مطالب مرتبط:
3 ویژگی که خداوند پس از واقعه عاشورا به امام حسین(ع) عطا کرد
خیمه سوزان واقعه عصر عاشورا در جهرم
اجرای نمایش واقعه عاشورا در قالب فن آوری واقعیت مجازی «VR» در خوی
سندی قرآنی بر پذیرش قطعی توبه از سوی خدا/ پیش بینی پیامبر(ص) از واقعه عاشورا
برپایی نمایشگاه از کربلا تا شام به منظور آشنایی نسل جوان با واقعه عاشورا
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 28 شهریور 1397 ساعت 23:502018-09-19فرهنگي

فجایع و وقایع هیچ واقعه ای به اندازه عاشورا منسجم نیست


از او پرسیده بودند برای درآوردن سبک خاص و جالب «روزی روزگاری» از فیلم ساز بزرگی در عالم سینما تقلید کردید یا الهام گرفتید؟ و این گونه پاسخ داده بود: - از او پرسیده بودند برای درآوردن سبک خاص و جالب روزی روزگاری از فیلم ساز بزرگی در عالم سینما تقلید کردید یا الهام گرفتید؟ و این گونه پاسخ داده بود: من به تقلید نیازی نداشتم، چون با تعزیه بزرگ شدم.

به گزارش سایت قطره و به نقل ازخبرنگار ایسنا، امرالله احمدجو ، کارگردان و فیلم نامه نویسی است که صراحتاً اعلام می کند در همه کارهایش کوشیده تا خود را با عاشورا تنظیم کند.

او باور دارد عاشورا، پربرکت ترین چیزی است که ما در چنگ داریم و هیچ چیزی عزیزتر از آن نیست.

برای عاشقی چون او، امروز بهترین فرصت برای گفتن از عظمت معشوق است.

آنچه می خوانید شرح گفت وگوی خبرنگار ایسنا با امرالله احمد جو، درباره تعزیه و عاشوراست: *از تعزیه و کارکردهای آن بگویید.

سرآمد نمایش های آیینی جهان در نماد و نشانه و قرارداد، تعزیه است و تعریف آن متأسفانه هنوز برای خیلی از افراد شناخته شده نیست.

تعزیه یک منظومه است که توسط تعزیه خوان ها نقل می شود و در اصل، نمایشی آیینی یا آیین نمایشی به شمار می رود.

تعزیه وجه ظاهری نمایشی دارد اما نمایش نیست، چراکه نمایش ها تماشاگر دارند اما آیین، شرکت کننده دارد.

شرکت کنندگانی که با فرستادن صلواتی بلند، گفتن تکبیر یا سینه زدنی هماهنگ در برگزاری این آیین مشارکت مستقیم دارند.

تعزیه خوان، مانند نقال، برای شور و حال دادن به روایت یک واقعه از آواز و لباس مخصوص استفاده می کند با این تفاوت که منظومه بلند تعزیه، بین چند روای تقسیم می شود.

لباس مخصوص و استفاده از آواز و حرکت در تعزیه، آن را به نمایش نزدیک می کند.

*در بعضی از تعزیه ها می بینیم که مردی در لباس شیر وارد میدان می شود، آیا این نمادها به اصل داستان ضربه نمی زند؟ از تعزیه نباید توقع داشت که مانند تاریخ، به گزارش سایت قطره و به نقل ازبی کم وکاست یک واقعه وفادار باشد چراکه در اصل یک مرثیه است و کارکرد مرثیه؛ ایجاد شور و حال.

از همین رو تعزیه خوان مجاز است کمی در روایت خود دخالت کند.

بسیاری از مورخان نوشته اند که حضرت قاسم، در زمان رخ دادن واقعه کربلا زیر سن بلوغ بوده اما تعزیه خوانان برای تحریک مخاطب، ایشان را در آستانه ازدواج نشان می دهند و حجله قاسم برپا می کنند.

شاعرانی مثل کلیم یا محتشم نیز دوست دارند در مرثیه سرایی خود جنی را حاضر کنند یا ورود شیر و رویارویی آن را با امام حسین (ع) به تصویر بکشند.

بنابراین کارکرد تعزیه، بردن حس و حال مخاطب به فضای واقعه است.

تعزیه به جهت آراستگی در تمام نمایش های آیینی و آیین های نمایشی منحصربه فرد است و شکل آن توسط هزاران استاد، در طول چندین قرن صیقل داده شده و اجرای آن همچنان تداوم دارد.

