مطالب مرتبط:
اسراف در وسایل و تجهیزات چندبار مصرف پزشکی/تاکید وزارت بهداشت بر حفظ سلامت مردم
اسراف در وسایل و تجهیزات چندبار مصرف پزشکی/تاکید وزارت بهداشت بر حفظ سلامت مردم
احتمال گسترش ایدز در اثر استفاده از وسایل چندبار مصرف
احتمال گسترش ایدز در اثر استفاده از وسایل چندبار مصرف
احتمال گسترش ایدز در اثر استفاده از وسایل چندبار مصرف
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
یکشنبه، 1 مهر 1397 ساعت 14:222018-09-23پزشكي

چه تضمینی برای عفونت زدایی از تجهیزات پزشکی چندبار مصرف وجود دارد؟/ریسک بالای انتقال بیماری از وسایل معاینه زنان


وسایل فلزی، در 40 درجه بخار، ضدعفونی می شوند، اما برخی ابزار برای معاینه های زنان، حتی در صورت ضدعفونی کردن باز هم ریسک بالایی برای آلودگی دارند.

- رییس انجمن میکروب شناسی باید روی روند استریلیزاسیون و عفونت زدایی آنها کنترل کیفی صورت گیرد و این تضمین داده شود که مشکلی برای انتقال آلودگی ایجاد نمی شود.

به گزارش سایت قطره و به نقل ازسلامت نیوز به نقل از شهروند ، تیر به نیمه نرسیده بود که یک خبر وزارت بهداشت را به چالش کشید.

درست در دوره ای که آمریکا به تازگی از برجام خارج شده بود و اما و اگرها درباره افزایش تحریم ها و فشار بر بخش های مختلف بالا گرفته بود، دست به دست شدن نسخه الکترونیکی دستورالعمل وزارت بهداشت همه را نگران کرد؛ دستورالعملی که حکایت از استفاده مجدد از وسایل پزشکی و خرید وسایل پزشکی چندبار مصرف به جای یک بار مصرف ها داشت.

همه این دستورالعمل را به تحریم ها نسبت دادند، به گرانی ها و سیاست هایی که نشان می داد، قرار است به زودی حوزه درمان بیشترین فشار را به خود ببیند و ایران با کمبود وسایل پزشکی مواجه شود.

همان زمان اما از سخنگو تا معاون درمان وزارت بهداشت خبر را آن طور که از آن برداشت شده بود، رد کردند: موضوع استفاده مجدد از وسایل یک بارمصرف نیست، بلکه منظورمان استفاده از وسایلی است که نوع چند بار مصرف شان وجود دارد.

و در توضیح اضافه کردند: وقتی می شود از برخی وسایل چندبار مصرف با روش درست استریل استفاده کرد، چرا پول اضافه دهیم.

از آن طرف هم اعلام شد که این دستورالعمل ارتباطی به تحریم ها ندارد! حالا اما آن چه کارشناسان بهداشت و تجهیزات پزشکی در بیمارستان ها روایت می کنند، ماجرای نگران کننده افزایش عفونت ها است.

این که وسایل پزشکی حتی با رعایت ضوابط اعلام شده در دستورالعمل، عفونت زدایی شوند، باز هم احتمال انتقال عفونت در برخی وسایل وجود دارد و سوال مهمتر این است که قرار است هر وسیله ای چند بار استفاده شود؟ از همه اینها گذشته در دستورالعمل وزارت بهداشت به رضایت آگاهانه بیمار برای استفاده مجدد از وسایل اشاره شده، اما به گفته یکی از کارکنان بیمارستان ها که نخواست نامش اعلام شود، بیماری که به بیمارستان دولتی مراجعه می کند، حتی اگر بداند که وسیله برای پنجمین بار برایش استفاده می شود، باز هم چاره ای جز ماندن و درمان شدن ندارد.

این ماجرا نگرانی رییس مرکز تحقیقات ایدز را هم به همراه داشت؛ به طوری که اخیرا در گفت وگویی که با ایلنا داشت، نسبت به زیاده روی در استفاده از این وسایل هشدار داد.

