مطالب مرتبط:
وقتی روس ستیزان برنده می شوند؛ آیا سهم ایران از خزر را دزدیده اند؟
فریدون:موضوع سهم 50 درصدی ایران از خزر در هیچ قراردادی هرگز وجود نداشته / تفسیر «حق کشتیرانی مساوی» به «سهم 50 درصدی ایران از خزر»، بسیار شاعرانه و ایرانی است / 25 سال خود و همسایگان خود را در بلاتکلیفی گذاشتیم / دیگران 9 برابر ما در خزر ساحل دارند / کشور
آیا سهم ایران در دریای خزر کم شد؟
سندی برای سهم 50 درصدی ایران از خزر ثبت نشده است
سهم ایران از دریای خزر چقدر است؟/ هرمیداس باوند: 20 درصد می خواهیم
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 24 مرداد 1397 ساعت 02:152018-08-14بين الملل

سهم ایران از خزر و دوئل روس ستیزان و روسوفیل ها!


بعد از گذشت بیش از دو دهه از مذاکرات بر سر رژیم حقوقی دریای خزر، نشست اخیر اکتائو در قزاقستان ساز و کارها و اصول اولیه توافق بین پنج کشور ایران، - روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری آذربایجان را مشخص کرد.

بعد از گذشت بیش از دو دهه از مذاکرات بر سر رژیم حقوقی دریای خزر، نشست اخیر اکتائو در قزاقستان ساز و کارها و اصول اولیه توافق بین پنج کشور ایران، روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری آذربایجان را مشخص کرد.

هرچند مذاکره بر سر سهم هرکدام از این کشورها به نشست ها و مذاکرات بعدی موکول شد اما تصویب کنفوانسیون حقوقی دریای خزر در اکتائو گام رو به جلویی برای کشورهای حاشیه دریای خزر بود.

در این نشست، طرفین همچنین توافق کردند تا در آینده نزدیک (نوامبر 2018) در باکو گروه جدیدی فعالیت خود را آغاز کند که مسئولیت آنها تعیین روش و نحوه ترسیم خطوط مبدا دریای خطر باشد.

بدون تردید سخت ترین مذاکرات در این رابطه خواهد بود و بعید نیست سال ها و دهه ها نیز به طول انجامد.

ذکر این نکته نیز ضروری است که تا زمانی که خطوط مبدا مشخص نشود نمی توان نسبت به اجرای کنوانسیون توافق شده در اجلاس آکتائو امیدی بست.

اصول توافق در اکتائو در نشست آکتائو دو موضوع مهم مورد توافق پنج کشور قرار گرفت: یکی موضوع کشتیرانی که بر اساس آن هیچ یک از کشورهای ساخلی اجازه ندارد سرزمین، دریا و فضای خود را در اختیار دیگر کشورها علیه یکی از کشورهای ساحلی قرار دهد.

دیگری بحث نظامی امنیتی بود که طبق آن ممنوعیت حضور نیروهای خارجی در خزر مورد تایید پنج کشور قرار گرفت.

بدون شک این موضوع عمدتا از سوی روسیه و البته جمهوری اسلامی ایران مورد استقبال قرار می گیرد، چه این که این دو کشور پیشتر به شدت نگران این بودند که نیروهای نظامی غربی و به خصوص آمریکایی به بهانه همکاری با جمهوری های سابق اتحاد جماهیر شوروی وارد دریای خزر شوند.

بدیهی است امنیت مرزهای روسیه و سرزمین های مجاور تحت تاثیر رویدادهای منطقه دریای خزر قرار دارد.

نکته دیگر این که دو ابداع بی سابقه در نشست اکتائو مورد توافق طرفین قرار گرفت: نخست این که خطوط مبدا به صورت پنج جانبه تقسیم شود و موضوع دوم که با اصرار ایران در نشست مورد توافق قرار گرفت به رعایت شدن شکل سواحل مربوط می شود.

اصرار ایران در این زمینه بدین دلیل بود که شکل جغرافیایی و ساحلی ناقص ایران جبران شود.

سهم ایران از خزر از ابتدا تاکنون یکی از بحث های مهمی که به محض هرگونه نشستی در زمینه رژیم حقوقی دریای خزر در رسانه ها و افکار عمومی کشور مطرح می شود، سهم درصدی ایران از دریای خزر است.

