مطالب مرتبط:
نایب رییس کمیسیون فرهنگی مجلس: ملی شدن صنعت نفت استقلال کشور را نوید داد/ بیداری مردم برابر استعمار انگلیس اتفاق بزرگی بود
تشابه پیشنهادات غرب در ملی شدن صنعت نفت با مذاکرات هسته ای
ملی شدن صنعت نفت استقلال کشور را نوید داد/ بیداری مردم برابر استعمار انگلیس اتفاق بزرگی بود
صنعت نفت چگونه ملی شد؟
روایتی از ملی شدن صنعت نفت از زبان یک مورخ
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 1 فروردین 1397 ساعت 10:102018-03-21اقتصادي

صنعت نفت چگونه ملی شد؟


به بهانه اینکه به یک کشور نفت داده شده ، نباید به هیچ کشور دیگری امتیاز داد - : رویداد ملی شدن صنعت نفت شصت و هفت ساله شد؛نهضتی که در 29 اسفند 1329 با تصویب قانون ملی شدن نفت به اوج رسید و در تاریخ ایران به عنوان روز تاریخی ملی شدن صنعت نفت ایران در حافظه ملت ایران باقی ماند.

به نام سعادت ملت ایران و به منظور کمک به تأمین صلح جهانی، امضاکنندگان ذیل پیشنهاد می نماییم که صنعت نفت ایران در تمام مناطق کشور بدون استثناء ملی اعلام شود یعنی تمام عملیات اکتشاف، استخراج و بهره برداری در دست دولت قرارگیرد.

این متن قانونی است که نفت ایران را برای همیشه از نفوذ خارجی ها و قراردادهای یک طرفه خارج کرد.

زمانی که اولین چاه نفت در ایران در بیش از یکصد سال قبل در منطقه مسجد سلیمان در استان خوزستان توسط یک شرکت انگلیسی کشف شد ، دولت وقت ایران هیچ آگاهی و درکی از این اتفاق مهم نداشت.

اما کاشفان آن به خوبی می دانستند به چه ثروتی در ایران دست یافته اند و پایه های استعمار خود در ایران را با قراردادهای استثماری استخراج، تولید و فروش نفت خام ایران بنا نهادند.

اگرچه ملی شدن نفت در ایران حادثه ای ناگهانی و خلق الساعه نبود،اما آنچه که به ملی شدن نفت در ایران منتهی شد خاص و منحصر به ایران هم نبود.

ملی شدن نفت در مکزیک 1938 و در ایران 1951 ، دستیابی به قراردادهای مشارکتی در ونزوئلا 1948 و حتی تأسیس سازمان اوپک 1960 همگی به نوعی محصول روابط ناعادلانه بین شرکت های بزرگ نفتی موسوم به هفت خواهران نفتی و کشورهای صاحب دخائر نفت، و برخورد اجحاف آمیز شرکت های مذکور با کشورهای صاحب نفت بود.

شروع نارضایتی ها در ایران درگیری و اختلاف میان دولت و شرکت صاحب امتیاز بر سر عایدات سهم دولت، از همان اوایل اکتشاف و استخراج دائمی نفت که نهایتا هفت سال پس از اعطای امتیاز و در سال 1908 میلادی اتفاق افتاد و در همان دوران حکومت قاجار، شروع شد.

در دوره های مختلف تحت فشارهای سیاسی و اجتماعی، مذاکرات برای احقاق حقوق دولت ایران ادامه داشت که البته به نتیجه دلخواه نرسیده بود.

یکی از مهمترین مستندات بر وجود این اختلاف ها، لغو قرارداد و ملی کردن نفت در دوره رضاخان است.

در سال 1310 بدنبال اینکه شرکت، یکی دوسال به بهانە ضرر کردن، پرداختی به دولت نداشت و حتی پرداخت بهرە مالکانه را نیز به تعویق انداخت، مذاکراتی بین تقی زاده، وزیر دارایی وقت و شرکت انگلیسی، برای تجدید نظر در امتیازنامە دارسی انجام شد و چون این مذاکرات به نتیجه نرسید با دستور رضاخان و با نامە تقی زاده، قرارداد توسط دولت لغو شد.

اما شرکت به دادگاه های بین المللی رجوع کرد و دولت را که در مقابل فشارهای بین الملی اراده ای نداشت، وادار به تسلیم کردند.

