مطالب مرتبط:
وقتی روس ستیزان برنده می شوند؛ آیا سهم ایران از خزر را دزدیده اند؟
فریدون:موضوع سهم 50 درصدی ایران از خزر در هیچ قراردادی هرگز وجود نداشته / تفسیر «حق کشتیرانی مساوی» به «سهم 50 درصدی ایران از خزر»، بسیار شاعرانه و ایرانی است / 25 سال خود و همسایگان خود را در بلاتکلیفی گذاشتیم / دیگران 9 برابر ما در خزر ساحل دارند / کشور
آیا سهم ایران در دریای خزر کم شد؟
سندی برای سهم 50 درصدی ایران از خزر ثبت نشده است
سهم ایران از دریای خزر چقدر است؟/ هرمیداس باوند: 20 درصد می خواهیم
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 24 مرداد 1397 ساعت 03:152018-08-14بين الملل

سهم ایران از خزر و دوئل روس ستیزان و روسوفیل ها!


بعد از گذشت بیش از دو دهه از مذاکرات بر سر رژیم حقوقی دریای خزر، نشست اخیر اکتائو در قزاقستان ساز و کارها و اصول اولیه توافق بین پنج کشور ایران، - روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری آذربایجان را مشخص کرد.

بعد از گذشت بیش از دو دهه از مذاکرات بر سر رژیم حقوقی دریای خزر، نشست اخیر اکتائو در قزاقستان ساز و کارها و اصول اولیه توافق بین پنج کشور ایران، روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری آذربایجان را مشخص کرد.

هرچند مذاکره بر سر سهم هرکدام از این کشورها به نشست ها و مذاکرات بعدی موکول شد اما تصویب کنفوانسیون حقوقی دریای خزر در اکتائو گام رو به جلویی برای کشورهای حاشیه دریای خزر بود.

در این نشست، طرفین همچنین توافق کردند تا در آینده نزدیک (نوامبر 2018) در باکو گروه جدیدی فعالیت خود را آغاز کند که مسئولیت آنها تعیین روش و نحوه ترسیم خطوط مبدا دریای خطر باشد.

بدون تردید سخت ترین مذاکرات در این رابطه خواهد بود و بعید نیست سال ها و دهه ها نیز به طول انجامد.

ذکر این نکته نیز ضروری است که تا زمانی که خطوط مبدا مشخص نشود نمی توان نسبت به اجرای کنوانسیون توافق شده در اجلاس آکتائو امیدی بست.

اصول توافق در اکتائو در نشست آکتائو دو موضوع مهم مورد توافق پنج کشور قرار گرفت: یکی موضوع کشتیرانی که بر اساس آن هیچ یک از کشورهای ساخلی اجازه ندارد سرزمین، دریا و فضای خود را در اختیار دیگر کشورها علیه یکی از کشورهای ساحلی قرار دهد.

دیگری بحث نظامی امنیتی بود که طبق آن ممنوعیت حضور نیروهای خارجی در خزر مورد تایید پنج کشور قرار گرفت.

بدون شک این موضوع عمدتا از سوی روسیه و البته جمهوری اسلامی ایران مورد استقبال قرار می گیرد، چه این که این دو کشور پیشتر به شدت نگران این بودند که نیروهای نظامی غربی و به خصوص آمریکایی به بهانه همکاری با جمهوری های سابق اتحاد جماهیر شوروی وارد دریای خزر شوند.

بدیهی است امنیت مرزهای روسیه و سرزمین های مجاور تحت تاثیر رویدادهای منطقه دریای خزر قرار دارد.

نکته دیگر این که دو ابداع بی سابقه در نشست اکتائو مورد توافق طرفین قرار گرفت: نخست این که خطوط مبدا به صورت پنج جانبه تقسیم شود و موضوع دوم که با اصرار ایران در نشست مورد توافق قرار گرفت به رعایت شدن شکل سواحل مربوط می شود.

اصرار ایران در این زمینه بدین دلیل بود که شکل جغرافیایی و ساحلی ناقص ایران جبران شود.

