مطالب مرتبط:
واکنش های خارجی به حمله تروریستی اهواز
حمله تروریستی اهواز در رسانه های شبه قاره هند بازتاب داشت
القائات رسانه های خارجی از حادثه تروریستی اهواز
بازتاب حمله تروریستی اهواز در رسانه های اسپانیا
بازتاب حمله تروریستی اهواز در رسانه های جهان
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 4 مهر 1397 ساعت 10:152018-09-26بين الملل

واکاوی جزییاتی از عملکرد رسانه های خارجی در حمله تروریستی اهواز


در چند روز اخیر، درباره ی پوشش خبری رسانه های خارجی از حمله تروریستی اهواز، بحث ها و انتقادهای بسیاری مطرح شده است.

در اغلب اظهارنظرها، نوک پیکان انتقاد به سمت استفاده کردن یا نکردن از صفت «تروریستی» برای توصیف این حمله بوده است؛ - در چند روز اخیر، درباره ی پوشش خبری رسانه های خارجی از حمله تروریستی اهواز، بحث ها و انتقادهای بسیاری مطرح شده است.

در اغلب اظهارنظرها، نوک پیکان انتقاد به سمت استفاده کردن یا نکردن از صفت تروریستی برای توصیف این حمله بوده است؛ اما کمتر چیزی به طور مصداقی، درباره ی محتوای درونی و جزییات این خبرها، گفته شده است؛ جزییاتی که در کنار هم، جهت گیری کلی یک خبر و رسانه ی رساننده ی آن را درباره ی یک رویداد نشان می دهد.

حمله به رژه ی نظامی در ایران، دست کم 25 نفر را کشت ؛ مردان مسلح، در حمله به یک رژه ی رده بالای نظامی دست کم 24 نفر را کشتند ؛ 29 کشته در حمله به رژه نظامی ایران ؛ این ها تیترهای نیویوک تایمز ، ایندیپندنت و سی ان ان درباره ی حمله ی تروریستی اهوازندبدیهی است که در یک خبر، پیش از هر چیز، تیتر و پس از آن، نخستین جمله های آغازگر خبر، در مرکز توجهند.

حمله به رژه ی نظامی در ایران، دست کم 25 نفر را کشت ؛ مردان مسلح، در حمله به یک رژه ی رده بالای نظامی دست کم 24 نفر را کشتند ؛ 29 کشته در حمله به رژه نظامی ایران ؛ این تیترهای نیویورک تایمز ، ایندیپندنت و سی ان ان را می توان نمونه ای از تیترهای اغلب رسانه های جریان اصلی ، به ویژه ی رسانه های غربی همچون بی بی سی ، واشنگتن پست و رادیو فردا (بخش فارسی زبان رادیو آزادی/ رادیو اروپای آزاد ) دانست.

این تیترها دو ویژگی اصلی دارند.

نخست، همان انتقادی که بیش از هر چیز به آن توجه می شود: چیزی دال بر تروریستی بودن این حمله در این تیترها دیده نمی شود.

دومین ویژگی که ارتباط معنایی تنگاتنگی هم با ویژگی نخست دارد، اشاره نشدن به کشته شدن و آسیب دیدن غیرنظامیان در این حمله است.

همین دو ویژگی در کنار هم، باعث می شود تا برداشت نخست مخاطب از این رویداد، یک درگیری میان شبه نظامیان مسلح و نظامیان باشد.

اما یک تیتر متفاوت و به دور از این ویژگی ها، چگونه تیتری می توانست باشد؟ تروریست ها، کودکان و سربازان ایرانی را در رژه ی نظامی کشتند ؛ این تیتری است که گاردین برخلاف رسانه های دیگر غربی برای این رویداد برگزیده است؛ تیتری که عکس دو ویژگی یاد شده بر آن صادق است.

البته خبرگزاری اسپوتنیک روسیه هم این حمله را با واژه ی تروریستی توصیف کرده است.