قرارداد در سال 1312 تجدید شد و البته از جهاتی بهتر شد و عایدات ایران را افزایش داد ولی دورە این قرارداد جدید 60 سال در نظر گرفته شد و درواقع 32 سال بر مدت امتیاز سابق افزوده شد.

این افزایش 32ساله موجب ناراحتی مردم شد که این نارضایتی ها نهایتا منجر به ملی شدن صنعت نفت شد.

ناتوانی دولت های وقت در احقاق حقوق ملت ایران، سرسختی شرکت، و سایر تحولات سیاسی، درکنار درک عمیق تر از اهمیت نفت و و موضوع استقلال ملی، موجب شده بود که در زمان تصویب قانون ملی شدن نفت، مطالبات مردم بسیار فراتر از آن باشد که حاکمیت با روش های گذشته و با کسب امتیازات جزیی بتواند به این مطالبات پاسخ دهد.

محمد مصدق که رهبری گروهی متشکل از ‎ 16تن از نمایندگان مجلس چهاردهم را برعهده داشت، مصمم بود که صنعت نفت را ملی کند.

او گفته بود: به بهانه اینکه به یک کشور نفت داده شده است، نباید به هیچ کشور دیگری امتیاز داد چرا که این دور باطل تمامی نخواهد داشت.

اولین تحریم های نفتی مصدق در دوارن مبارزات خود برای ملی کردن صنعت نفت، بارها بر این نکته تاکید داشت که ایرانی ها باید خود منابع نفتی کشورشان را اداره و بهره برداری کنند.

اما برای مقابله با فشار شوروی برای گرفتن امتیاز نفت شمال ایران، قانونی را در این دوره مجلس به تصویب رساند که دولت از مذاکره در مورد امتیاز نفت تا زمانی که نیروهای خارجی در ایران هستند، منع می شدند.

حرکت ملی شدن صنعت نفت در شرایطی شکل گرفت که ایران بزرگترین تولیدکننده نفت خام خاورمیانه بود و پس از آمریکا، ونزوئلا و شوروی سابق؛ چهارمین تولیدکننده معتبر نفت خام دنیا محسوب می شد.

در آن دوران، کل تولید نفت خام ایران، ‎ 32میلیون تن در سال معادل بیش از یک سوم مجموع تولید نفت خام خاورمیانه (‎ 90میلیون تن در سال ) بود.

از سوی دیگر، ایران ‎ 90درصد نفت خام مورد نیاز اروپای غربی را در آن دوران تامین می کرد.

از سال 1317 که برای اولین بار ایران با حفرچاه شماره 5 مسجد سلیمان به نفت رسید،تا 29 اسفندماه ملی شدن صنعت نفت به تصویب مجلس شورای ملی رسید،اتفاق های بسیاری در ایران افتاد.

کشورهای استعمارگر برای دستیابی به منابع نفت ایران از هر تلاشی فروگذار نبودند.

پس از آنکه ملی شدن صنعت نفت،قانون شد هم این تلاش ها ادامه یافت.

انگلیسی ها که با تصویب این قانون منافع خود را در خطر می دیدند، برای جلوگیری از به ثمر نشستن حرکت ملی شدن صنعت نفت، به تمام خریداران نفت خام ایران هشدار داده بود که نفت ایران را نخرند.

به همین منظور مصدق که در آن زمان نخست وزیر بود، برای خنثی این تهدیدها، ترجیح داد نفت خام را با تخفیف به مشتریان بفروشد.

برنامه ریاضت اقتصادی با محوریت عدم اتکا به درآمدهای نفتی و تلاش برای مصرف نفت خام در داخل کشور، اقتصاد کشور را در آن دوره، سرپا نگاه داشت.

تصمیمی که در مقاطع دیگر زمانی طی 67 سال گذشته بارها در تاریخ ایران اتفاق افتاده است.

شعارسال، با اندکی تلخیص و اضافات بر گرفته از خبرگزاری خبرآنلاین ، تاریخ انتشار: 29 اسفند 1396 ، کدخبر: 764097 ، www.

khabaronline.

ir.