به گفته مینو محرز هر چیزی بیش از حد استریل شود، درنهایت به ضرر بیمار تمام می شود: متخصصان باید بگویند از چه لوازمی می توان استفاده مجدد کرد؛ چرا که بعضی از تجهیزات پزشکی و نه همه آنها امکان استفاده دوباره دارند.

نگرانی او اما تنها به این موضوع محدود نمی شود و کمبود وسایل و تجهیزات پزشکی هم در دایره نگرانی هایش قرار می گیرد: در بخش تجهیزات پزشکی به خصوص مواردی که مصرف آن برای کنترل بیماری های عفونی است، با کمبود مواجه شده ایم.

ماجرا چه بود؟20 دی ماه سال گذشته نامه ای با امضای معاون درمان وزارت بهداشت به روسای دانشگاه های علوم پزشکی فرستاده شد.

نامه دستورالعمل فرآوری مجدد ایمن وسایل پزشکی بود که در بخش هایی از آن آمده: از استفاده بی ‎رویه وسایل پزشکی یک بار مصرف اجتناب شود، کمیته پیشگیری و کنترل عفونت بیمارستانی در مراکز درمانی تحت پوشش وزارت بهداشت فعال شود و درنهایت گزارش ناشی از صرفه جویی مستقیم و غیرمستقیم به کار بستن دستورالعمل پیوست در بیمارستان ها به صورت فصلی فرستاده شود.

در دستورالعمل پیوست که 21 صفحه ای است، تمام موارد و نحوه ضدعفونی کردن وسایل پزشکی مورد اشاره قرار گرفته و وسایل پزشکی به سه دسته حیاتی، نیمه حیاتی و غیرحیاتی دسته بندی شده اند.

غیرحیاتی ها ابزارهایی هستند که تماس پوستی و غیرتهاجمی با بدن بیمار دارند، مثل کاف فشارسنج.

نیمه حیاتی ها وسایلی هستند که در زمان انجام رویه ها در تماس با غشـای مخاطی سالم یا پوست آسیب دیده قرار می گیرند و به طور معمول به داخل بافت نفوذ پیدا نمی کنند.

درنهایت هم ابزارهای حیاتی هستند که در تماس با بافت و فضاهای استریل بدن قرار می گیرند و در صورتی که آلوده به میکروارگانیسم های پاتوژن باشند، احتمال خطر بالایی برای ایجاد عفونت دارند.

در بخش دیگری از این دستورالعمل آمده که بیمارستان باید خط مشی و روش های اجرایی مکتوب در مورد استفاده مجدد از وسایل یک بار مصرف را به تأیید کمیته پیشگیری و کنترل عفونت بیمارستان برساند و فرآوری مجدد وسیله پزشکی یک بار مصرف در شرکت های ثالثیه تخصصی مورد تأیید وزارت بهداشت، سازمان غذا و دارو و اداره کل تجهیزات پزشکی قرار بگیرد.

در این دستورالعمل حتی به این نکته اشاره شده که وسایل یک بار مصرف غیرحیاتی با احتمال خطر پایین انتقال عفونت و ریسک پایین خرابی وسیله پزشکی یا تجهیزات قابل فرآوری مجدد بوده اما وسایل پزشکی یک بار مصرف نیمه حیاتی با احتمال خطر متوسط انتقال عفونت و ریسک متوسط خرابی وسیله پزشکی یا تجهیزات بعد از فرآوری مواجهند.

در بخش دیگری از این دستورالعمل روش های ضدعفونی و استریلیزاسیون ایمن برخی از وسایل پزشکی نیمه حیاتی مثل تونومتر، حلقه اتصالات دیافراگم، پروب های واژینال، پروب های اولترا سوند، پروب های جراحی های کرایو، ابزار وسایل پزشکی مورد استفاده در دندانپزشکی و.

