تحول در علوم انسانی؛ قرائت های مختلف از علم دینی؛ با نگاهی به اقتصاد اسلامی

در نگاه تأسیسی، اقتصاد اسلامی تمام ادبیات موجود در اقتصاد را باطل می داند و هرگونه قلم فرسایی در حوزه ی اقتصاد، بدون توجه به مبادی دینی و اعتقادی محکوم به فناست.

- برای بررسی رابطه ی علم و دین و وجود یا نبود علم دینی، ابتدا باید نسبت علم با ارزش مشخص شود.

اگر بپذیریم که علم عاری از ارزش است، علم و دین دو دستگاه متباین خواهند بود و علم دینی وجود نخواهد داشت.

اما اگر بپذیریم که علم از جمله علوم اجتماعی، آمیخته با ارزش است، می توان ادعا کرد علم دینی قطعاً وجود دارد، اما در مورد چگونگی ترابط علم و دین، اقوال مختلف است.

نسبت علم و ارزش سنت فلسفی یونان، سره یا ناسره، سنتی در تمایز حِکَم از هم بنا نهاده است که همچنان حتی در فلسفه ی اسلامی نیز پای بندی به آن مشاهده می شود.

طبق این سنت، حکمت بر دو نوع نظری و عملی است[1]؛ با این تفاسیر که اولی مستقل از اراده ی بشر است و انسان تنها می تواند آن را کشف نماید، حال آنکه دومی موقوف به اراده ی بشر است و انسان می تواند آن را دست خوش تحول سازد.

همچنین موضوع حکمت نظری صدق و کذب است و در مقابل موضوع حکمت عملی حسن و قبح می باشد.

از این رو اخلاق گوهر حکمت عملی بوده و آمیختگی آن با ارزش از همین جا آشکار می شود.