشته شدند

مهر ویزای ایران بر پاسپورت توریست های اروپایی درج نمی شود

چپ های آلمان: فروش سلاح به عربستان سعودی متوقف شود

ملک سلمان تعهد داد که تحقیقات درباره خاشقجی منصفانه باشد

انتقاد از «روابط عاشقانه ترام‍پ با خودکامگان»

گفتگوهای فرمانده ارتش پاکستان با مقامات ایتالیا / تحلیل

حشدالشعبی و حزب الله مایه سرافرازی ملتهای منطقه /تحلیل

پلیس ترکیه در جستجوی شواهد قتل خاشقجی در 3 منطقه است

پاکستان خود را متعهد به همکاری با ایران می داند

ترامپ تهدید به اعزام نیروی نظامی به مرز مکزیک کرد

ادغام کنسولگری و سفارت آمریکا در بیت المقدس

وزیر خزانه داری آمریکا در کنفرانس ریاض شرکت نخواهد کرد

پاکستان: آماده همکاری با ایران در آزادی مرزبانان هستیم

پمپئو فرصت چند روزه از کاخ سفید برای عربستان خواست

آمریکا دفتر نمایندگی فلسطین و اسراییل را ادغام کرد

پاکستان: آماده همکاری با ایران در آزادی مرزبانان هستیم

سه خودرو کنسولگری سعودی در استانبول مفقود شد

تأکید سفارت پاکستان بر همکاری با ایران برای آزادسازی مرزبانان ربوده شده

پمپئو فرصت چند روزه از کاخ سفید برای عربستان خواست

هلند نیز در کنفرانس اقتصادی ریاض شرکت نخواهد کرد

نخست وزیر فلسطین: مقاومت خان الاحمر نخستین گام برای شکست «معامله قرن» است

انتقاد معاون اوباما از «روابط عاشقانه ترام‍پ با خودکامگان»

مقام حزب جمهوری خلق: ­دولت ترکیه می توانست سرکنسول سعودی را بازداشت کند

رونالدو به زودی بازجویی خواهد شد

لابی سعودی ها در آمریکا چقدر هزینه دارد؟

هشدار مقام های ارشد آمریکا به نخست وزیر عراق

صدور 770 هزار روادید برای زائران اربعین

هشدار دستگاه اطلاعاتی استرالیا به دولت

واکاوی جزییاتی از عملکرد رسانه های خارجی در حمله تروریستی اهواز

واکاوی جزییاتی از عملکرد رسانه های خارجی در حمله تروریستی اهواز