مطالب مرتبط:
فشار دوجانبه قیمت نفت بر رشد اقتصاد
بازدید وزیر اقتصاد ارمنستان از محصولات ایران خودرو
فشار دوجانبه قیمت نفت بر رشد اقتصاد
نشست بررسی«اقتصاد سینمای ایران در سال های اخیر» برگزار می شود
تقویت فرهنگ ناب دینی، راهکار مقابله با اشرافی گری است/ جامعه ایران با رشد گروه های مترف مواجه است
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
چهارشنبه، 22 شهریور 1396 ساعت 10:052017-09-13سياسي

چگونگی پیدایش و رشد ابرچالش­های اقتصاد ایران از زبان مسعود نیلی


مسعود نیلی،دستیار ویژه رییس جمهور در امور اقتصادی و رییس موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه ریزی روز دوشنبه بیستم شهریورماه در گردهمایی دانش آموختگان دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه صنعتی شریف به ارائه دیدگاههای خود در خصوص چگونگی پیدایش و رشد .

- " مسعود نیلی،دستیار ویژه رییس جمهور در امور اقتصادی و رییس موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه ریزی روز دوشنبه بیستم شهریورماه در گردهمایی دانش آموختگان دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه صنعتی شریف به ارائه دیدگاههای خود در خصوص چگونگی پیدایش و رشد ابرچالش­های اقتصاد ایران پرداخت .

رویداد24"-مسعود نیلی،دستیار ویژه رییس جمهور در امور اقتصادی و رییس موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه ریزی روز دوشنبه بیستم شهریورماه در گردهمایی دانش آموختگان دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه صنعتی شریف به ارائه دیدگاههای خود در خصوص چگونگی پیدایش و رشد ابرچالش­های اقتصاد ایران پرداخت .

متن سخنرانی بدین شرح است:چگونگی پیدایش و رشد ابرچالش­های اقتصاد ایرانسخن از آینده اقتصاد در همه جا و در همه زمانها حائز اهمیت است.

اما در مقطع کنونی، به دلایل متعدد، اهمیت این موضوع بسیار بیشتر است.

شاید بتوان گفت مسیری که اقتصاد طی چند سال آینده طی می­کند به نوعی سرنوشت ساز خواهد بود.

اقتصاد ایران در حال حاضر در مقابل سناریوهای مختلفی برای آینده خود قرار گرفته که هر یک مقصدی متفاوت را برای آن رقم می­زند.

آنچه این مقاصد را از یکدیگر متمایز می سازد، نحوه عبور از شش ابر چالش اقتصادی است که اکنون کشور در مواجهه با آنها قرار گرفته است؛ مسائل مربوط به بیکاری، مشکلات نظام بانکی، بودجه، صندوق­ های بازنشستگی، آب و محیط زیست.

قبلاً مکرر این موضوع را مطرح کرده ­ام که عبور از این ابر چالش ها علاوه بر آنکه به عنوان یک پیش نیاز، به تجهیز توانمندی­ های کارشناسیِ فنی از نظر طراحی تحولات نیازمند است، اجماع در سطح عموم کنش گران موثر جامعه را نیز لازم دارد.

بطور کلی کنکاش در چرایی و چگونگی شکل­ گیری یک مشکل، گام نخست فرایند حل آن قلمداد می­شود.

لذا اگر هریک از ابر چالش­ها را مانند یک موجود زنده رشد یابنده تلقی کنیم باید بدانیم شناسنامه هر کدام صادر شده در چه سالی است و مسیر رشد آن چگونه بوده است.

از آنجا که دولت مهم ترین و موثرترین نهاد در عملکرد تاریخی اقتصاد ایران طی حداقل 70 سال گذشته بوده، به عنوان شروع فرایند آسیب­ شناسی می ­توانیم نقطه آغاز را دولت بگذاریم.

لذا ریشه ­یابی مشکلات را از واکاوی تحولات دولت شروع می ­کنیم.

اقتصاد ایران سیر تحولات عمده خود را از دهه 1330 در شرایطی آغاز کرد که ماهیتی روستایی با نقش مسلط کشاورزی در بخش کالایی همراه با دولتی با توان بسیار محدود هم بلحاظ مالی و هم توان انسانی داشت.

از مجموع جمعیت حدود 16 میلیونی، تقریباً 13 میلیون نفر روستایی بوده و تنها 3 میلیون نفر در شهرها سکونت داشتند و دولت نیز از توانمندی بسیار محدودی در تامین امنیت، ارائه خدمات آموزشی و تامین بهداشت و عرضه خدمات درمانی برخوردار بود.

با برقرار شدن امکان صدور مجدد نفت از سال­های اول دهه 1330، درآمد صادراتی در حدود 16 تا 18 میلیارد دلار به قیمت­ های امروز، نصیب دولت شد که برای اقتصاد با تولید ناخالص داخلی حدود 40 میلیارد دلاری آن زمان رقم قابل توجهی بود.