سهم ایران از خزر از ابتدا تاکنون یکی از بحث های مهمی که به محض هرگونه نشستی در زمینه رژیم حقوقی دریای خزر در رسانه ها و افکار عمومی کشور مطرح می شود، سهم درصدی ایران از دریای خزر است.

رسانه ها و افکار عمومی کشور بر اساس استناد به قراردادهای مودت ایران و اتحاد جماهیر شوروی در سال های 1921 و 1941 معتقدند که ایران باید از سهم پنجاه درصدی این دریا برخوردار باشد.

با این حال باید این واقعیت را مورد توجه قرار داد که هیچ گاه در این دو قرارداد بر سهم 50 درصدی ایران توافقی نشده بود و تنها نکته ذکرشده به موضوع اشاره داشت که دریای خزر دریای مشترک بین ایران و شوروی است.

بدون تردید ذکر این جمله هیچگاه به معنای سهم 50 درصدی ایران از خزر نبوده است.

واقعیت این است که حوزه دریای خزر در دوره جنگ سرد جزو مجموعه امنیتی همه جانبه اتحاد شوروی بود، تا جایی که آنها به قراردادهای 1920 و 1941 ایران و شوروی نیز توجهی نداشتند.

علاوه بر این که ناوگان شوروی بدون دخالت و نظارت کشوری در خزر رفت و آمد می کرد، بهره برداری از نفت این دریا نیز کاملا متعلق به مسکو بود.

بعد از فروپاشی شوروی، منطقه خزر اهمیت خود را برای روسیه از دست نداد و در مه سال 2000 شورای امنیت فدراسیون روسیه، دریای خزر را منطقه سنتی منافع ملی روسیه اعلام کرد و رییس جمهوری یک نماینده ویژه برای تنظیم امور وضعیت دریای خزر تعیین کرد.

در هر حال پس از فروپاشی اتحاد شوروی، نشست های متعددی بین پنج کشور ساحلی خزر بر سر رژیم حقوقی این این دریا برگزار شد.

به نتیجه نرسیدن نشست های متعدد باعث شد تا برخی کشورها با ابتکار عمل هایی جداگانه به دنبال رسیدن به منافع خود باشند.

در سال 1380 و 1381 روسیه با قزاقستان و سپس با آذربایجان پروتکل دو جانبه ای را امضا کرد که با وصل کردن دو سر نقاط ساحلی این دو کشور عملاً حدود 27 درصد دریا سهم قزاقستان و حدود 19 درصد دریا سهم روسیه می گردد.

سهمی حدود 18 درصد هم با همین فرمول برای آذربایجان در نظر گرفته شده و درواقع 64 درصد بستر دریا را این سه کشور میان خود تقسیم کرده اند.

سهم ایران در این فرمول تنها 13 درصد درنظر گرفته شد، اما ایران و ترکمنستان این نوع تقسیم بندی دو جانبه را به رسمیت نپذیرفته اند و نظام تقسیم دریا را غیرقابل قبول می دانند.

پشتیبانی روسیه از راه حل های خط منصف اصلاح شده، به شدت سهم ایران در منابع انرژی خزر را محدود می کند.

حسن روحانی در اجلاس چهارم سران خزر در هفتم مهرماه 1393 (29 سپتامبر 2014) بر لزوم استفاده از اصل انصاف در حقوق بین الملل و نیز لزوم توجه به حقوق تاریخی ایران در خزر که پیش از فروپاشی شوروی، دریای مشترک میان دو کشور بود، تأکید کرد و بدین ترتیب بطور غیرمستقیم قراردادهای موقت روسیه با جمهوری آذربایجان و قزاقستان را درباره تقسیم کف دریای خزر بر اساس پیشنهاد روس ها (خط منصف اصلاح شده) مردود دانست.

این موضوع دستاورد مهمی برای ایران در جریان چهارمین اجلاس رهبران کشورهای ساحلی دریای خزر بود.