کلید واژه ها: ایران - قرارداد - دولت - نفت ایران - مذاکرات - ملی شدن صنعت نفت ایران - کشور - صنعت - انگلیسی - اکتشاف - اعطای امتیاز - هفت خواهران - مسجد سلیمان - قانون - تاریخ - بین المللی - نفتی - شروع - نارضایتی - فروش نفت - ونزوئلا - خوزستان - خواهران - پیشنهاد - نفت خام - سلیمان - دارایی - تاریخی - درگیری - دادگاه

آخرین اخبار سرویس:
فال روزانه شنبه 1 اردیبهشت 1397

آمریکا و مستعمره ای به نام عربستان

طلا 8.8 دلار ارزان شد

استخدام منشی مسلط به کامپیوتر و اینترنت در یزد

نقش پررنگ پایش محیطی در اجرای پروژه های توسعه سواحل مکران

گلایه مولتی میلیونرها از قطع حقوق ناچیزشان!

کارگران چگونه خود را بیمه اختیاری کنند؟

تابستان امسال 4 هزار مگاوات کسری برق داریم

افتتاح هشتمین اقامتگاه بوم گردی در بافق

مدیرکل تعاون و پشتیبانی وزارت آموزش و پرورش در گفت وگو با فارس: کارگروه حمایت از کالای ایرانی در وزارت آموزش و پرورش تشکیل شد

گمانه زنی ها از علل استعفای مرد شماره یک قراردادهای خرید هواپیما

بازار سنتی طلا و جواهر در رکود

داد و ستد 9 میلیارد سهمی بورس از ابتدای امسال

کلید شهرهای جهان در دست زنان

هشدار لاگارد به ادامه جنگ تجاری/ ترامپ چرا به دنبال تجارت با ژاپن است؟

فعالیت بیش از 50اقامتگاه بوم گردی در سطح استان

درخواست وزارت ارشاد از ادمین های کانال های تلگرامی برای مهاجرت به پیام رسانهای داخلی

ساخت خودرویی مینیاتوری توسط پورشه! +تصاویر

چند درصد ایرانیها چاق هستند

عقربه هایی که واقعیت را نشان نمی دهند!

فروش زیادتر دوربین های عکاسی DSLR در برابر انواع بدون آینه در ماه های ابتدایی 2018

صفحه اول روزنامه های سیاسی اقتصادی و اجتماعی سراسری کشور چاپ 1 اردیبهشت

481 میلیارد تومان موز در سال 96 وارد کشور شد

جدیدترین آمار تولید و واردات بنزین اعلام شد

تفاوت واحد پول مجازی، دیجیتال و رمزنگاری شده چیست؟

اقتصاد بسته به فساد می انجامد

افتتاح سالن ورزشی درمحمدان ایرانشهر

تمام برندهای تلفن همراه و تبلت زیر بار طرح رجیستری رفتند+جزییات/ مهلت 1 روزه برای همه کسانی که تلفن همراه خاموش دارند!

یک جلد سرانه کتاب هر دو کردستانی

کاهش 46 درصدی بارندگی سال جاری آبی

تیلاپیا علیه قزل آلا

نگرانی زیست محیطی از توسعه شتابزده مکران

جلال پور:حلقه محاصره بخش خصوصی تنگ تر می شود/مصباحی مقدم:تقاضای ارز مدیریت می شود

مزدا از پیشرانه دیزل، دست نمی کشد

شمار شهدای فلسطینی در غزه به 4 نفر رسید

تصویر هوایی از وضعیت این روزهای دریاچه ارومیه

حمایت از کالای ایرانی موضوع ملی است

ثبت نام بن کارت های دانشجویی در نمایشگاه بین المللی کتاب تهران

استقبال از ورود کشتی های بین المللی گردشگری به بنادر کشور/ فراهم سازی زیرساخت ها در کیش و قشم

شهرهای 127سانتی

بانک مرکزی متهم ردیف اول

نه دلیل گرانی دلار در هفته های اخیر

ضرورت شکل گیری گردشگری سبز و پایداری گردشگری در گیلان

عراقچی بر توسعه روابط ایران و نروژ تاکید کرد

مرغ در ماه رمضان گران می شود

فارس گزارش می دهد 3 پروژه شهرستان نیمروز در انتظار روبان و قیچی مسؤولان/ خاک خوری 7 ساله پروژه ها

رعایت ضریب جذب تشعشع تلفن همراه پس از اجرای طرح رجیستری/ برخی گوشی های قاچاق ضریب جذب تشعشع بالایی داشتند