تشریح و عنوان شده که در استفاده مجدد از وسایل پزشکی یک بار مصرف باید از بیماران رضایت آگاهانه گرفته شود و کاهش هزینه ناشی از استفاده مجدد از وسایل پزشکی یک بار مصرف به طور مستقیم شامل حال آنها شود.

وقتی شرایط مالی خوبی نداریم، نمی توانیم مثل پولدارها رفتار کنیماین دستورالعمل با تمام جزییاتش یکم اسفند سال گذشته از سوی مدیران دانشگاه علوم پزشکی ایران به بیمارستان های تحت پوشش فرستاده شد و آنها هم موظف شدند تا تمام موارد را اجرا کنند.

با این که ماجرای استفاده مجدد از وسایل پزشکی از نیمه تیرماه بر سر زبان ها افتاد، اما بهزاد کلانتری، مدیرکل دفتر مدیریت بیمارستانی وزارت بهداشت به شهروند می گوید که ابلاغیه این دستورالعمل در دی ماه سال گذشته به بیمارستان ها داده شده و پس از آن هم تغییری در روند دستورالعمل ایجاد نشده بود؛ یعنی تحریم ها هیچ نقشی در این دستورالعمل نداشته است: ماجرای ری یوزکردن وسایل پزشکی در همه جای دنیا مطرح است؛ زمانی که ما در شرایط مطلوبی به سر نمی بریم و از نظر مالی هم تحت فشاریم، باید به سمت کنترل هزینه ها برویم، نمی توانیم مثل آدم های پولدار رفتار کنیم؛ چرا وقتی وسایل چندبار مصرف وجود دارد، باید از وسایل یک بار مصرف استفاده کرد.

دستور خرید وسایل چندبار مصرف داده شده استماجرا اما به خرید وسایل پزشکی محدود نمی شود، موضوع زمانی نگران کننده می شود که پای وسایل چندبار مصرف و ضدعفونی کردن و استفاده دوباره از آنها به میان می آید؛ با این که در دستورالعمل فرستاده شده برای بیمارستان ها به جزییات این ضدعفونی کردن ها اشاره شده اما به گفته کارمند بخش تهیه تجهیزات پزشکی یکی از بیمارستان ها استفاده مجدد از برخی وسایل چند بار مصرف با وجود ضدعفونی کردن آنها، باز هم خطرناک است: از اواخر سال گذشته که دستورالعمل وزارت بهداشت ابلاغ شد، به ما تأکید کرده اند که تجهیزات و وسایل پزشکی یک بار مصرف را نخریم مثل ونتیلاتورها یا ساکشن ها و تجهیزات احیا و.

درحالی که قبل از این، ما وسایلی مثل پمپ های قلبی یا وسایل آندوسکوپی و.

را به دلیل احتمال عفونت بالا یک بار مصرف می خریدیم و پس از مصرف دور می انداختیم، در همه جای دنیا هم وضع همین است، اما حالا به ما گفته اند که به جای سینگل یوزها (یک بار مصرف ها) از وسایلی استفاده کنیم که ری یوز (چندبار مصرف) هستند.

به گفته کارمند این بیمارستان که نخواست نامش آورده شود، تجهیزات یک بار مصرف تحت شرایطی می توانند شست وشو داده و عفونت زدایی شوند.

در ادامه هم قرار است به بیمار اعلام شود که این وسیله برای چندمین بار است که برایش استفاده می شود.

اسمش را هم گذاشته اند رضایت آگاهانه.

اما آیا بیمار می تواند قبول نکند؟ کنگره ای که همه را نگران کردچند ماه پس از ابلاغ این دستورالعمل، کنگره بین المللی کنترل عفونت و استریلیزاسیون در حوزه تجهیزات پزشکی برگزار شد که نکته های قابل تأملی داشت، یکی برپایی کارگروهی درباره نحوه استفاده مجدد از وسایل پزشکی بود.