بواسطه این درآمدهای چشمگیر، شهر و شهرنشینی توسعه یافت، دولت به معنای ارائه دهنده خدمات عمومی نظیر آموزش و پرورش، بهداشت و درمان، آموزش عالی و نظیر آن شکل گرفت و بتدریج صنعت با محوریت دولت ایجاد شد.

در نتیجه این تحولات، برخلاف دیگر کشورها، در اذهان عمومی تصویری از دولت و قدرت آن ایجاد شد مبنی بر اینکه دولت می­تواند میانبری باشد بر فرایند طولانی توسعه تدریجی.

یعنی توسعه از دولت و با اراده و خواست دولتمردان آغاز می شود و با دولت نیز تداوم می­یابد.

حال آنکه در اقتصادهای دیگر سه پدیده دولت، شهر و صنعت از دل اقتصاد بیرون می­ آید و شکل­ گیری آن ها نیز به زمان قابل توجهی نیاز دارد.

به دنبال تسلط این ذهنیت در جامعه، دولتمردان با اتکای به درآمدهای سرشار نفتی و نظام سیاسی متمرکز، مسیر طولانی و موانع پرشمار توسعه را به کناری گذاشتند و این انگاره را در پیش گرفتند که توسعه به معنی اجرای پروژه هایی است که در ذهن آنها شکل می­گیرد و می ­تواند مسیری بسیار کوتاه داشته باشد.

در ادامه تحولات اقتصادی دهه 1330، رشد اقتصادی و رشد سرمایه گذاری در دهه 1340 شتاب گرفت بگونه ­ای که این دهه را به عصر طلایی اقتصاد ایران تبدیل کرد.

اما همزمان با این دستاوردها، در همین دوران بذر بزرگترین و مخرب ترین مشکل اقتصاد ایران یعنی کسری بودجه مزمن کاشته شد و پایه اساسی ­ترین بیماری اقتصاد ایران گذاشته شد.

چرا که سیاست­مداران دیگر خود را مقید به قید بودجه نمی دیدند و تصور می­کردند که باید به هر قیمت کارهای بزرگی به انجام برسانند.

نقل قولی از نیکیتا خروشچف وجود دارد که می­گوید سیاست مداران پل می­سازند حتی اگر رودخانه ای وجود نداشته باشد .

در آن سال­ها دولتمردان کشور به فکر کارهای بزرگ و پروژه های بزرگ بودند و به هشدارهای کارشناسان مبنی بر محدودیت منابع توجه نمی­ کردند.

نکته جالب و مهم از نظر تبیین مبانی رفتاری سیاستمداران این است که حتی در نیمه اول دهه 1350 نیز که سال­های اوج درآمدهای تاریخ اقتصاد ناشی از صادرات نفت است، باز هم بیماری کسری بودجه همچنان ادامه داشته است.

با پیروزی انقلاب اسلامی، همان ذهنیتی که در سال­های قبل از انقلاب هم وجود داشت که شرط لازم و کافی برای تحولات کشور اراده دولت است ادامه یافت.

اما تغییری که صورت گرفت اضافه شدن مفهومی بود به رفتار دولت به نام عدالت.

در واقع نقصانی که به درستی عملکرد دولت­ های گذشته شناسایی می­ شد عدم توجه به عدالت بود.

بدین معنا که تا پیش از انقلاب اسلامی، دولت فاقد کارکردی عادلانه بوده و نیاز بود که عدالت به مبانی رفتاری دولت اضافه شود.

اما نکته اصلی تعریف خاصی بود که از این مفهوم مبنای کار قرار گرفت و بر اساس آن، عدالت نه به معنی باز توزیع بلکه به معنی فراگیرتر شدن توزیع تعریف شد.

در نتیجه دولتی با رسالت­ ها و وظایف بسیار گسترده و هزینه بر ایجاد شد که اساساً توجهی به محدودیت منابع نداشت.

از سویی، این تحولات در حالی رخ می­داد که تولید نفت هم بصورت ارادی از 6 میلیون به کمتر از 3 میلیون بشکه تقلیل داده شد و طبیعتاً این کاهش به بزرگتر شدن ابعاد کسری بودجه منجر شد.

از طرف دیگر، در سال­های اول دهه 1360 جمعیت کشور رشد خیره کننده ­ای پیدا کرد و همزمان جنگ تحمیلی 8 ساله هم به وقوع پیوست که هر دو به افزایش قابل توجه مخارج دولت انجامید.

لذا مشاهده می­کنیم که درآمدهای دولت از محل صادرات نفت در سال 1367 حدوداً یک ششم مقدار آن در سال 1357 بوده در حالیکه مخارج دولت نسبت به همین سال حدوداً نصف شده است.

این یعنی کسری بودجه بسیار بزرگ و فاجعه بار.