همان طور که گفته شد، نخستین جمله های یک خبر یا همان لید خبر هم تأثیر بسیاری در رساندن پیام و محتوای آن دارند چرا که بسیاری از مخاطبان، برای آگاهی از یک رویداد، تنها به خواندن تیتر و نخستین جمله های آن بسنده می کنند و حتی اگر تا پایان بخوانند، نقشی از تیتر و جمله های آغازین خبر بر پرده ی ذهن آنان باقی خواهد ماند.

ایندیپندنت در آغاز گزارش خود، به بودن کودکان در میان کشتگان و زخمیان اشاره می کند و راه خود را از رسانه هایی همچون نیویورک تایمز جدا می کند.

نیویورک تایمز ، در دو بند آغازین خود اشاره ای به آنکه برخی از کشتگان و زخمی ها مردم عادی بوده اند نمی کند و تا میانه های متن، نامی از کودکان هم نمی برد.

جالب تر آنکه نیویورک تایمز وقتی می خواهد پرده از غیرنظامی بودن برخی از کشتگان بردارد چنین می نویسد: کشتگان و زخمیان، مخلوطی از نیروهای سپاه پاسداران قدرت مند جمهوری اسلامی و شهروندان ناظر بوده اند و این چنین نیروهای سپاه پاسداران را به مرکز می آورد و به همان میزان شهروندان ناظر را به حاشیه می برد؛ حتی سایه ی ترسی که واژه ی قدرت مند بر ذهن مخاطب و به ویژه ی مخاطب آمریکایی می افکند، در آن راستاست تا تأثیر حضور شهروندان ناظر را در این جمله بکاهد.

بگذارید یکی از خبرهای رادیو فردا را هم زیر ذره بین ببریم.

در خبری از این رسانه با تیتر استانداری خوزستان آمار قربانیان حمله به رژه اهواز را 25 نفر اعلام کرد ، واژه ی حادثه برای توصیف این رویداد به کار رفته است.

هر چند بنا بر معانی لغوی این واژه می توان به کار رفتن آن را اشتباه ندانست اما اینجا صحبت بر سر معنای لغت نامه ای نیست؛ سخن از هاله ی معنایی واژه، پیامی که به مخاطب می رساند و تأثیری است که در او بر جا می گذارد؛ هاله ی معنایی ای که هر فارسی زبانی، تفاوت آن را با آن چه در اهواز اتفاق افتاده است، درمی یابد.

واژه ی حادثه ، به ویژه در بندهای آغازین این گزارش، یک واژه ی تنها نیست، بلکه در خدمت هدفی است که همه ی جمله های آغازین دنبالش می کنند؛ روایت کردن رویداد، طوری که اثری از فاعل در آن نباشد؛ روایتی کاملا همسو با حادثه نامیدن آن اما حادثه ، به ویژه در بندهای آغازین این گزارش، یک واژه ی تک افتاده نیست بلکه در خدمت هدفی است که همه ی جمله های آغازین آن را پی می گیرند؛ روایت کردن رویداد، طوری که اثری از فاعل در آن نباشد؛ روایتی کاملا همسو با حادثه نامیدن آن.

برای نمونه این جمله را در نظر بگیرید: تیراندازی صبح شنبه، 31 شهریورماه، در زمان برگزاری رژه نظامی در شهر اهواز چند کشته و مجروح بر جای گذاشت .

این جمله، از نظر معنایی مجهول است چرا که فاعل در این جمله حضور ندارد.

باید در نظر داشت که چنین تحلیلی اگر تنها بر پایه ی یک جمله از یک گزارش باشد، بیشتر به توهم توطئه شبیه است اما در این گزارش ما می توانیم همسویی بخش های گوناگون در راستای القای تصویری خاص از واقعیت را ببینیم.

هر عملی، با هدف کشتن یا آسیب زدن به شهروندان و غیرنظامیان که قصد آن بنا بر طبیعت و زمینه اش، ترساندن مردم یا فشار آوردن بر دولت یا سازمان های جهانی برای انجام کاری یا خودداری از انجام کاری باشد ؛ این تعریفی است که سازمان ملل در متنی با عنوان تروریسم و رسانه از تروریسم ارائه می دهد.