جلال پور:حلقه محاصره بخش خصوصی تنگ تر می شود| مصباحی مقدم:تقاضای ارز مدیریت می شود

یک میلیون شغل ثابت نیازمند چند میلیارد صادرات است؟

افزایش دما در استان های شمالی و شرق کشور

تمبربازهایی که رو به انقراضند

تکذیب خبر توقیف خودروهای وارداتی از گمرک

جدیدترین محصولات مرسدس بنز در نمایشگاه بین المللی خودرو پکن +تصاویر

تمیز کردن ظرف برنجی با تمیز کننده های خانگی

بدون نیاز به آپشن؛ کامل ترین خودروهای جهان از نظر تجهیزات رفاهی

رشد 60 درصدی فیلشاه در گیشه

دولت 3500تن گوجه فرنگی مازاد خرید

واردات 4 قلم میوه گرمسیری به ارزش 57 میلیارد تومان در سال قبل

خرید کالای ایرانی برای جلوگیری از تهدید و تحریم های خارجی

ال جی ناموفق در تولید نمایشگرهای OLED برای آیفون های جدید؛ اپل بازهم دست به دامان سامسونگ می شود

خرید کالای ایرانی کار برای جلوگیری از تهدید و تحریم های خارجی

عراقچی خواستار توسعه مناسبات مالی با نروژ شد

هدر رفتن سرمایه عمر

قهرمانان مولتی میلیاردر ملی شاکی از قطع حقوق ناچیزشان!

خواننده پرحاشیه در کنار پدر و مادرش/عکس

عراقچی بر توسعه روابط ایران و نروژ تاکید کرد

سردرگمی در حمایت از تولید داخل

احتمال تعطیلی نیمی از معادن کوچک

برای خرید آبگرمکن چقدر باید هزینه کرد؟

پیش بینی قیمت ورق و آهن

بحران صندوق های بازنشستگی

روسیه: همه زمینه ها برای ادامه همکاری با اوپک فراهم است

فارس گزارش می دهد 3 پروژه شهرستان نیمروز در انتظار روبان و قیچی مسؤولان/ خاک خوری 6 ساله پروژه ها

5 راه حل آسان برای افزایش تجربه صوتی و عمر هدفون ها

افزایش صادرات برای تقویت ذخایر ارزی

حقوق بازنشستگان چند درصد افزایش داشت؟

قیمت‎های کاذب و تخیلی دردسر آفرید/معاملات مسکن قفل شد

وضعیت رشد دو ساله اقتصاد ایران

شخصیت های جدیدی از بازی BlazBlue Cross Tag Battle معرفی شدند

بازار مسکن خالی از حباب های قیمتی است

ایران بسیاری از بازارهای صادراتی خود را از دست داده است

اینجا مارک آدیداس می زنیم؛ ساخت ایران!

امکان ثبت تقاضای وام شهریه دانشجویان تا 11 اردیبهشت

افزایش تقاضای صنعتی نقره در سال 2017 میلادی

قیمت نفت اوپک نزولی شد

اولتیماتوم ارزی تمام شد

شریعتمداری: حمایت از کالای ایرانی موضوع ملی است

سکه از حراج خارج شد

شریعتمداری: حمایت از کالای ایرانی موضوع ملی است

افزایش حقوق بازنشستگان چند درصد شد؟

بحران آب در کهگیلویه با کاهش 222 میلیمتری بارندگی

تولید بیشتر محصولات شیمیایی و سلولزی در 11 ماهه 96 رشد کرد

بهای نفت همچنان روند صعودی طی می کند

انتخاب خودرو در بازه قیمتی 190 تا 300 میلیون تومان

کاهش 30 درصدی ارزش ارزهای دیجیتالی در یک ماه

با 50 میلیون تومان چه خودرو هایی می توان خرید؟

ای تی آر و ایرباس آری، بویینگ در هاله ای از ابهام

خانه گران می شود/ پیشنهاد افزایش وام مسکن زوج ها به 200 میلیون تومان

کشف پیکر خلبان بالگرد نفت فلات قاره

حمله ترامپ به اوپک: نفت به صورت کاذب گران است

صنعت نفت چگونه ملی شد؟

صنعت نفت چگونه ملی شد؟