رسانه ها و افکار عمومی کشور بر اساس استناد به قراردادهای مودت ایران و اتحاد جماهیر شوروی در سال های 1921 و 1941 معتقدند که ایران باید از سهم پنجاه درصدی این دریا برخوردار باشد.

با این حال باید این واقعیت را مورد توجه قرار داد که هیچ گاه در این دو قرارداد بر سهم 50 درصدی ایران توافقی نشده بود و تنها نکته ذکرشده به موضوع اشاره داشت که دریای خزر دریای مشترک بین ایران و شوروی است.

بدون تردید ذکر این جمله هیچگاه به معنای سهم 50 درصدی ایران از خزر نبوده است.

واقعیت این است که حوزه دریای خزر در دوره جنگ سرد جزو مجموعه امنیتی همه جانبه اتحاد شوروی بود، تا جایی که آنها به قراردادهای 1920 و 1941 ایران و شوروی نیز توجهی نداشتند.

علاوه بر این که ناوگان شوروی بدون دخالت و نظارت کشوری در خزر رفت و آمد می کرد، بهره برداری از نفت این دریا نیز کاملا متعلق به مسکو بود.

بعد از فروپاشی شوروی، منطقه خزر اهمیت خود را برای روسیه از دست نداد و در مه سال 2000 شورای امنیت فدراسیون روسیه، دریای خزر را منطقه سنتی منافع ملی روسیه اعلام کرد و رییس جمهوری یک نماینده ویژه برای تنظیم امور وضعیت دریای خزر تعیین کرد.

در هر حال پس از فروپاشی اتحاد شوروی، نشست های متعددی بین پنج کشور ساحلی خزر بر سر رژیم حقوقی این این دریا برگزار شد.

به نتیجه نرسیدن نشست های متعدد باعث شد تا برخی کشورها با ابتکار عمل هایی جداگانه به دنبال رسیدن به منافع خود باشند.

در سال 1380 و 1381 روسیه با قزاقستان و سپس با آذربایجان پروتکل دو جانبه ای را امضا کرد که با وصل کردن دو سر نقاط ساحلی این دو کشور عملاً حدود 27 درصد دریا سهم قزاقستان و حدود 19 درصد دریا سهم روسیه می گردد.

سهمی حدود 18 درصد هم با همین فرمول برای آذربایجان در نظر گرفته شده و درواقع 64 درصد بستر دریا را این سه کشور میان خود تقسیم کرده اند.

سهم ایران در این فرمول تنها 13 درصد درنظر گرفته شد، اما ایران و ترکمنستان این نوع تقسیم بندی دو جانبه را به رسمیت نپذیرفته اند و نظام تقسیم دریا را غیرقابل قبول می دانند.

پشتیبانی روسیه از راه حل های خط منصف اصلاح شده، به شدت سهم ایران در منابع انرژی خزر را محدود می کند.

حسن روحانی در اجلاس چهارم سران خزر در هفتم مهرماه 1393 (29 سپتامبر 2014) بر لزوم استفاده از اصل انصاف در حقوق بین الملل و نیز لزوم توجه به حقوق تاریخی ایران در خزر که پیش از فروپاشی شوروی، دریای مشترک میان دو کشور بود، تأکید کرد و بدین ترتیب بطور غیرمستقیم قراردادهای موقت روسیه با جمهوری آذربایجان و قزاقستان را درباره تقسیم کف دریای خزر بر اساس پیشنهاد روس ها (خط منصف اصلاح شده) مردود دانست.

این موضوع دستاورد مهمی برای ایران در جریان چهارمین اجلاس رهبران کشورهای ساحلی دریای خزر بود.

در هر حال با اینکه ما به وضوح شاهد همکاری های منطقه ای ایران و روسیه در زمینه درگیری های منطقه ای معاصر (سوریه) هستیم، اما در برخی حوزه ها نظیر دریای خزر، تفاوت هایی بین دیدگاه دو کشور وجود دارد.

ایران و روسیه به دلایل مختلف استدلال می کنند که رژیم استفاده مشترک از منابع دریایی باید بین همسایگان حوزه دریای خزر در نظر گرفته شود.