در هر حال با اینکه ما به وضوح شاهد همکاری های منطقه ای ایران و روسیه در زمینه درگیری های منطقه ای معاصر (سوریه) هستیم، اما در برخی حوزه ها نظیر دریای خزر، تفاوت هایی بین دیدگاه دو کشور وجود دارد.

ایران و روسیه به دلایل مختلف استدلال می کنند که رژیم استفاده مشترک از منابع دریایی باید بین همسایگان حوزه دریای خزر در نظر گرفته شود.

با این حال مشکل این است که یک فاکتور ساده که کنوانسیون های بین المللی دریایی که مناطق اقتصادی منحصر به فرد را برای دولت های مختلف به رسمیت می شناسند، قابل استفاده باشد، وجود ندارد.

با وجود اعلامیه های مختلف و نشان دادن اتحاد در یکی از آخرین نشست های کمیته دریایی خزر در آستاراخان روسیه (2014)، به نظر می رسد که دو دولت ایران و روسیه موضع های متفاوتی را در خصوص دریای خزر دارا هستند.

از فضای مجازی تا فضای حقیقی به دنبال منافع ملی طبیعت امر این است که هر فرد ایرانی اعم از موافق، مخالف و منتقد کشوری به نام ایران هواخواه افزایش منافع ملی باشد.

از زمانی روسیه تزاری توانست از ضعف حاکمان قاجار استفاده کرده و قراردادهای ننگینی به نام گلستان ، ترکمنچای و آخال را بر ایران تحمیل کند، نوعی روس ستیزی در میان افکار عمومی و بعضا نخبگان ایرانی نسبت به روسیه وجود داشته است.

صرفه نظر از بی اعتمادی های تاریخی، برخی تحولات معاصر از جمله همراهی مستقیم و غیرمستقیم روسیه با سیاست فشار بر ایران در دوره ریست از جمله تأیید قطعنامه های تحریمی علیه ایران و لغو قرارداد سامانه های اس-300 افزونه ای بر نگاه بی اعتماد به مسکو بوده اند.

چنین سابقه ای باعث شده است تا به کرات شاهد مطرح شدن موضوعاتی نظیر ترکمنچای دیگر به خصوص در فضای مجازی در رابطه با روسیه باشیم.

شدت این موضوع به حدی بوده است که حتی برخی از نمایندگان مجلس و از قضا آگاه به مسائل حقوقی را نیز درگیرکرده است.

این روس ستیزی از یک طرف اما طرف دیگر ماجرا را افرادی تشکیل می دهند که بدون توجه به این مسائل و با استناد به همگرایی های ایران و روسیه در منطقه و بالخص سوریه، روابط تهران و مسکو را استراتژیک ترسیم می کنند.

با این حال به نظر می رسد هیچکدام از دو رویکرد روس ستیزی و روسوفیلی نشانگر واقعیات موجود نباشند.

سایت شعار سال، با اندکی تلخیص و اضافات برگرفته از سایت خبری فراتاب ، تاریخ انتشار 22مرداد 97، کدمطلب: 8886، www.

faratab.

com
کلید واژه ها: دریای خزر - ایران - کشور - دریا - توافق - قزاقستان - جمهوری آذربایجان - مذاکرات - جمهوری - روسیه - آذربایجان - ترکمنستان - جمهوری اسلامی - رژیم - امنیت - نظامی - ساحلی - آمریکایی - ممنوعیت - مذاکره - اسلامی - سواحل - حاشیه - شوروی - اتحاد - منطقه - اجلاس - آینده - رابطه - رسانه

آخرین اخبار سرویس:
اینم عاقبت تروریست های اهواز!