ممکن است در بعضی تعزیه ها، کمال زیبایی واقعه عاشورا به خاطر بی سلیقگی ها دیده نشود اما عاشقان حسین (ع) در طول تاریخ با شور و عشق بی وصفی سعی بر حفظ آن داشته و دارند.

در بعضی از دوره های تاریخی حتی از ناحیه صاحبان فتوا نیز با برپایی تعزیه مخالفت شده اما می بینیم که تعزیه همچنان پابرجاست.

*خاطره ای از اجرای تعزیه دارید؟ تقریباً تمام اقوام من تعزیه خوان بوده اند و خود من نیز از چهار یا پنج سالگی پای ثابت آن بودم، در نقش طفل مسلم.

به خاطر دارم که یک سال از طرف ژاندارمری محل آمده بودند تا از اجرای تعزیه جلوگیری کنند و به همین دلیل تعزیه زودتر از زمان معمول تمام و به صورت مختصر اجرا شد.

فردای آن روز وقتی مأموری که درجه سرهنگی داشت با آن لباس زرق وبرق دار و گروه نظامی خود وارد حسینیه شد و درست روی تخت تعزیه نشست، ناگهان طوفان عجیبی برپا شد و چرخید و چرخید و آمد و جناب سرهنگ را لای گردوخاک گم کرد! این اتفاق تا مدت ها نقل محافل اهالی روستای ما بود.

مخلص کلام، کسانی که با اجرای این آیین مخالفت های سفت وسخت می کردند، به هدف خود نرسیدند و این حرکت مقدس تاکنون ادامه پیداکرده است.

*گفته اید سریال روزی روزگاری را با الهام از تعزیه ساختم و ممکن است این سؤال پیش بیاید که تعزیه را به سریال و قصه و فیلم چه کار؟ برای ما که اهل ساخت و دست اندرکار فیلم و داستان، تعزیه یک سرمشق و گنجینه تمام عیار است.

وجه نمایشی آن، در اولین قدم، انعطاف را به ما یاد می دهد چراکه از دو نفر گرفته تا هزاران نفر می توانند آن را اجرا کنند.

تعزیه خوان های دوره گردی که در روستاها حضور پیدا می کردند این نمایش آیینی را دونفره اجرا می کردند و تا جایی که من خاطرم هست برای مثال شمر هنگام خطاب قرار دادن لشکر خود، پشت سرش را نگاه می کرد و می گفت: ایا گروه حمله کنید او از یک گروه نامریی حرف می زد و خیال شرکت کنندگان، این گروه را می دید.

اغلب وسایل موردنیاز برای اجرای تعزیه در ساده ترین خانه ها وجود دارد و بخش عظیمی از آن آیین نمایشی در خیال شرکت کنندگان شکل می گیرد.

اصل همه چیزهایی که می بینیم، آن نیست که به چشممان آمده بلکه، آن است که در خیال ما شکل گرفته.

خروجی اصلی، در خیال ماست و بسیار وسیع تر از ما به ازای بیرونی آن.

مجموعه تعزیه خوانان و تعزیه گردانان، با اتکا به نمادها و نشانه ها و قراردادها، کار خود را در فراهم کردن ابزار صحنه آسان کرده اند، برای نمونه یک تشت آب می آورند و از آن به عنوان نهر فرات استفاده می کنند.

همین امر موجب شده که شخصی چون من در برخورد با بعضی از صحنه ها که امکانات کافی را برای آن را ندارم، کمی از متن فاصله بگیرم و بعد فکر کنم خودم این صحنه را به این شکل آرایش کرده ام و حالا باید به خاطر بیاورم که چگونه می توان از همین امکانات بهترین استفاده را کرد، به گونه ای که انگار خودم آن را با همین جزییات خلق کرده ام.

بنابراین توجه به تعزیه و نمادسازی های آن، تعلیم دهنده شیوه تبدیل یک امر درونی به شکل بیرونی آن یعنی تصویر است.

مسئله فاصله گذاری برتولت برشت، برای همه نمایش دانان آشناست و اجداد ما قرن ها قبل این فاصله گذاری را در تعزیه رعایت می کرده اند.

ای کاش همه ما با هر شغل و پیشه و اسم ورسمی، از این گنجینه های خودمانی برای آموختن بهره می بردیم.