در سال 1367 کسری بودجه 53 درصدی به وجود آمد که از این 53 درصد، حدود 50 واحد درصد آن از طریق استقراض از بانک مرکزی تامین شد؛ استقراضی که پیامدها و آثار متعددی در سال­ های بعد از خود برجا گذاشت.

در نتیجه کسری بودجه که از دهه 1340 در اقتصاد ایران ظاهر شده بود، به زخم کهنه و عمیقی تبدیل شد که تا به امروز ادامه پیدا کرده است.

فشار سنگین مالی در آن سال­ها باعث شد که دولت به فکر تامین منابع از محل­ های دیگر هم برود.

که در راس آنها صندوق­ های بازنشستگی و بانک­ ها بودند.

در صندوق­های بازنشستگی به دلیل کثرت کارمندان جوان دولت و قلت تعداد بازنشستگان، منابع قابل توجهی وجود داشت و دولت که با کسری بودجه مواجه بود، از منابع صندوق ­ها برای تامین هزینه ­های خود استفاده کرد و اینگونه فرایند بدهکاری دولت به صندوق­ های بازنشستگی آغاز شد.

از طرفی به بانک ­ها نیز تکلیف شد که سپرده­ها و منابع خود را در جهت تشخیص و مصلحت دولت به مصرف برسانند.

در نتیجه بیماری بودجه ای دولت رفته رفته به صندوق بازنشستگی و بانک نیز سرایت کرد و این دو نهاد مالی مهم در اقتصاد نیز دچار مشکلات مالی شدند.

افزون بر این، قواعد حاکم بر مبادله حامل­ های انرژی نیز مشمول مفهوم یاد شده از عدالت شد و بر این اساس دولت وظیفه پیدا کرد این کالاها را با قیمت نازل و مستقل از تورم در اختیار مصرف کننده قرار دهد.

نتیجتا در شرایطی که میزان تولید نفت ثابت بود، مصرف انرژی به میزان قابل توجهی شدت گرفت و بر این اساس خالص صادرات نفت نیز کاهش پیدا کرد.

(اکنون ایران از جمله پرمصرف­ ترین ­ها در انرژی به شمار می­آید و بر اساس گزارش ­های موجود، حدود 80 درصد آلودگی در کلان شهرهای کشور، ناشی از این مصرف بی ­رویه در انرژی است.

)در مورد آب نیز چنین رویکردی وجود داشت.

چنانکه با تصویب قانونی در سال 1361، دسترسی همگان به منابع آبی آزاد شد و به یکباره حجم بزرگی از ذخایر آب­های زیرزمینی استخراج و مصرف شد.

در این باب، اصل ساده ­ای وجود دارد؛ چنانچه در یک مخزن، میزان خروجی بیش از ورودی باشد، دیر یا زود ذخایر آن به اتمام می­رسد.

اتفاقی که اکنون به یک چالش اساسی تبدیل شده و در صورت عدم تدبیر می­تواند به بحران منجر شود؛ حالتی شبیه به آب در صندوق­ های بازنشستگی نیز وجود دارد؛ با این تفاوت که استخدام­ های جدید ورودی صندوق هستند و بازنشستگان را تامین مالی می­کنند.

حال اگر فرایند استخدام در دولت قطع شود و انبوه استخدام شدگان طی دهه­ های قبل به سن بازنشستگی برسند که همین طور هم شده، مانند ذخایر آبی کشور، خروجی از ورودی پیشی می­گیرد.

به عنوان نتیجه اکنون ملاحظه می­ شود که در صندوق بازنشستگی کشوری، در حالیکه به ازای هر بازنشسته باید 6 نفر شاغل وجود داشته باشد این نسبت الان حدود 0.

9 است!با تداوم مسیر طی شده ظرف چند دهه، ملاحظه می­شود رفاهی که در کشور وجود داشته، عمدتاً ناشی از مصرف بی­ ملاحظه منابع طبیعی (آب، انرژی و .

) و منابع مالی (بانک­ ها و صندوق­ های بازنشستگی) بوده است.

به عبارت دیگر بخش قابل توجهی از رفاه ایجاد شده در گذشته و حال، متعلق به نسل ­های آینده و شاید مردم چند سال نزدیک آینده باشد و نه رفاه حاصل از درآمدهای جاری اقتصاد.

به بیان کمّی، اکنون تولید ناخالص داخلی سرانه کشور حدود 70 درصد این میزان در سال 1355 است در حالیکه، مصرف سرانه ما اکنون حدود 1.

7 برابر آن سال است! شکافی که از محل مصرف دارایی­ های مالی و طبیعی کشور جبران شده است.

از آنجایی که این منابع پایان پذیرند، هنگامی که مصرف شدت می­گیرد خطر اتمام آن نزدیک و نزدیک­ تر می­شود و چنانچه مهاری بر این مصارف اعمال نشود، بروز فاجعه قابل انتظار خواهد بود.