با این حال مشکل این است که یک فاکتور ساده که کنوانسیون های بین المللی دریایی که مناطق اقتصادی منحصر به فرد را برای دولت های مختلف به رسمیت می شناسند، قابل استفاده باشد، وجود ندارد.

با وجود اعلامیه های مختلف و نشان دادن اتحاد در یکی از آخرین نشست های کمیته دریایی خزر در آستاراخان روسیه (2014)، به نظر می رسد که دو دولت ایران و روسیه موضع های متفاوتی را در خصوص دریای خزر دارا هستند.

از فضای مجازی تا فضای حقیقی به دنبال منافع ملی طبیعت امر این است که هر فرد ایرانی اعم از موافق، مخالف و منتقد کشوری به نام ایران هواخواه افزایش منافع ملی باشد.

از زمانی روسیه تزاری توانست از ضعف حاکمان قاجار استفاده کرده و قراردادهای ننگینی به نام گلستان ، ترکمنچای و آخال را بر ایران تحمیل کند، نوعی روس ستیزی در میان افکار عمومی و بعضا نخبگان ایرانی نسبت به روسیه وجود داشته است.

صرفه نظر از بی اعتمادی های تاریخی، برخی تحولات معاصر از جمله همراهی مستقیم و غیرمستقیم روسیه با سیاست فشار بر ایران در دوره ریست از جمله تأیید قطعنامه های تحریمی علیه ایران و لغو قرارداد سامانه های اس-300 افزونه ای بر نگاه بی اعتماد به مسکو بوده اند.

چنین سابقه ای باعث شده است تا به کرات شاهد مطرح شدن موضوعاتی نظیر ترکمنچای دیگر به خصوص در فضای مجازی در رابطه با روسیه باشیم.

شدت این موضوع به حدی بوده است که حتی برخی از نمایندگان مجلس و از قضا آگاه به مسائل حقوقی را نیز درگیرکرده است.

این روس ستیزی از یک طرف اما طرف دیگر ماجرا را افرادی تشکیل می دهند که بدون توجه به این مسائل و با استناد به همگرایی های ایران و روسیه در منطقه و بالخص سوریه، روابط تهران و مسکو را استراتژیک ترسیم می کنند.

با این حال به نظر می رسد هیچکدام از دو رویکرد روس ستیزی و روسوفیلی نشانگر واقعیات موجود نباشند.

سایت شعار سال، با اندکی تلخیص و اضافات برگرفته از سایت خبری فراتاب ، تاریخ انتشار 22مرداد 97، کدمطلب: 8886، www.

faratab.

com
کلید واژه ها: دریای خزر - ایران - کشور - دریا - توافق - قزاقستان - جمهوری آذربایجان - مذاکرات - جمهوری - روسیه - آذربایجان - ترکمنستان - جمهوری اسلامی - رژیم - امنیت - نظامی - ساحلی - آمریکایی - ممنوعیت - مذاکره - اسلامی - سواحل - حاشیه - شوروی - اتحاد - منطقه - اجلاس - آینده - رابطه - رسانه

آخرین اخبار سرویس:
آمریکا بار دیگر درباره خروج نظامیان از سوریه تغییر موضع داد

واشنگتن پست: اروپایی ها در تایید سخنان ظریف سر تکان دادند

ظریف: اینستکس فقط یک مقدمه برای اجرای وعده های اروپاست

صدور دستور بازداشت 295 نظامی ترکیه ای به اتهام ارتباط با گولن

خبرهایی درباره جزییات توافق تجاری آمریکا و چین

ظریف: شرکت های اروپایی ایران را ترک می کنند

صهیونیستها 60 فلسطینی را در قدس بازداشت کردند

آمریکا: کره شمالی باید زرادخانه هسته ای اش را تسلیم کند

فرمانده ستادکل نیروهای مسلح ازبکستان: جابجایی کانون های بی ثباتی در شمال افغانستان مشاهده می شود

دادستان ترکیه صادر کرد؛ دستور بازداشت 295 نظامی ترکیه ای به اتهام ارتباط با گولن

مسکو: آمریکا در حال انتقال سلاح به داخل مرزهای ونزوئلاست

واشنگتن پست: اروپایی ها در تایید سخنان ظریف سر تکان دادند

افزایش چشمگیر اخراج پناهجویان از آلمان

اسرای داعشی؛ از تهدید ترامپ تا اقدام روسیه!