همان کارمند اداره تجهیزات پزشکی بیمارستان، در کارگروه حضور داشت و از جزییات آن برای شهروند می گوید: سخنران این کارگروه، پزشک و مشاور یکی از شرکت های داروهای شیمیایی بود، او در آن جلسه، از روی دستورالعمل وزارت بهداشت، به روش های استریلیزه کردن وسایل یک بار مصرف پزشکی اشاره کرد و این مثال را زد که از این روش ها در کشورهای ونزوئلا، برزیل و هند استفاده می شود، درحالی که این کشورها، اوضاع پزشکی خوبی ندارند.

او به موضوع مهمتر و در عین حال قابل تأمل تری هم اشاره می کند: در این سخنرانی، حتی اعلام شد که چگونه می توان دستگاه پیس میکر که برای تنظیم ضربان قلب است را از بدن بیمار فوت شده خارج و دوباره برای بیمار دیگری استفاده کرد.

با این توضیح که آن دستگاه حداقل باید 70 درصد از باطری اش قابل استفاده باشد.

این دستگاه بالای 70، 80 میلیون تومان قیمتش است و به دلیل همین قیمت بالا، ماجرای استفاده مجدد از آن مطرح شد.

مگر می شود دستگاه قلبی را از بدن بیمار فوت شده خارج و دوباره استفاده کرد؟جزییات این جلسه را با کلانتری، مدیرکل دفتر مدیریت بیمارستانی وزارت بهداشت در میان گذاشتیم که واکنش جدی او را همراه داشت: مگر می شود چنین کاری کرد؟ این که دستگاهی از بدن بیمار فوت شده خارج و دوباره استفاده شود، به هیچ وجه قابل قبول نیست.

حتی با رضایت بیمار هم نباید این کار را انجام داد.

این مسئول در وزارت بهداشت، با تأیید جزییات آمده در دستورالعمل وزارت بهداشت، می گوید: وسایل نیمه حیاتی که قابلیت شست وشو داشته باشند، حتما با مواد ضدعفونی به درستی ضدعفونی و دوباره استفاده می شوند، ما حتی به بیمارستان ها اعلام کرده ایم که کمیته ری یوز، تشکیل دهند.

کلانتری خبر از تشکیل کمیته ری یوز در بیمارستان ها می دهد، درحالی که کارمند همان بیمارستان خصوصی می گوید که چنین اتفاقی هنوز نیفتاده است.

با این که حالا حرف و حدیث ها درباره نحوه استفاده مجدد از وسایل پزشکی بالا گرفته، مدیر دفتر مدیریت بیمارستانی وزارت بهداشت می گوید که لیست ارایه شده به بیمارستان ها برای ری یوز کردن، چندین بار بررسی و تعدادی از اقلام آن حذف شده تا درنهایت به 62 قلم رسیده است.

او می گوید که پیش از این بیمارستان ها بدون حساب و کتاب، وسایل پزشکی را ری یوز می کردند و دستورالعمل مشخصی برای آن وجود نداشته است.

با این که کلانتری، حرف های اطمینان بخشی می زند اما جزییات مطرح شده در همان کنگره، خیلی ها را متعجب و در عین حال نگران کرد: بیشتر شرکت کنندگان در آن کارگروه مسئولان کنترل عفونت بیمارستان ها یا کارشناسان بهداشت محیط مراکز درمانی بودند، همه از موضوعاتی که درباره استریلیزه و ضدعفونی کردن وسایل پزشکی مطرح می شد، تعجب کرده بودند، سوال شان این بود که اگر بیمار رضایت ندهد از آن وسیله برای چندمین بار برایش استفاده شود، تکلیف چیست؟ کارمند بخش تجهیزات پزشکی بیمارستان می گوید، استفاده بی رویه از وسایل پزشکی یک بار مصرف، می تواند عفونت های بیمارستانی را بیشتر کند: بیمارستان ما خصوصی است و قبل از این ابلاغیه وسایل پزشکی را ری یوز نمی کردیم، اما حالا باید به فکر باشیم.

چرا که به ما گفته اند تا جایی که می توانید وسایل پزشکی ری یوز بخرید.