بانک فرانسوی از همکاری با ایران کنار کشید

وزارت خارجه آمریکا فروش تجهیزات نظامی به تایوان را تایید کرد

30 نفر نامزد ریاست جمهوری عراق شدند

رییس جمهور لبنان تمام قد پشت حزب الله ایستاد

بولتون: مادامیکه نیروهای ایران در سوریه باشند، ما هم در آنجا می مانیم

روسیه مسئولیت سرنگونی هواپیمای روس را متوجه رژیم صهیونیستی کرد

30 نفر نامزد ریاست جمهوری عراق شدند

جمع آوری 26 هزار دلار به بهانه ی کیارستمی و سینمای ایران

مشکل ایران و آمریکا با تغییر دولت ها حل نمی شود

ترامپ در سازمان ملل به ایران، سوریه و کره شمالی می پردازد

اطلاعیه وزارت اطلاعات درباره حادثه تروریستی اهواز

شورای امنیت حمله تروریستی اهواز را محکوم کرد

روحانی در مصاحبه با ان بی سی : برنامه ای برای دیدار با ترامپ ندارم

جمع آوری 26 هزار دلار به بهانه ی کیارستمی و سینمای ایران

توقف فعالیت شرکت ولوو در ایران

ماتیس: تهدیدات تهران هیچگونه نگرانی برای واشنگتن ایجاد نکرده است

واکنش روحانی به ادعای یک مقام آمریکایی درمورد حمله تروریستی اهواز

واکنش روحانی به ادعای یک مقام آمریکایی درمورد حمله تروریستی اهواز

وال استریت ژورنال: تداوم خرید نفت از ایران برجام را حفظ می کند

واکنش پاکستان به خبر درخواست کمک مالی از عربستان و امارات

جهان باید در برابر پیمان شکنی آمریکا ایستادگی کند

30 نفر نامزد ریاست جمهوری عراق شدند

آیا شکایت ایران به آفکام ثمری خواهد داشت؟/ آفکام که پیشتر مجوز پخش پرس.تی.وی را لغو کرده بود اکنون در برابر امتحان بزرگی قرار گرفته است

سیاست آمریکا برای تحریم نفت ایران محکوم به شکست است

یک تبعه آلمانی دیگر به اتهام تبلیغات تروریستی در ترکیه بازداشت شد

آمریکا، پشتِ پرده حادثه تروریستی اهواز

موضع هیلی درباره اسد

ادعیه و اعمال روز سه شنبه

صفحه نخست روزنامه های ورزشی کشور، سه شنبه 3 مهر 1397

نبض بازار سهام - 1397/07/03

تغییرات دیروز شاخص کل فرابورس ایران

علیرغم هشدارها و حساسیت شدید چین آمریکا 330 میلیون دلار تجهیزات نظامی به تایوان می فروشد

خشونت های ارتش میانمار علیه اقلیت روهینگیا هماهنگ شده و سازمان یافته است

دوره آموزشی تحریم و راهبرد در شرایط اقتصاد کنونی

چاپلوسی های ناتمام وزیر انرژی عربستان از ترامپ

کدام تجهیزات نظامی در رژه نیروهای مسلح به نمایش در آمدند؟ + تصاویر

بریز و بپاش ملک سلمان و پسرش برای تبلیغات در نیویورک!

دومین اتهام فساد اخلاقی به نامزد مورد نظر ترامپ

افزایش محبوبیت «این» پس از ملاقات با «اون»

روحانی: برنامه ای برای دیدار با ترامپ ندارم

روحانی: ایران علاقه مند به گسترش روابط خود با نهادهای پولی جهان بویژه صندوق بین المللی پول است

رویترز: خشونتهای ارتش میانمار علیه اقلیت روهینگیا هماهنگ شده و سازمان یافته است

رییس جمهور روحانی: برنامه ای برای دیدار با ترامپ ندارم/ آمریکا باید ابتدا پلی را که با تهدید، تحریم و خروج از برجام تخریب کرد، بسازد/ هیچکس قادر نیست صدور نفت ما را به صفر برساند/ اگر باید آبراه خلیج فارس امن و آزاد باشد، باید برای همه باشد

سازمان ملل: وضعیت نوار غزه بسیار نگران کننده و مستلزم توجه فوری است

تحولات قاره آفریقا

ویدئو / ابرسازه های آلمان نازی - قسمت دوم

کشته شدن 3 نظامی سعودی در مرز های یمن

معاون دادستان کل آمریکا همچنان در مقام خود می ماند!