صدور دستور بازداشت 295 نظامی ترکیه ای به اتهام ارتباط با گولن

چین و آمریکا وارد جزییات توافق تجاری شدند

ظریف: اینستکس فقط یک مقدمه برای اجرای وعده های اروپاست

ابراز نگرانی FATF از فهرست سیاه اتحادیه اروپا درباره پولشویی

حکم بازداشت آمریکایی مظنون به جاسوسی در روسیه تمدید شد

اسرای داعشی؛ از تهدید ترامپ تا اقدام روسیه!

کودتای انگلیسی

میشل عون: کشورهای عربی بسیاری به دنبال ازسرگیری روابط با سوریه هستند

هشدار روسیه درباره برنامه ریزی آمریکا برای ارسال سلاح به معارضان

بزرگ ترین گورستان دسته جمعی قربانیان جنایت داعش

حمله ملخ های صحرایی به دشت مازاوی سندرک

برگزاری آخرین نوبت آزمون های EPT و زبان عربی در سال جاری

مسئولان مصالح امت را فدای خوش بینی خود نکنند

آمریکا و ناتو قصد دارند سلاح در اختیار معارضان ونزوئلا بگذارند

پست سردار آزمون به بهانه شکستن رکورد علی دایی

چین و آمریکا وارد جزییات توافق تجاری شدند

200 سرباز آمریکایی در سوریه می‎مانند/استقبال کردها

پاکستان: درباره حمله تروریستی زاهدان با ایران همکاری می کنیم

واشنگتن قصد رساندن سلاح به مخالفان دولت ونزوئلا را دارد

در گفت وگو با آناتولی نماینده حماس: هماهنگی ما با ایران در مقابله با چالش های مشترک «عالی» است

تظاهرات گسترده فلسطینی ها در سالگرد کشتار در حرم حضرت ابراهیم (ع)

واکنش حزب الله لبنان به اظهارات مداخله جویانه سفیر آمریکا

مسؤولان مصالح امت را فدای خوش بینی خود نکنند

فرصت دوباره (FATF) به ایران

پاورپوینت کار و کارگر

تاریخ عرب چنین رهبران ننگین و حقیری به خود ندیده است/ ایران در برابر هرگونه ظلم می ایستد

به منظور مقابله با نفوذ داعشی های فراری از سوریه؛ عراق کنترل کامل مرز با سوریه را در اختیار گرفته است

رویترز: چند کامیون حامل «افراد غیر نظامی» از «الباغوز» در سوریه خارج شد

ایتالیا به دنبال ممنوعیت تامین تجهیزات ارتباطی از «هوآوی»

نظامیان صهیونیستی 60 فلسطینی را در قدس بازداشت کردند

آمریکا: کره شمالی باید زرادخانه هسته ای اش را تسلیم کند

ارتش پاکستان: آماده دفاع از خود در برابر هرگونه حمله هند هستیم

فیلم | بر دامان بهشت

کشف بزرگ ترین گورستان دسته جمعی قربانیان جنایت داعش در سوریه

محمدتقی فرجی جبهه حق، در مقابل جبهه باطل

فلسطینی ها پس از 16 سال به مصلای «باب الرحمه» وارد شدند +فیلم

تاخت آبی خاکی تکاوران نداجا در سواحل جنوبی

هشدار پیونگ یانگ درباره بحران مواد غذایی در کره شمالی

امام جمعه دماوند: همکاری با پاکستان می تواند گرو ه های تروریستی را متلاشی کند

روسیه درباره پیامدهای اقدامات آمریکا در ونزوئلا هشدار داد

گور دسته جمعی با 3500 جسد در رقه سوریه کشف شد

کلی کرافت، بخت اول برای نمایندگی آمریکا در سازمان ملل

شکایت پدر عروس داعش از دولت ترامپ

تاکید مسعود بارزانی بر اهمیت گسترش همه جانبه روابط اربیل-تهران

توزیع بسته حمایتی میان 16 میلیون خانوار

مایکروسافت برای مقابله با هکرهای روس چتر حمایت خود را بر سر اروپا می گستراند

ژاپن از اعزام ناو به رزمایش مشترک کره جنوبی خودداری کرد

سندرز: گوایدو را به رسمیت نمی شناسم

کمک 100 میلیون دلاری آمریکا و برخی همسایگان عراق به داعش

حذف پرچم آمریکا و اسراییل از کف خیابان در پاکدشت/فرماندار از مردم عذرخواهی کرد!