البته اگر خام طمعی کنیم و به عنوان مثال فقط برای پیدا کردن شیوه گسترش متنی که می خواهیم بنویسم سراغ گلستان سعدی برویم، سعدی و سعدی ها که مخالف خام طمعی هستند به ما هیچ چیزی نمی دهند اما اگر به قصد بردن بهره و لذت به آن ها نزدیک شویم خودشان یواشکی چیزی در جیب ما می گذارند که شب چراغ است و در خواب هم آن را نمی بینیم.

تعزیه برای بومی دیدن و کار بومی انجام دادن، یک درس است.

لحن خودمانی آمیخته با ادبیات دارد و از نظم و ابزار موسیقی و آواز و حرکت و دکور و لباس مخصوص بهره می برد.

محل اجرای آن، که تخت حسینیه است نیز معماری خاصی دارد و در آن ظرافت به خرج رفته، پس ازهرجهت و با هر دیدی که به تعزیه نگاه کنیم آموزنده است.

*کدام تعزیه ها را بیشتر دوست دارید؟ به شخصه حدود دوازده تعزیه می شناسم که همگی در نوع خود منحصربه فردند.

از بین این انواع، تعزیه مختار، تنها تعزیه ای است که به صورت کمیک اجرا می شود.

مختار در این تعزیه، با خواندن اشعار مختلف، مؤدبانه اشقیا را هجو می کند و بیننده را به خنده می اندازد.

تعزیه ای که شیفته آنم، تعزیه حرّ بن ریاحی است؛ الگویی برای توبه، برای جبران هر خطایی که در زندگی از انسان سر می زند، برای دل به دریا زدن.

طراحی این تعزیه بسیار جذاب است.

سنگینی آویختن چکمه ها بر گردن حر، نمادی از سر فروآوردن است و بعد نمایشی دارد.

تعزیه دیگری که بر آن عاشقم، تعزیه حضرت ابوالفضل است که با بحرطویل روایت می شود.

پدربزرگ تعزیه خوان من برایم روایت کرده که در روستای ما، از زمانی که او به یاد داشته، درست هنگامی که در تعزیه، حرمله به سوی حضرت ابوالفضل تیر پرتاب می کند، یک تفنگچی که از قبل بین شرکت کنندگان پنهان شده و پیدا کردن او برای کودکان یک سرگرمی است، ناگهان تیری شلیک می کند تا ظلم دیروز را به ظلم امروز وصل کند.

ظلمی که از طرف حکام و راهزنان به مردم وارد می شد و تماشاگر را تکان می داد تا نسبت به آن بی تفاوت نباشد.

*نگاه شما به واقعه عاشورا چگونه است؟ همه ما اگر چهار انگشت به امام حسین (ع) نزدیک شویم، به فلک رسیده ایم.

او عاقبت خود و همراهانش را به روشنی می دانست اما برای عبرت و آموزش ما عملاً خود و عزیزانش، قربانی شدند و به پیروزی ابدی رسیدند.

واقعه عاشورا در تمام طول تاریخ بشر، منحصربه فرد است.

فجایع و وقایع هیچ واقعه ای به اندازه عاشورا منسجم نیست، همه اتفاق ها کنار این اتفاق رنگ می بازند و فقط قصه نویس نابغه ای مثل خدا می توانسته عاشورا را این گونه در کمال، نقل و خلق کند.

من تنها به یک مورد از این عجایب اشاره می کنم.

بیاییم و به حرکت آب در این واقعه دقت کنیم.

پیدایی عاشورا از زمانی است که مسلم بن عقیل راهی کوفه می شود و درراه، در صحرای کربلا مسیر را گم می کند و دچار تشنگی می شود.

بعدازاینکه در کوفه بی وفایی می بیند و آدم های پست دور او حلقه می زنند و زخمی و رنجور، اسیرش می کنند تا به دارالحکومه ببرند، بنا بر آنچه در تاریخ نقل است، او در آخرین جملات عمر خود، آب طلب می کند.

با کاسه ای کثیف آب می آورند و نمی نوشد، می گویند آب تمیز بیاورید، نیت می کند که بنوشد اما خون دهانش به کاسه می ریزد و آب را غیرقابل خوردن می کند، سه باره آب می آورند و این بار دندان شکسته او در کاسه می افتد، مسلم آب را دور می ریزد و تشنه می میرد.

او اولین شهید تشنه کام این واقعه است.