مسیری که باید تغییر کندپنج ابرچالش بودجه، صندوق ­های بازنشستگی، نظام بانکی، محیط زیست و منابع آبی که به شکل مختصر نحوه پیدایش آن­ها مورد بررسی قرار گرفت، مسائلی هستند که به تدریج تبدیل به موانع رشد و سرمایه ­گذاری می­شوند و درست در تقابل با ضرورت مهمی قرار می گیرند که اقتصاد ایران در مواجهه با آن است؛ ضرورتی به نام اشتغال زایی در مقیاس گسترده.

به منظور تامین سالانه یک میلیون شغل برای جمعیت در سن کار که عمده آن­ها متولدین انبوه دهه 1360 هستند، و برای حل آن، احتیاج به سرمایه ­گذاری قابل توجهی است، در حالی که منابع مالی و طبیعی هدررفته به عنوان مانع بر سر راه سرمایه­ گذاری عمل می­کنند.

در نتیجه معضل بیکاری به عنوان ابرچالش ششم اقتصاد کشور نام می­ گیرد.

نتیجه مهمی که می­ گیریم آن است که این ابر چالش­ها، نتیجه و حاصل سیاست­ هایی بوده ­اند که در طول زمان خودمان اتخاذ کرده­ ایم و کسی از بیرون نظام تصمیم­ گیری بر ما تحمیل نکرده است.

در نتیجه گام نخست به منظور اعمال سیاست­های صحیح در جهت حل مسائل، پذیرفتن اشتباهات گذشته بوده و نیاز است در یک فضای مسالمت­ آمیز و به دور از خط کشی­ های سیاسی، این پرسش مورد واکاوی قرار گیرد که ما چگونه خودمان به دست خودمان این ابرچالش ­ها را به وجود آورده ­ایم.

هیچیک از این مشکلات بزرگ دفعتاً اتفاق نیفتاده ­اند و برعکس همگی بسیار آرام و بتدریج رشد کرده­ اند.

چنانچه بدون ارزیابی آسیب شناسانه و پذیرفتن اشتباهات گذشته سراغِ به اصطلاح راهکار برای حل مشکلات برویم، خطاهای استراتژیک مجدداً تکرار خواهند شد.

به عنوان نمونه در موضوع چالش منابع آبی اگر تنها به سمت تامین عرضه توجه شود و تقاضا مورد مدیریت قرار نگیرد، طی سال­های آتی باز هم این مشکل با شدت بیشتری ادامه خواهد یافت.

یا در مساله صندوق­ های بازنشستگی اگر تنها تامین منابع مورد نیاز از بودجه مدنظر سیاست گذار قرار گیرد و از مواردی همچون اصلاح قواعد حاکم بر صندوق ­ها اجتناب کنیم فشار بیشتری بر بودجه وارد می­آید و عملاً گره­ ای باز نخواهد شد.

آنچه این ابر چالش­ ها را بوجود آورده، مبتنی بر یک تعریف ناپایدار از رابطه میان دولت و مردم بوده که حلقه واسط آن را تعریفی بدون اتکا به مسلّم­ترین اصل علم اقتصاد یعنی کمیابی منابع تشکیل می­دهد.

تغییر این تعریف از یک طرف به سادگی و به سرعت امکان پذیر نیست و از طرف دیگر سرعت به اتمام رسیدن منابع بسیار بالا است.

سال هایی را که پیش رو داریم زمان هایی طلایی است برای شکل دادن به تغییر مسیری بزرگ که البته بدون گفتگوی اجتماعی و اقناع جامعه اساساً امکان پذیر نخواهد بود.

به عبارت دیگر مسیری که تاکنون در نظام تصمیم ­گیری اقتصاد کشور دنبال شده اکنون به مقصدی رسیده که مملو از چالش­ های کوچک و بزرگ است و به منظور برون رفت از این چالش­ها، نیاز به تجدید نظرهای اساسی احساس می شود.

هر چند که چرخش یکباره می­تواند به بروز مشکلات اجتماعی و سیاسی منجر شود اما گام نخست کنکاش در چرایی شکل­ گیری چالش ­های کنونی اقتصاد ایران است.

چنانکه امروز اقتصاد کشور یک چهره زیبا مزین به رشد اقتصادی قابل قبول، تورم تک رقمی و اشتغال سالانه بیش از 600 هزار نفر است و در عین حال دارای چهره دیگر نگران کننده از ابرچالش­ های موجود است.

این دو چهره متضاد یکدیگر نیستند و حتی با هم سازگارند.

دستاوردهای ارزشمندی را که امروز از نظر رشد اقتصادی و تورم و اشتغال در اختیار داریم حاصل برداشتن قدم­هایی در مسیر عقلانیت، اما در چارچوب ساختارهای موجود بوده است.

آنچه عمیقاً به آن نیاز داریم تداوم عقلانیت اما با اراده قوی برای تغییر ساختارهای موجود اقتصاد کشور است.

دستیابی به نتایج ارزشمند موجود نوید آن را می­دهد که می­توان از زمان باقیمانده حسن استفاده کرد و آینده بهتر را رقم زد و کاری کرد که سال 1400 آغازی مبارک بر قرنی جدید با خطاهای کمتر برای اقتصاد ایران باشد.