رویکرد دوگانه اروپا در قبال ایران/ درخواست محرمانه آمریکا از اروپا درباره برجام

آمریکا نباید مداخلات نظامی گذشته خود در آمریکای لاتین را تکرار کند

چک احتمال استقرار موشک های آمریکا در این کشور را رد کرد

سارکوزی 8 میلیون دلار از قذافی گرفته بود

تصاویری از ورود فلسطینیان به «باب الرحمه» پس از 16 سال

پاکستان: درباره حمله تروریستی زاهدان آماده هر گونه همکاری با ایران هستیم

مذاکرات آمریکا با کره جنوبی درباره نفت ایران

بلومبرگ: اروپا در قبال ایران رویکردی دوگانه در پیش گرفته است

تمدید تعلیق اقدامات تقابلی گروه ویژه اقدام مالی علیه ایران

مخالفت چین با ورود اجباری کمک ها به ونزوئلا

منابع آگاه: چین و آمریکا وارد جزییات توافق تجاری شدند

ائتلاف الاصلاح: دیپلماسی عراق موجب بیرون راندن نیروهای آمریکایی می شود

واکنش نیروهای کُرد به ادامه حضور سربازان آمریکایی در سوریه

تشکیلات خودگردان خواستار ورود اروپا در بحران مالیاتی فلسطین

انتقاد ایران از سکوت برخی از دولت های منطقه در برابر تجاوزات رژیم صهیونیستی

مرموزترین باغ ایران

تلاش آمریکا برای توقف خرید نفت ایران از سوی کره جنوبی و ژاپن

کارشناس امنیتی عراقی: آمریکا و برخی همسایگان عراق 100 میلیون دلار به داعش کمک کرده اند

نمازگزاران فلسطینی وارد باب الرحمه شدند

عملیات نیرو های یمنی علیه مزدوران سعودی در استان الجوف

اردوغان و ترامپ تلفنی گفت وگو کردند

نماینده عراقی: شرکت های ایرانی از تحریم آمریکا مستثنا شوند

روسیه ماهواره مصری به فضا فرستاد

گروه ویژه اقدام مالی تعلیق اقدامات تقابلی علیه ایران را تمدید کرد

دردسر توییتری تازه برای ترامپ

مرموزترین باغ ایران

علم الهدی: مردم گوشت ندارند بخورند، شما هم بیشتر شرایط را در گرداب فرومی برید|سپاه درخشیده است| گزینه نظامی آمریکا پارس کردن سگ مانندی است| وزیر می گوید گوسفند ها قاچاق می شوند، مگر مرز دست چه کسی است؟ شما چشم ندارید؟ اگر نمی توانید مدیریت کنید از دیگران کمک بگیرید

حمله ارتش سوریه به مواضع جبهه النصره/گفتگوی تلفنی اردوغان و ترامپ درباره سوریه/ آزادی ادلب حتمی است

شکایت پدر عروس داعش از دولت ترامپ

تمدید مجدد تعلیق ایران از لیست سیاه FATF

مذاکرات آمریکا با کره جنوبی درباره نفت ایران

واکنش کُردهای سوری به باقی ماندن 200 نیروی آمریکایی در سوریه

یکی از فرماندهان کرد سوریه به عراق فرار کرد

سندرز: آمریکا نباید مداخلات نظامی گذشته خود در آمریکای لاتین را تکرار کند

علم الهدی: مردم گوشت ندارند بخورند، شما هم بیشتر شرایط را در گرداب فرومی برید|سپاه موفق درخشیده است| گزینه نظامی آمریکا پارس کردن سگ مانندی است| وزیر می گوید گوسفند ها قاچاق می شوند، مگر مرز دست چه کسانی است؟ مگر شما چشم ندارید؟ اگر نمی توانید مدیریت کنید از دیگران کمک بگیر

ادامه دستگیری های عوامل نفوذی کودتای نافرجام ترکیه

سهم ایران از خزر و دوئل روس ستیزان و روسوفیل ها!

سهم ایران از خزر و دوئل روس ستیزان و روسوفیل ها!