چه با این تعریف و چه با تعریف های دیگر از تروریسم، این حمله یک حمله ی تروریستی بوده است و به همین خاطر هم گشودن بیشتر این موضوع، بیهوده می نماید.

در این میان برخی رسانه های خارجی ادعا می کنند علت دوری شان از به کار بردن واژه ی تروریستی ، تلاش برای بازتاب عینی رویدادها و دوری از به کار بردن واژگانی است که بار ارزشی دارند؛ حال آنکه ابعاد روایت های سوگیرانه ی این رسانه ها از واقعیت، بسیار فراتر از صرف به کار بردن یا نبردن این واژه است؛ ابعادی که در این نوشته، به گوشه هایی از آن پرداختیم.

اما شیوه ی درست پوشش اخباری از این دست در رسانه های داخلی چیست؟ آیا لازم است که خبرگزاری ها و روزنامه ها آیین نامه ای برای پوشش این دست اخبار داشته باشند؟ امروز، ما بیش از گذشته با این پرسش ها روبه رو هستیم.

در این دست مسائل، برخی برجسته سازی جنبه ی قربانی تروریسم بودن را اولویت می دانند و دسته ای دیگر، بازتاب عکس هایی همچون عکس رژه ی برهم خورده ی اهواز را مخدوش گر تصویر بااقتدار نیروهای نظامی کشور تلقی می کنند.

کدام راه را باید پیش گرفت؟ کدام یک با رسالت های یک خبرگزاری سازگاری دارد؟ آیا راه میانه ای وجود ندارد؟ جدای از پاسخ این پرسش ها، مسئله آن است که هر رسانه ، یک روش و یک شیوه ی منسجم برای پوشش این دست خبرها را برگزیند تا به هنگام چنین رخ دادهایی، نه خود سرگردان شود و نه مخاطب را از خود، به سوی رسانه های خارجی سوق دهد.

البته نباید از یاد برد که برخی محدودیت ها مانع از آن می شود که رسانه بتواند در گذر زمان، تصویری یکپارچه از خود در ذهن مخاطب بسازد و در چنین مسائلی هم امکان تدوین و دنبال کردن یک روش منسجم را از آن می گیرد.

ایسنا - محمد جوانمرد انتهای پیام
کلید واژه ها: تروریست - حمله - نظامی - رسانه های خارجی - حمله تروریستی - رسانه - انتقاد - ایران - ایندیپندنت - اهواز - رادیو - سربازان ایرانی - نیویورک تایمز - نخستین - واشنگتن پست - پیکان - مردان - خبرگزاری - آزاد - نیویورک - بی بی سی - سربازان - واشنگتن - برداشت - درگیری - کودکان - متفاوت - گاردین - ایرانی - مخاطب

آخرین اخبار سرویس:
ABCNEWS: برنامه ریزی چین و آمریکا برای مذاکرات تجاری بورس های بین المللی را مثبت کرد

پامپئو: از حق اسراییل برای دفاع از خودش حمایت می کنیم

ششمین روز گفتگوی طرفهای یمنی در استکهلم

حمایت ایران از توافق احزاب یمن/ زمان پایان جنایت متجاوزان در یمن فرارسیده است

دیدار سفیر گرجستان با مدیر کل اوراسیای وزارت امور خارجه/گلایه مندی از برخورد های صورت گرفته با اتباع ایرانی در گرجستان

رییس جمهوری لبنان: ناکامی در تشکیل دولت منجر به فاجعه می شود/به قطعنامه 1701 پاپبندیم

ظریف از توافق اولیه یمنی در سوئد حمایت کرد

​جزییات جدید از توافق تبادل اسرای طرف های درگیر در یمن/ پیش بینی مرکز مطالعات یمن از مذاکرات صلح سوئد