کلید واژه ها: اقتصاد - اقتصاد ایران - دانشگاه صنعتی شریف - مسعود نیلی - مدیریت - امور اقتصادی - برنامه ریزی - ایران - رییس جمهور - اقتصادی - دانشگاه - مسعود - برنامه - دوشنبه - نیلی - آینده - موسسه - آموزش - مشکلات - عالی - دولت - متن سخنرانی - اهمیت - موجود زنده - شناسنامه - سخنرانی - متفاوت - تاریخی - طراحی - جامعه

آخرین اخبار سرویس:
مقدم کیا به فارس خبر داد اعزام قاریان برتر رقابت های شوق تلاوت به پاکستان به تعویق افتاد

با حکم امیر خانزادی ناخدا غلامرضا طحانی معاون عملیاتی نیروی دریایی ارتش شد

تجمع اعتراضی رانندگان اسنپ (فیلم)

نماینده مردم سربیشه و نهبندان در مجلس مطرح کرد نیاز به 3 میلیارد تومان اعتبار برای توسعه شبکه تلویزیونی در خراسان جنوبی

پشتیبانی 3 هزار کشتی تجاری ایران در آب های آزاد توسط نیروی دریایی ارتش

مجمع تشخیص نظارت استاندارد بر خدمات سلامت تایید کرد

استخدام سالن زیبایی ساغر

استخدام چند نفر همکار خانم جهت کارگاه طلاسازی در تبریز

استخدام فتوشاپ کار ماهر خانم جهت عکاسی در اصفهان

استخدام مسئول دفتر جهت شرکت معتبر بازرگانی در تهران

بیشتر روزنامه ها دوشنبه تعطیل هستند

کمک های بلاعوض دولت از امروز به مردم پرداخت می شود/ دریافت کنندگان شخصی کمک های مردمی باید گزارش هزینه کرد بدهند

استخدام نجار جهت ساخت تخت، آلاچیق و سرویس خواب در البرز

استخدام غذای تلفنی آرتان واقع در تبریز

جلسه بازپرسی خوب و عالی بود/ هیچ قراری برایم صادر نشد

حاشیه های یک تعطیلی / قانونی که ممکن است تنها یک سال اجرا شود

فراکسیون صیادی در مجلس شورای اسلامی تشکیل می شود

ارتش 200 کانکس مسکونی به زلزله زدگان کرمانشاه اهدا کرد

برنامه هسته ای نظامی رژیم اسراییل تهدید جدی علیه صلح و امنیت منطقه ای و بین المللی است

گشایش مرکز تئاتر و آغاز حرکت5 کتابخانه سیار در لرستان

استخدام شرکت نانو بیو ساید

تایید نظر مجلس در مورد نظارت سازمان استاندارد بر خدمات سلامت از سوی مجمع تشخیص مصلحت

نماینده مردم تهران در «تهران بیست»

تصاویر/ تجدید میثاق پرسنل نداجا با امام راحل و شهدا

ارسال 10 نامه مجمع نمایندگان تهران به وزارتخانه ها و سازمان های دولتی درباره بودجه استان

استخدام حسابدار و ویزیتور در شرکت پخش سراسری باراکا

استخدام تعدادی همکار خانم جهت موم زنی در کارگاه طلاسازی

دشمنان به دنبال شکاف و تفرقه بین نیروهای مسلح هستند/ ارتش دشمن شناس است

چهارم آذرماه 1365 برگی از حماسه مقاومت مردم اندیمشک در دفاع مقدس

نخستین شهردار زن در استان اردبیل/فاطمه جوادی شهردار خلخال شد

تیپ زینبیون شکست داعش را به رهبر انقلاب و سردار سلیمانی تبریک گفت

عکس/ کارت شناسایی اعضای داعش

اهدای خون در دانشگاه کشاورزی رامین خوزستان

هنر و زیبایی در اندیشه ملاصدرا بررسی می شود

انتشار اصطلاح نامه فلسفه سیاسی

ضرورت اتصال دانشگاه به بدنه اجرایی کشور/ سوء مدیریت ها از ضعف انقلاب نیست

مسجد حضرت مهدی (عج) سوگوار شهادت امام حسن عسکری (ع)

مدارس کشور روز دوشنبه 6 آذرماه تعطیل است

گرامیداشت هفته بسیج در واحد پرند

ساعدی: مصوبات کنترل گرد و غبار خوزستان تبلیغاتی بوده است

برگزاری گردهمایی بزرگ انقلابیون جوان به مناسبت سالروز تشکیل بسیج دانشجویی در دانشگاه آزاد اسلامی واحد سقز