سینگل یوزها را می توان چند بار استفاده کرد؟نکته دیگر اما جنس وسایل پزشکی است که در گروه ری یوزها قرار می گیرند.

وسایل پزشکی فلزی، قابلیت عفونت زدایی بهتری نسبت به وسایل پلیمری دارند.

تجهیزاتی که جنس شان از پلیمر است، دسترسی برای عفونت زدایی شان، سخت است و احتمال باقی ماندن آلودگی در آنها، بیشتر است: وسایل فلزی، در 40 درجه بخار، ضدعفونی می شوند، اما برخی ابزار برای معاینه های زنان، حتی در صورت ضدعفونی کردن باز هم ریسک بالایی برای آلودگی دارند.

این را همان کارمند بیمارستان به شهروند می گوید: در کنار همه محدودیت هایی که به دلیل تحریم ها و افزایش قیمت وجود دارد، باید ماجرای خطای پزشکی و حالا هم عفونت های بیمارستانی را اضافه کرد.

به گفته او، محصولاتی که از کارخانه روی آنها نوشته یک بار مصرف، با این دستورالعمل جدید می توانند در گروه مصرف مجدد قرار گیرند: سوال اینجاست که سینگل یوزها را چند بار می توان استفاده کرد؟ برخی وسایل هستند که لوله ای شکلند، آنها را چطور می خواهند عفونت زدایی کنند که آلودگی حتما از همه جایش برود.

آیا این ضوابط در همه بیمارستان ها رعایت می شود، حتی در یک بیمارستان مناطق محروم؟ همه وسایل پزشکی قابلیت استریلیزه شدن ندارندعفونت زدایی از وسایل پزشکی فلزی، کم دردسر تر از وسایلی با جنس های دیگر است، آقای رحیمی که وارد کننده تجهیزات پزشکی است، به شهروند می گوید بیشتر وسایلی که وارد می کنند، فلزی یا تیتانیوم است، مثل پروتز ستون فقرات یا پروتز گردن و زانو که در همه جای دنیا امکان استفاده مجدد از آنها وجود دارد، اما برای وسایلی با جنس های دیگر، ریسک استریلیزه کردن بالا می رود: این وسایل باید در خلأ ضدعفونی شوند، بیمارستان ها به دستگاه های ضدعفونی کننده مجهز هستند اما وسایلی که از جنس پلاستیک هستند، عملا توانایی تحمل درجه حرارت بالا را ندارند.

در کارگروه استفاده دوباره از وسایل پزشکی چه گذشت؟سوال اینجاست که در کارگروه دو روزه روش های استفاده دوباره از وسایل پزشکی برگزار شد، چه گذشت که خیلی ها را نگران کرد؟ سخنران این کارگروه یک پزشک بود که تمام آن چه کارشناسان بهداشت محیط بیمارستان ها پیش از آن در ارتباط با استفاده مجدد از وسایل پزشکی می دانستند و به کار می گرفتند را به چالش کشید، یکی از آنها همان استفاده دوباره از دستگاه پیس میکر قلب بود: طول عمر باطری قلب، 7 تا 10 سال است، فوق العاده هم گران است و بین 50 تا 80 میلیون تومان قیمت دارد، اگر در بدن بیمار قرار دادیم و بیمار 6 ماه بعد فوت کرد، شاید خوشایند نباشد، اما در برخی از کشورها مثل برزیل، هند، ونزوئلا و اندونزی، دستگاه را بیرون می آورند و برای بیمار دیگر استفاده می کنند، این دستگاه را هم می توان در کشور ری یوز کرد و در بدن بیمار دیگری قرار داد.

سخنران این موضوع را که مطرح می کند، صدای هیاهو در سالن بلند می شود و سوال ها یکی پس از دیگری شروع می شود.

سخنران در جای دیگری هم درباره سینگل یوز و ری یوزها توضیح می دهد: دو بحث وجود دارد، یکی این که سینگل یوز را ری یوز کنیم و یکی هم از همان ابتدا ری یوز بخریم و ری یوز کنیم.