اظهارات سخنگوی فارسی زبان وزارت خارجه آمریکا درباره ایران

راهبرد جدید اروپایی ها برای حفظ برجام

وزیر دفاع آمریکا: در سوریه می مانیم

نظرسنجی ها به دموکرات ها لبخند زدند

پاکستان درخواست کمک مالی از عربستان و امارات را تکذیب کرد

دادگاهی در مصر 20 عضو اخوان المسلمین را به اعدام محکوم کرد

حکم اعدام و حبس 135 نفر در مصر تأیید شد

در حال به روز رسانی صفحه نخست روزنامه های سه شنبه 3 مهرماه

صدور حکم برای بازیگر 81 ساله آمریکایی به اتهام تعرض جنسی

صفحه اول روزنامه های ورزشی چاپ 2مهر

روسیه سفیر نروژ را احضار کرد

حمله دریایی رژیم صهیونیستی به تظاهرات مردم غزه

استقبال فرانسه از توافق ترکیه و روسیه درخصوص ادلب

روحانی: خلیج فارس باید برای همه امن باشد

روسیه سفیر نروژ را احضار کرد

روزنامه های اقتصادی سه شنبه سوم مهرماه 97

افزایش خطرپذیری ماهیان در اثر آلودگی نوری

وزیر دفاع آمریکا: در سوریه می مانیم

کشته شدن 3 نظامی سعودی در مرزهای یمن

شرکت «ولوو» فعالیت خود در ایران را متوقف کرد

مشکل عربستان با ایران چیست؟

روحانی: خلیج فارس باید برای همه کشور ها امن باشد

پایتخت جدید اداری در مصر

تاکید حلبوسی بر اهمیت توافق ملی درباره نامزد ریاست جمهوری

کشته شدن 3 نظامی سعودی در مرز های یمن

کشته شدن 3 نظامی سعودی در مرزهای یمن

وزیر دفاع آمریکا: در سوریه می مانیم

کره جنوبی واردات نفت از ایران را بطور کامل متوقف کرده است

رادیو برای ناشنوایان شنیدنی می شود

رویترز: اروپا در حفاظت از برجام شکست خورده است

درخواست اروپا: ایران مقابل آمریکا مقاومت کند

صدور حکم برای بازیگر 81 ساله آمریکایی به اتهام تعرض جنسی

وظیفه اصلی صندوق بین المللی پول حمایت از اعضا در برابر تحریم هاست

پایتخت جدید اداری در مصر

انتظار ما تغییرات گسترده در رفتار های ایران است

کشته شدن 3 نظامی سعودی در مرز های یمن

اظهارات سخنگوی فارسی زبان وزارت خارجه آمریکا درباره ایران

اظهارنظر ترامپ درباره ظرفیت سازمان ملل

حماس: تظاهرات حق بازگشت ادامه دارد

معاون دادستان کل آمریکا همچنان در مقام خود می ماند!

جان بولتون: انتظار ما تغییرات گسترده در رفتار های ایران است

اظهارات ترامپ در مورد دیدار با رهبر کوریای شمالی

کشف هویت عاملان حمله تروریستی اهواز

جیمز پتراس شکست های نظامی آمریکا و موفقیت های سیاسی اسراییل

آفریقای جنوبی دریافت روادید برای تجار ایرانی را تسهیل کرد

رصد هواپیمای جاسوسی آمریکا در مرز سوریه

بازداشت داروساز داعش/ «انور میا» را بشناسید!

اظهارات سخنگوی فارسی زبان وزارت خارجه آمریکا درباره ایران

بی ثباتی و خطر در کمین پادشاهی عربستان سعودی

با 10 حمله تروریستی مرگبار و پرتلفات تاریخ آشنا شوید

تل آویو دست به دامان آمریکا شد

سهم ایران از خزر و دوئل روس ستیزان و روسوفیل ها!

سهم ایران از خزر و دوئل روس ستیزان و روسوفیل ها!