شاهرودی: ملت و دولت عراق و سوریه نباید از دسیسه ها غفلت کنند

شهیدی که می توانست بازیگر یا مدل شود

نشست ائمه جمعه استان قزوین در تاکستان برگزار شد

سرپرست دانشگاه فرهنگیان:تربیت معلم در شرایط مهجوریت علمی و اجتماعی است

رصد مهمترین اخبار شبکه های اجتماعی اصفهان (چهارم آذر)

یک مسئول: اساسی ترین مشکل شرکتهای دانش بنیان بازارسازی است

پیش بینی وقوع 3 فتنه جدید توسط کشورهای فرامنطقه ای پس از شکست داعش

معرفی نامزدهای بخش کودک جشنواره شهید حبیب غنی پور

رشته بیهوشی نیاز به تجهیزات جدید و پیچیده دارد

نهاد قضاوت بیشترین و عمیق ترین پیوند را با دین و مبانی شرعی دارد

مدارس کشور دوشنبه 6 آذرماه تعطیل است

دیدار ناصر سراج با کارکنان بازرسی کل استان اصفهان

انعقاد تفاهم نامه همکاری بسیج علمی فناوری و دانشگاه علمی کاربردی البرز

نگاه جامعه برای انجام وقف در عرصه های علمی و کمک نخبگان سوق پیداکرده است

کمک 15میلیاردریالی نقدی وغیرنقدی خیران مازنی به زلزله زدگان کرمانشاه

استخدام دو نفر شاطر نانوا (تنور سنتی) در اصفهان

استخدام همکار آشنا به امور آشپزخانه و پیک در پیتزا ساندویچی

استخدام کناف کار ماهر و ساده آقا در حومه فردیس- ملارد

عملی که شیطان را از انسان دور می کند

تداوم زندگی در کرمانشاه با بیمه زندگی کوثر

ابراز همدردی روحانی با خانواده های قربانیان حادثه تروریستی مصر

استخدام نیروی آشپزخانه و پیک موتوری در یک فست فود

استخدام تاکسی سرویس محدوده جابر انصاری و 5 آذر اصفهان

چرا "گربه مجید" در فضای مجازی تا این حد مشهور شد؟/یک مردم شناس: مسایل غیر طبیعی در فضای مجازی، به سخره گرفته می شوند

جلسه مجمع تشخیص مصلحت نظام

حزب الله: از ما می خواهند بی طرف باشیم، آیا عربستان خود موضع بی طرفانه دارد؟

تیتر:بودجه متفاوت 97 به روایت نوبخت

دریافت کارمزد از تقسیط بدهی مردم به شهرداری ها ممنوع شد

جشن پیروزی مدافعان حرم در دانشگاه آزاد اسلامی همدان

پیش بینی وقوع فتنه های جدید توسط کشورهای فرامنطقه ای پس از شکست داعش

فعالیت 70 غرفه در نمایشگاه هفته پژوهش/ بازگشت 210میلیون تومان اعتبارات حوزه پژوهش

بسیج و امنیت ملی

پیشنهاد وزیر کشور: دریافت کنندگان شخصی کمک های مردمی زلزله باید گزارش هزینه کرد بدهند

برای ایجاد اشتغال در جامعه از ظرفیت های وقف استفاده شود

امید وهاب زاده بازدید فرمانده نیروی دریایی ارتش از خبرگزاری فارس

اهداء کمک های نقدی و غیر نقدی به زلزله زدگان کرمانشاه

بازدید سفیر "بروندی" از موزه انقلاب اسلامی و دفاع مقدس+عکس

آغاز اجرای طرح کاهش آسیب های اجتماعی در محله آیت الله غفاری بندرعباس

عضو جامعه روحانیت: آخوند یک موجود خاص است / آیت الله مهدوی کنی می گفت ما آخوندیم نه حزب

تبیین گفتمان اعتدال در کشور اصلی ترین وظیفه حزب اعتدال و توسعه است

برای حفظ رابطه خوب با همسرتان 24 ساعت صبر کنید

آسمان آبی تهران (عکس)

بزرگداشت توافق فارک در کلمبیا در میان افول خوش بینی ها

پرونده های احمدی نژاد و دوستانش /رییس جمهور سابق بازهم شمشیر را از رو بسته است

روایت ایروانی از کمک های ملکه رنجبر به زلزله زدگان بم/هنرمندان به ملاقات مادرم بیایند

ادامه آوارگی مسلمانان میانمار در میان مدعیان حقوق بشر

استخدام مکانیک و جلوبندی ساز ماهر آقا در فردیس

استخدام حسابدار خانم در پخش لوازم آرایشی

استخدام تعدادی پیک موتورسوار در اصفهان

استخدام شرکت سلیم در بلوار سجاد مشهد

استخدام چند نفر همکار خانم با روابط عمومی بالا جهت یک شرکت در تبریز

تداوم زندگی در کرمانشاه با بیمه زندگی کوثر

استخدام شینیون کار و کوپ کار جهت سالن زیبایی در کرج

استخدام شرکت ایران سولار

استخدام نجار، منبت کار و کلاف ساز مبل استیل در یک مجموعه تولیدی

استخدام کارمند خانم جهت دفاتر پیشخوان دولت استان اصفهان

بودجه 97 از فردا در دستور کار دولت/ بودجه ای متفاوت خواهیم داشت

همسر نویسنده مطرح از سوی 18 زن متهم به آزار و اذیت شد

ابتکار جالب شهردار قلب طهران

استخدام سه رده شغلی در شرکت آراز تجارت فرداد

تعطیلی روزنامه ها در روز دوشنبه

3هزار کشتی توسط نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی اسکورت شد