رایزنی میشل عون با فرمانده نیروهای یونیفل

درخواست مداخله جویانه قانونگذاران کانادایی علیه مقامات ایرانی

ردّ پای آمریکا و متحدانش در حادثه تروریستی چابهار

چاووش اوغلو: با سازمان ملل برای تحقیق درباره قتل خاشقجی وارد مذاکره شدیم

دیدار فرستاده آمریکا به سوریه با وزیر خارجه اردن

اروپا، خواهان گسترش روابط علمی و اقتصادی با ایران است

​بازداشت 19 فلسطینی در کرانه باختری

واشنگتن علاقه ای به خروج نظامیان از عراق ندارد

در دیدار با نخست وزیر عراق وزیر انرژی آمریکا: از بغداد برای توسعه دو بخش برق و نفت حمایت می کنیم

ضمن پایان دادن به عملیات جستجو برای یافتن مفقودان آمریکا مرگ 6 نظامی خود بر اثر سقوط دو هواپیما در ژاپن را تایید کرد

گروه طالبان حمله انتحاری کابل را برعهده گرفت

بیانیه ستاد حقوق بشر ایران درباره وقایع اخیر فرانسه

تصاویر بازگشایی «منطقه سبز» بغداد

سوء استفاده نماینده پارلمان کانادا از زن ایرانی برای حمایت از اعمال تحریم علیه ایران

اعتراض ایران به سفیر گرجستان در تهران اعلام شد

کشف انبار موشکی تروریست ها در نقطه مرزی سوریه با اردن

اقدام جالب یک هنرمند ترکیه ای برای مبارزه با کیسه های پلاستیکی

گسترش روابط نظامی و اقتصادی پاکستان و چین

یادداشت/ علی رضایی پالس های از جنس سازش برای آمریکا

اعتراضات جلیقه زرد ها ادامه خواهد یافت

استقبال وزارت خارجه ایران از توافق اولیه یمنی ها در مذاکرات سوئد

10 دسامبر؛ روز جهانی حقوق بشر

بودجه نظامی ژاپن برای خرید رادار و جنگنده از آمریکا افزایش می یابد

آیا وقوع جنگ های بزرگ در راه است؟

معاون گردشگری : سفر به گرجستان و فرانسه را تعلیق کنید

ایران جزو 10 کشور اول پذیرای پناهنده در جهان

آیا ریاض از افشای مقام پشت قتل خاشقچی بیم دارد؟

اشتباه یاندکس و افشای صدها پایگاه نظامی اسراییل و ترکیه

مکزیک 30 میلیارد دلار برای حل مشکل مهاجرت هزینه می کند

زن ژاپنی به جرم جاسوسی به 6 سال زندان در چین محکوم شد

سفر ترزا می به بروکسل برای رایزنی درباره برگزیت

ازدواج دو جلیقه زرد وسط معرکه پاریس +عکس

اعتراض سوریه به غارت میراث فرهنگی این کشور توسط متجاوزان

وزیر اطلاعات: هدف از حادثه چابهار، ضربه به اقتصاد منطقه بود

سفیر گرجستان درباره برخورد ماموران مرزی با ایرانیان توضیح داد

تمسخر نخست وزیر انگلیس در پارلمان این کشور

دانشجویان هم در اعتراض به طرح ماکرون به خیابان آمدند

مسکو: آماده ایم اسناد محرمانه مکاتبات با واشنگتن درباره اتهامات انتخاباتی را منتشر کنیم