در درمان بیماری های گوارش و تشخیص های لاپاراسکوپی، معادل ری یوز وجود دارد و دیگر نباید سینگل یوز خرید، اگر ری یوز خریدید و ری یوز کردید، دیگر نیازی به رضایت بیمار نیست، 60 بار هم می شود از آن استفاده کرد.

او می گوید برخی وسایل را تا همیشه می توان استفاده کرد.

باید روی روند عفونت زدایی کنترل کیفی شودمحمد مهدی فیض آبادی، رییس انجمن میکروب شناسی در گفت وگو با شهروند در پاسخ به این سوال که آیا استفاده چندباره از یک وسیله پزشکی، می تواند احتمال انتقال عفونت یا ماندگاری آلودگی را همراه داشته باشد، می گوید: مدت هاست که در ارتباط با وسایلی که امکان استفاده مجدد از آنها در بیمارستان ها وجود دارد، صحبت می شود، به هرحال این مسائل به دلیل تحریم ها و مشکلات مالی مطرح شده، اما مهم این است که روی روند استریلیزاسیون و عفونت زدایی آنها کنترل کیفی صورت گیرد و این تضمین داده شود که مشکلی برای انتقال آلودگی ایجاد نمی شود.

ولی باید در نظر داشت که استریل کردن با روش های فیزیکی و شیمیایی ممکن است در ماهیت مواد تغییر ایجاد کند که این موضوع در برخی موارد مخاطراتی را به همراه دارد، از این نظر، کارشناسان باید به ماهیت مواد در این خصوص توجه کنند.

به گفته او، در بیمارستان ها، بخش بهداشت محیط وجود دارد که روی استریل کردن وسایل و مواد، نظارت می کنند.

بر این اساس در این مراکز ممکن است از نظر انتشار باکتری یا ویروس ها مشکلی ایجاد نشود ولی باید کیفیت مواد مورد توجه قرار گیرد: اگر کنترل خوبی روی نحوه عفونت زدایی و ماهیت و کاربرد مواد انجام شود، مشکلی برای استفاده مجدد از وسایل پزشکی ایجاد نمی شود، در گذشته هم خیلی از وسایل پزشکی مثل وسایل تزریقات، با جوشاندن استریل می شدند.

البته در مواردی مشکلی هم برای بیماران ایجاد می شد.

رییس انجمن میکروب شناسی می گوید بهتر است تصمیم درخصوص چند بار مصرف کردن وسایل پزشکی با توجه به نوع آنها در اختیار کمیته های کنترل عفونت قرار داده شود.

جایی که امکان صرفه جویی وجود دارد باید این کار انجام شود: البته در این میان بحث استریل کردن و آلودگی زدایی وسایل پزشکی یک موضوع است و بحث کیفیت کالا و کاربرد راحت آن یک بحث دیگر است که مسئولان بیمارستان ها در این زمینه صاحب نظر هستند.

فیض آبادی با این همه تأکید می کند که مسئولان واحدهای کنترل عفونت و متخصصان میکروب شناسی که در بیمارستان ها مستقر هستند، باید روی روند عفونت زدایی و انتخاب وسایل چند بار مصرف نظارت مستقیم داشته باشند: از نظر فنی و علمی این روند، بسیار دقیق است که اگر دقت نشود و کار از سوی افراد غیرکارشناس انجام شود، حتی مواد یک بار مصرف هم می توانند آلوده شوند و آلودگی را وارد بدن کنند.


کلید واژه ها: وسایل - وزارت بهداشت - پزشکی - بیمار - بهداشت - بیمارستان - تجهیزات پزشکی - عفونت - مصرف - وزارت - انتقال - تحریم - درمان - بیمارستان دولتی - افزایش تحریم ها - انتقال بیماری - افزایش - آلودگی - بیماری - مرکز تحقیقات - گرانی - سلامت نیوز - درست - زنان - صورت - کارکنان - برداشت - میکروب - آمریکا - همراه

آخرین اخبار سرویس:
اعزام نخستین تیم درمانی هلال احمر در اربعین/ تحویل 200 تن دارو از امروز

خواص نارنگی، این میوه پرطرفدار پاییزی

هرگز سبزی و کاهو را با چاقو نبرید!