دلیل صبر حاکمیت در مقابل جریان احمدی نژاد

حضور «حسن کچل» به مناطق زلزله زده

3 ماما بازداشت و 3 مطب متخلف پلمپ شدند

بسیج الگوی بیرونی، کارکرد درونی

استاندارفارس: تکمیل مرکز فرهنگی دفاع مقدس استان با جدیت دنبال می شود

افتتاح گشت های بسیجی محله محور در راستای تحقق امنیت شهر همدان

منظومه مدیریتی رهبران حکیم انقلاب اسلامی بررسی می شود

مصوبات بیست و دومین جلسه هیئت مدیره اتحادیه مؤسسات قرآنی کشور اعلام شد

نشانه های خداوند در برگ های فصل خزان

3هزار کشتی توسط نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی اسکورت شد

همایش یاوران وقف در بندرعباس برگزار شد

ثبت اسناد اوقاف در سامانه اطلاعاتی موقوفات کشور

عضو جامعه روحانیت: آخوند یک موجود خاص است /آیت الله مهدوی کنی می گفت ما آخوندیم نه حزب

میزان کمک های بلاعوض دولت به زلزله زدگان بسیار ناچیز است/ برخی روستا های گیلانغرب از روند کمک رسانی محروم شده اند

تایید نظر مجلس در مورد نظارت سازمان استاندارد بر خدمات سلامت از سوی مجمع تشخیص مصلحت

مشکل تاخیر در تحویل واحدهای مجتمع آدینه را پیگیری می کنیم

ادامه دادن مسیر شهدا مستلزم ولایت پذیری است

ابلاغ ثبت هفت اثر فرهنگی ـ تاریخی خوزستان به استاندار

ضرورت تقویت فعالیت مجموعه های اقتصادی/ احیای حقوق عامه بخشی از اهداف اجرای سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی است

پرداختن به آسیب های اجتماعی نیاز امروز جامعه اسلامی است

روحانی حمله تروریستی به نمازگزاران در مصر را محکوم کرد

قدردانی ائمه جمعه اهل سنت کرمانشاه و پاوه از رهبر انقلاب

موج تغییرات در شهرداری تهران/جا به جایی اتوبوسی مدیران

مسوولیت تامین کانکس بر عهده ستاد مدیریت بحران است

به مناسبت هفته فرهنگی ایران صورت گرفت معرفی فرهنگ و تمدن ایرانی در مهمترین دانشگاه اوروگوئه

ضرورت اجرای طرح های تخصصی کاهش تلفات جاده ای در استان

مشایی: جلسه بازپرسی خوب و عالی بود

دلیل صبر حاکمیت در مقابل جریان احمدی نژاد /مهاجری: طنز جریان احمدی نژاد خنده دار هم نیست

عکس منتخب هفته ـ 27 آبان لغایت 3 آذرماه

مشکل تاخیر در تحویل واحدهای مجتمع آدینه را پیگیری می کنیم

پیروزی هایی اخیر در برابر داعش، پیروزی راهبردی است

استخدام دندانپزشک جهت مجتمع پزشکی خانواده در کرج

استخدام کارمند تمام وقت آقا جهت دفتر املاک در اصفهان

هم صدایی حمید حامی و مجید مظفری

انتصاب سرپرست جدید معاونت فنی بیمه ایران

استخدام نقاش ماهر جهت تعمیرگاهی در شمال شهرِ تهران

چگونه در آموزش فرزندانمان موفق باشیم ؟

اسکان زلزله زدگان غرب کشور در اولویت است/ ساخت 3 هزار واحد مسکونی مددجویان با همکاری بسیج سازندگی

استخدام تعدادی موتورسوار جهت شرکت معتبر پستی در تهران

خبر خوش ستادکل: کسر از خدمت سربازان در صورت فراگرفتن مهارت در سطح عالی

مدارس کشور دوشنبه 6 آذرماه تعطیل است

بخشنامه وزارت تعاون برای تعطیلی روز دوشنبه + عکس

عکس های دیدنی روز

انتصاب سرپرست جدید معاونت فنی بیمه ایران

استخدام تراشکار، فرزکار و قالب ساز در اصفهان

استخدام منشی خانم در حومه آزادگان کرج

اتهام مالی جدید نماینده اصولگرا به حمید بقایی: 3.7 میلیون یورو از کنفرانس عدم تعهد و 530 هزار دلار دیگر هم مفقود شده