پیاله و خون و آب و تشنگی همه نشانه ای از اصل ماجرای کربلاست و مقدمه ای بر وقوع آن، همچنان که شهادت مظلومانه دو طفل مسلم.

بنابراین قدم به قدم این واقعه، معنادار و مایه عبرت است.

عاشورا، تفسیر عملی قران است و کربلا، به همه آن شک و شبهه هایی که در مورد هدف اسلام وجود داشته و دارد خاتمه می دهد.

گفت وگو از سمیرا قاسمی خبرنگار ایسنا- منطقه اصفهان
کلید واژه ها: تعزیه - نمایش - عاشورا - روزی روزگاری - آیین - فیلم نامه نویسی - خبرنگار - بزرگ - فیلم - لباس - گزارش - ایسنا - مخاطب - سینما - امام حسین - قاسم - نشان - جالب - کارگردان - تماشاگر - سن بلوغ - ازدواج - بهترین - داستان - تصویر - امروز - تفاوت - کربلا - سینه - نامه

آخرین اخبار سرویس:
رضا رویگری و همسرش روی جلد مجله رفتند/عکس

محسن چاوشی از نام آلبوم جدیدش پرده برداشت/ عکس

نگار جواهریان اسلحه به دست+عکس

مجموعه خبری ساعت بیست 3 بهمن

سیمرغ در راه شیراز

«مسخره باز» با بازی هدیه تهرانی

خبرسازی های جدید درباره «مسعود فراستی»

مجموعه خبرهای ورزشی چهارم بهمن ماه+فیلم

لرستان ، بخش خبری 20:00 چهار شنبه 3 بهمن

تصویربرداری «دنگ و فنگ روزگار» به نیمه نزدیک می شود+ تصاویر جدید

آغاز مرمت قلعه تاریخی شهر خوسف

روش جدید برای استفاده از بازیگران بی حجاب/ عکس

رابینسون کروزو با ترن به تلویزیون می آید

«ارمغان تاریکی» در راه کانال اردوی شبکه سحر

«چهره در قاب» در کانال اردو

سعیده عرب، مهمان برنامه «ما و شما» ی کانال کردی شبکه سحر

اکران فیلم های جشنواره فیلم فجر در خراسان شمالی از 12 بهمن

موزه پاکستان در مشهد افتتاح شد

با وجود برخی موفقیت ها، سینمای کشور همپای انقلاب حرکت نکرد

آخرین خبر از اجراهای خوانندگان مشهور در جشنواره موسیقی فجر/ از بهنام بانی تا ماکان بند

خبرسازی های جدید درباره «مسعود فراستی»

اجرای طرح سپاس در مهریز+ فیلم

اولین پنج شنبه بهمن ماه با فیلم های تلویزیون

سلفی خندان داور محبوب خندوانه/ عکس

سلفی متفاوت «پانته آ بهرام» /عکس

اهدای هزار جلد کتاب به کتابخانه خوسف

فیلمهای سینمایی پایان هفته تلویزیون/ از حس دلتنگی تا چهل سالگی

سلفی عروسکی «بهنوش بختیاری» درکنار خانم های بازیگر/ عکس

شب گردی مجری جنجالی بعد از تعطیلی برنامه اش/ عکس

اعلام برترین های بخش نمایشنامه خوانی جشنواره فرهنگی هنری دانش آموزی آمل

فیلم | طنز جذاب و دیدنی ازدواج سفید در خرکده!

نامزدهای نهایی اسکار 2019

گریم بازیگران سریال «برادر جان»/ از مارال فرجاد و علی نصیریان تا حسام منظور

جزییات افتتاحیه و اختتامیه فیلم فجر اعلام شد

عنوان و ساعت پخش فیلم های سینمایی آخر هفته سیما

دست های آلوده روی سر سینمای بی صاحب

اهدای هزار جلد کتاب به کتابخانه دکتر شکوهی خوسف

بیوگرافی بهار نوحیان (+تصاویر)

سینما انقلاب ارومیه؛ میزبان جشنواره بین المللی فیلم فجر

تلویزیون به جای نمایش شومن ها، مناظره پخش کند

طناز طباطبایی در اکران درساژ (عکس)