خطرات و عوارض آمپول نوروبیون چیست؟

یبوست را با این ویتامین ریشه کن کنید

کلسترول بالا چه چه بلایی سر بدنتان می آورد

چای مخصوص گروه خونی شما چیست؟

از بین بردن استرس و خستگی فقط با یک حرکت ساده!

چه افرادی نباید سیر و پیاز بخورند؟!

با خواص شگفت انگیز میوه های پاییزی آشنا شوید

مناسب ترین زمان جدایی محل خواب کودک از والدین

دلایلی که سبب انحراف چشم می شود

استخدام چندین رده شغلی در دانشگاه علوم پزشکی گیلان

توصیه های پزشکی برای پیاده روی اربعین

کمبود پروتز مفصل در کشور/نیاز به جراحی در بیماران گرفتار آرتروز شدید

معدوم شدن تجهیزات پزشکی تاریخ مصرف گذشته در تهران

سؤالاتی که با طفره «مدیر عامل» جواب نگرفت/ امکانات بیمارستان در خدمت مردم یا یک قشر خاص؟

شیوع تخمدان پلی کیستیک در زنان ایرانی / تهدید سلامت دختران

فیش حقوقی نجومی در وزارت بهداشت +عکس

تشخیص 99 درصدی سرطان با هوش مصنوعی گوگل

گواهی بهداشت دوهزار و633تن محصول غذایی درگیلان صادر شد

86 نفر با عارضه تنفسی به مراکز درمانی خوزستان مراجعه کردند

پیشگیری از تنبلی چشم کودکان روستایی در مهاباد آغاز شد

همدان تا 30 سال نیاز به ساخت و ساز در حوزه بهداشت ندارد

آیا مصرف مکمل کلسیم بی خطر است؟

نرم افزار «پیاده روی اربعین» همراه زائران حسینی

آیا مصرف مکمل کلسیم بی خطر است؟

سل در ایران بیش از 10 برابر کمتر از جهان

فعالیت 15 پایگاه سلامت اجتماعی در استان قزوین

همه ایرانی ها در برابر هپاتیت B واکسینه می شوند

افزایش ظرفیت خوابگاه های علوم پزشکی تهران

بیایید جان افراد را نجات دهیم

یک درصد زنان ایرانی براثر سرطان سینه فوت می کنند

تعبیر خواب سیب و سیب قرمز - دیدن سیب در خواب چه تعبیری دارد؟

بیماران روانی، افراد ناشناخته برای جامعه

نکات طب سنتی درباره آشپزی

86 نفر با عارضه تنفسی به مراکز درمانی خوزستان مراجعه کردند

دومینوی رسوایی جنسی این بار در بالیوود

تورم موجب کاهش خدمات سلامت

لکه های قرمز داخل چشم چه رازهایی درباره سلامت شما دارند؟

درمان گوش درد نوزاد ، کودکان و بزرگسالان در خانه

کاهش خطر ابتلا به سرطان کبد با آسپیرین

علت احتیاج پوست به ویتامین c

همدان 4198 نابینا دارد

افسردگی در مردان چه تفاوتی با افسردگی در زنان دارد؟

آیا مصرف مکمل کلسیم بی خطر است؟

چرا موها سفید می شوند؟

ویتامینی که خانم ها باید هر روز استفاده کنند

کاهش خطر ابتلا به سرطان کبد با آسپیرین

137 هزار کودک سبد غذایی دریافت می کنند

روزهای سیاهِ عصای سفید

همدان تا 30 سال نیاز به ساخت و ساز در حوزه بهداشت ندارد

روش هایی برای پیشگیری از سرماخوردگی

چرا پروبیوتیک ها همیشه مفید نیستند

شناسایی و کشتار 14 رأس دام سبک مبتلا به تب مالت در اسفراین

18 خوراکی ممنوعه برای بوفه مدارس/ ردپای 5 بیماری بدن در چشم ها/ غذا هایی برای سوزاندن چربی شکم/ میوه ای قوی تر از شیمی درمانی