استاندارهای برکنار شده دولت روحانی در راه شهرداری

امیر نصیرزاده: ارتش دشمن شناس است

کنعانی مقدم: ضربه احمدی نژاد به اصولگرایی، قابل جبران نیست

نامه نمایندگان تهران به دستگاه های اجرایی برای ارائه گزارشی از چگونگی حل مشکلات پایتخت

شهیدی که می توانست بازیگر یا مدل شود + عکس

مشایی :جلسه بازپرسی خوب و عالی بود

تاکید نماینده آمریکا در آژانس بر ادامه پایبندی کشورش به برجام

رییس جمهور میزبان نشست سران قوا

اینفوگرافیک | تلفات مسمومیت با منو اکسیدکربن در 5 ماهه اول امسال

دادستان رشت: مشکل تأخیر در تحویل واحدهای مجتمع آدینه را پیگیری می کنیم

حقوق های نجومی موضوع فیلم یک طلبه شد/ رونمایی از پوست چینی+ تیزر

قیام 5 آذر مردم گرگان «خودجوش» بود/ جای خالی مردم گرگان در دیدارهای مردمی با مقام معظم رهبری

سخنگوی ارتش خبر داد خرید و واگذاری 200 کانکس مسکونی توسط ارتش به مردم زلزله زده

پیروزی بر داعش تمامی اندوخته های استکبار را در هم شکست

دیدار با مقام معظم رهبری در 5 آذر، آرزوی دیرینه مردم گرگان است

عکس آقای بازیگر از تاج و تخت برادرش

مشکل تاخیر در تحویل واحدهای مجتمع آدینه را پیگیری می کنیم

تاکید رییس جمهور افغانستان بر توسعه روابط "افغانستان و ایران"

بودجه 97 از فردا در دستور کار دولت/ بودجه ای متفاوت خواهیم داشت

مدی کل اوقاف خراسان رضوی: رسانه ها آثار وقف را به مردم نشان دهند

عرصه های کویری منطقه رضاآباد شاهرود در پاییز96/عکس: سروش مولانا

کاتب در گفت وگو با فارس: مجمع تشخیص نظر مجلس را در نظارت سازمان استاندارد بر خدمات سلامت تایید کرد

بیش از 6هزار و 700 قالیباف قمی تحت پوشش بیمه قرار دارند/قطع بیمه قالیبان غیر واقعی

تسریع در روند حل مشکلات پایانه مرزی سرو

یحیی ناصری جانباز سرافراز یزدی به لقاء الله پیوست

استاندار خراسان رضوی: بسیج صرفا نظامی گری نیست

اغلب روزنامه ها دوشنبه تعطیل هستند

انتقاد از تحریم های یک جانبه و قوانین فرامرزی در تجارت گاز / تاکید بر همکاری میان کشورهای صادرکننده گاز

شکست داعش استکبار را به طراحی توطئه های جدید وا می دارد

مسجد دستکند زیرک بیده مرمت می شود

ارتش 200 کانکس مسکونی به زلزله زدگان کرمانشاه اهدا کرد

کمک های بلاعوض دولت از امروز به زلزله زدگان پرداخت می شود

استخدام تعدادی موتورسوار جهت پیک در حوالی تهرانسرِ تهران

استخدام منشی خانم آشنا به نرم افزارهای طراحی در اصفهان

تسریع در پرداخت پول به حساب زلزله زدگان جهت آغاز عملیات ساخت و ساز

سردار سلیمانی تهدید به ترور شد

سوختن چادرهای زلزله زدگان

استخدام چند نفر پخش کننده تراکت آقا و خانم در اصفهان

برگزاری مراسم ویژه سالروز شهادت امام حسن عسکری(ع) و آغاز امامت حضرت مهدی(عج)

استخدام کمک حسابدار نیمه وقت و تمام وقت بدون سابقه کار در خراسان رضوی

تمام مدارس ششم آذرماه تعطیل است

آیت الله مقتدایی پیروزی جبهه مقاومت در منطقه را تبریک گفت

استخدام استادکار ماهر صافکار و نقاش در محدوده ستارخانِ تهران

معدوم سازی سگ های بلاصاحب در شهر کرمان منتفی شد

دریافت کارمزد از تقسیط بدهی مردم به شهرداری ها ممنوع شد

ارسال کمکهای راه وشهرسازی به کرمانشاه

استخدام مهندس مکانیک تاسیسات آشنا به مسائل آتش نشانی

چهره خندان "احمدی نژاد" در جلسه مجمع تشخیص (عکس)

دانشگاه آرمانی باید بتواند کارآفرینان دانش پذیر تربیت کند

فرهنگ آماده سازی نظامی برای ظهور حضرت را نهادینه کنیم

چگونگی پیدایش و رشد ابرچالش­های اقتصاد ایران از زبان مسعود نیلی

چگونگی پیدایش و رشد ابرچالش­های اقتصاد ایران از زبان مسعود نیلی