فیلم های تلویزیون در اولین هفته بهمن ماه

نگاهی به گالری های تهران در روزهای نخست بهمن

چگونه یک پروژه 3 ماهه در 20 روز به سرانجام رسید؟

دست های آلوده روی سر سینمای بی صاحب

نقشه شهری سه بعدی، البته با استفاده از هنر این هنرمند /تصاویر

نگاهی به جدول اجراهای جشنواره موسیقی فجر

افشاگری «لیلا اوتادی» درباره حواشی بازیگران زن یک سریال جنجالی

ثبت 20 اثر ناملموس ارزشمند سمنان در فهرست میراث ملی

فیلم های تلویزیون در تعطیلات/ «رابینسون کروزو» با «ترن» می آید

راز شهرت بازیگر کیان ایرانی + تصاویر

جواد عزتی و مهران رجبی راهی آلمان می شوند

سیروان خسروی تیتراژ «نهنگ آبی» را می خواند

برگزاری انتخابات خانه مطبوعات لرستان تا پایان سال

برگزاری مسابقات حفظ و قرائت قرآن در دلفان

لارستان میزبان جشنواره اسب های جنوب کشور

تیمره، قلب زنده هنر

فیلم های مورد علاقه خود را استوری کنید

ناصرالدین شاه، عاشق سلفی بود!

پارکینگ برج آزادی پلمپ شد

افشاگری «لیلا اوتادی» درباره حواشی بازیگران زن یک سریال جنجالی

آخرین وضعیت ساخت فیلم سینمایی «قطار آن شب»

ترفند جدید صداوسیما برای پرکردن آنتن/ تغییرنام سریال های تکراری!

تقویم و اوقات شرعی چهارم بهمن شیراز + فیلم

فیلم های تلویزیون در اولین هفته بهمن ماه

نگاهی به جدول اجراهای جشنواره موسیقی فجر

معرفی فیلم های جشنواره فجر/«مسخره باز» با بازی هدیه تهرانی

2 هدف از سپردن داوری جشنواره فجر به تهیه کننده فیلم ضدایرانی

آقا اجازه هولم نکن!

تصاویر منتشر شده از «لیلا بلوکات» درحال کشیدن سیگار

نگاهی به گالری های تهران در روزهای نخست بهمن

فیلم های تلویزیون در اولین هفته بهمن ماه

دزدی در خانه بهاره رهنما هم سوژه شد

بانوان بی نصیب از موسیقی فجر

بانوان بی نصیب از موسیقی فجر

فیلم های تلویزیون در اولین هفته بهمن ماه

روش جدید برای استفاده از بازیگران بی حجاب (عکس)

آزمون گرها دخل و تصرفی در معاینه فنی ندارند

ادگار رایت از کارگردانی فیلم بچه راننده 2 خبر داد

مراسم رونمایی آلبوم موسیقی احسان خواجه امیری

«امین عبدی»؛ منتخب قراء کرمانشاه در جشنواره تلاوت مجلسی

همسر بن سلمان برای نخستین بار در ملاعام ظاهر شد

ایران قهرمان هم بشود کی روش باید برود + فیلم

فرآیند جالب تولید توپ بدمینتون + فیلم

بیوگرافی مرضیه هاشمی از زبان خواهر شوهرش + فیلم

هزینه هایی که برای برپایی اردوهای خارجی به راحتی تامین می شود + فیلم

فشار کاغذ روی شانه های فرهنگ

شعر | جاده

کانون ادبی «اشراق» را تنها نگذارید

جواد عزتی و همسرش برای اجرای تئاتر به کانادا می روند

مسعود فراستی منتقد ثابت «هفت» شد

محسن چاوشی از نام آلبوم جدیدش پرده برداشت + تصویر

اینستاگرام:محسن چاوشی از نام آلبوم جدیدش پرده برداشت

نمایش تئوری میس کال با ایده ای نو در تبریز

خوانندگان موسیقی پاپ مشخص شدند!

روزیاتو: معرفی کتاب هایی خواندنی بازار نشر کشور برای شب های بلند زمستان

کتاب سرنوشت/متنی باستانی از مراحل ربوده شدن انسان توسط فرازمینی ها+تصاویر

حضور بانوان در جشنواره موسیقی فجر به کل حذف شد

سخنان جنجالی روحانی در مورد حجاب + فیلم

گروگان گیری جاده/ برای رسیدن به مطالبات+ فیلم

فجایع و وقایع هیچ واقعه ای به اندازه عاشورا منسجم نیست

فجایع و وقایع هیچ واقعه ای به اندازه عاشورا منسجم نیست