مراجعه 86 بیمار تنفسی به مراکز درمانی در پی بارندگی های صبح امروز خوزستان

هوش مصنوعی گوگل سرطان را بهتر از انسان تشخیص می دهد

کانابینوییدها و ادعای تسکین علائم بیماری ام اس

75 درصد معابر تهران برای نابینایان مناسب نیست

ایران، بالاترین آمار سزارین در جهان

چرا زایمان طبیعی بهتر از سزارین است؟

ضروری ترین ماده ای که باید به سبدغذایی خانواده ها اضافه شود

آیا مصرف مکمل کلسیم بی خطر است؟

ویدئو؛ به بهانه تولد 30 سالگی مسعود اوزیل

توصیه های ارگونومی کار با کامپیوتر

گزارشی تکان دهنده از ازدواج کودکان در یک روستا

هیچ ارتباطی میان برداشتن خال و سرطان پوست وجود ندارد

شایع ترین علائم بیماری MS

کمیته استانداردسازی طب سوزنی چین با حضور یک ایرانی برگزار شد

زائران اربعین بسته سفر به همراه داشته باشند

بی اطلاعی 6.5 میلیون ایرانی از پرفشاری خونشان

چه غذا هایی سوخت و ساز بدن را بالا می برد؟ +عکس

میزان وام ودیعه مسکن دانشجویان علوم پزشکی متاهل در شهر تهران اعلام شد

آیا مصرف مکمل کلسیم بی خطر است؟

تفاهم ایران با عراق برای ارائه خدمات بهتر به زائران اربعین

آیا مصرف مکمل کلسیم بی خطر است؟

طرز تهیه کوفته تبریزی / طرز تهیه کوفته تبریزی مجلسی

خواص دوریان / خواص دوریان برای خواب / خواص دوریان برای کم خونی

خطراتی که پشت عادت شیرین « شکستن قولنج » پنهان می شوند

چگونگی پیشگیری از آسیب های فضای مجازی در نوجوانان و جوانان

چرا مردم نابینا می شوند؟/ کدام افراد در خطر نابینایی هستند؟

سایه مرگ بر سر کودکان، زنان و مردان بی دفاع یمنی گستره تر شده است

برای کاهش استرس چه باید کرد؟

اشتباهات رایج در مسواک زدن

عواملی که روی نتایج آزمایش خون تاثیر می گذارند

زائران اربعین بسته سفر به همراه داشته باشند

قطع آب، برق و گاز خوابگاه دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

تاثیر فضای مجازی بر سلامت روان جوانان و نوجوانان

هیچ گاه به این میوه «نه» نگویید! + عکس

اگر یکی از این 13 مشکل را دارید، به جای قرص، آب لیمو مصرف کنید

غذاهایی که التهاب مغز را کاهش می دهند

فروش دارو در مطب ممنوع

7 دستورالعمل ساده برای زیبا شدن فرزند

رژیم غذایی برای درمان رفلاکس

علت جوش زدن قبل از زمان قاعدگی

رژیم غذایی بر حفظ سلامت روده ها چه تاثیری دارد؟

یبوست را با این ویتامین ریشه کن کنید

از بین بردن استرس و خستگی فقط با یک حرکت ساده!

یک درصد زنان ایرانی براثر سرطان سینه فوت می کنند

چه تضمینی برای عفونت زدایی از تجهیزات پزشکی چندبار مصرف وجود دارد؟/ریسک بالای انتقال بیماری از وسایل معاینه زنان

چه تضمینی برای عفونت زدایی از تجهیزات پزشکی چندبار مصرف وجود دارد؟/ریسک بالای انتقال بیماری از وسایل معاینه زنان