ژنرال چینی خواستار مقابله با کشتی های آمریکایی شد

ماهیگیری زمستانی در روسیه

کرملین در طعنه به پامپئو: بودجه نظامی آمریکا می تواند کل آفریقا را سیر کند

اوضاع تکان دهنده ایرانی ها در صربستان + تصاویر

انتشار اعلامیه های عبری در کرانه باختری برای ترور عباس

واکنش لوپن به عقب نشینی مکرون

دعوت به ترور «محمود عباس» در فلسطین اشغالی

واکنش ظریف به تست اخیر موشکی ایران

حمله گسترده سایبری در خاورمیانه

سفیر گرجستان درباره برخورد ماموران مرزی با ایرانیان توضیح داد

تاکید ایران و ایتالیا بر گسترش همکاری های رادیو و تلویزیونی

سطح چالش خاشقچی، دو جانبه یا بین المللی- علیرضا جباری*

سفر به گرجستان و فرانسه را تعلیق کنید

شهادت یک جوان فلسطینی به ضرب گلوله نظامیان صهیونیست

راه «عمره» باز می شود؟

تحریم جدید آمریکا علیه کره شمالی

ماکرون حرفش را پس گرفت

تهدید اسپانیا برای ورود پلیس ملی به کاتالونیا

میانجیگری روسیه؛ کاهش مناقشه قره باغ یا حفظ منافع مسکو

دانشجویان فرانسوی در اعتراض به طرح ماکرون به خیابان آمدند

خشم معترضان از صدقه 100 یورویی مکرون

چاووش اوغلو: با سازمان ملل برای تحقیق درباره قتل خاشقجی وارد مذاکره شدیم

اروپا، خواهان گسترش روابط علمی و اقتصادی با ایران است

سیاستمدار فرانسوی: جلیقه‎ زردها کوتاه نیایند

خروج قطر از اوپک برای حفظ جایگاه درتولید گاز وپاسخی به عربستان بود

خیز عربستان و آمریکا برای فتح بازار گاز عراق

آمریکا قابل اعتماد نیست

تحریم برای کشور بحران تازه ای نیست

عکس/خوردن خرگوش توسط نیروهای ارتش عراق در یک رزمایش نظامی!

کاندیدای حزب دموکرات برای انتخابات 2020 کیست؟

یاندکس موقعیت 100 ها پایکاه نظامی اسراییل و ترکیه را افشا کرد

سخنگوی ارتش: اجرای صدها طرح خودکفایی در ارتش سبب بی نیازی کشور از بیگانگان شده است

سفر به گرجستان و فرانسه را تعلیق کنید

افتتاح یکی از پروژه های چشم انداز 2030 در قطر

درخواست قانونگذاران کانادایی برای اعمال تحریم علیه مقام های ایران

درباره پرونده خاشقچی با سازمان ملل گفت وگو می کنیم

ایران در جایگاه نخست مسابقات «یو سی مس» جهان

گفتگو وزیر انرژی آمریکا با مقامات انرژی عراق درباره تحریم های ایران

ایران، یکی از بزرگترین کشورهای پناهجوپذیر است

تأکید روسیه بر لزوم بازگشت سوریه به اتحادیه عرب

منبع آگاه: دو مدیر ارشد خودروسازی هیوندا استعفا می کنند

درخواست ترور محمود عباس در فلسطین اشغالی

اخبار مشروح 13 سه شنبه ، 20 آذر 97

برگزیت در برزخ

انتقاد تند اخبارگوی تلویزیون از مسئولان کشور! + ویدیو

اذعان به ضعف ارتش اسراییل مقابل مقاومت فلسطین

انتشار اعلامیه های عبری در کرانه باختری برای ترور عباس

مبتلایان به ایدز در ارتش اسراییل

ردّ پای آمریکا و متحدانش در حادثه تروریستی چابهار؛ «سیاه نمایی» جایگزین تحریم

جنگ آینده عراق با بقایای داعش و افکار آن است

صدها هزار کودک آواره عراقی در معرض سرمازدگی هستند

رویترز: هیات های یمنی فهرست اسرا را مبادله کردند

دستگیری بیش از 40 نظامی به اتهام ارتباط با کودتای نافرجام ترکیه

عریقات: یورش به کرانه باختری با حمایت ترامپ صورت گرفته است

واکاوی جزییاتی از عملکرد رسانه های خارجی در حمله تروریستی اهواز

واکاوی جزییاتی از عملکرد رسانه های خارجی در حمله تروریستی اهواز