مطالب مرتبط:
غبار روبی از کارنامه یک روشنفکر دینی
«میراث روشنفکری شریعتی» در گفت و گو با دکتر سروش دباغ/ غبار روبی از کارنامه یک روشنفکر دینی
موقعیت شغلی نباید مانع شنیدن مفاهیم دینی و قرآنی شود
علی شریعتی؛ آموزگار انقلاب و جامعه شناسی دینی
علی شریعتی؛ آموزگار انقلاب و جامعه شناسی دینی
5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
دوشنبه، 29 خرداد 1396 ساعت 15:052017-06-19سياسي

غبار روبی از کارنامه یک روشنفکر دینی


مصاحبه ما با دکتر سروش دباغ در نزدیکی های سحرِ ماه مبارک رمضان و از طریق تلفن انجام گرفت و عجیب اینکه شباهت زمانی داشت با واپسین روزهایی که شریعتی در ماه رمضان سال 56 در تهران سپری می کرد.

- در چنین نگاهی، مشکل اساسی و اصلی انسان، عبارت است از تنظیم رابطه با خود و زدودن بیگانه ها از خویش ، البته با اینکه اصل آن همچنان در صحنه روزگار کنونی ما وجود دارد، امّا مصادیق این قصه عوض شده است، چراکه در گذشته، ما مسائلی مانند صنعتی شدن، انقلاب صنعتی، تکنولوژی جدید و امثالهم را نداشتیم.

بنابراین یکی از رسالت ها یا یکی از امور مهم و کلان نواندیشان دینی و به طور کلی انسان های معنوی در روزگار کنونی، توجه دادن به قصه ازخودبیگانگی و به دست آوردن راهکارهای مقابله با آن است.

به عنوان مثال امروزه شاید برای کسی مثل من که در امریکای شمالی و کشورهای نیمه کاپیتالیستی مانند کانادا یا نظام سرمایه داری حاکم بر آن زندگی می کند به مراتب بیشتر مشهود است و می توانم این بروز و ظهورات را مشاهده کنم.

اینکه به هرحال این نظام اقتضائاتی دارد و افراد برای اینکه شغل خود را از دست ندهند با چه حرص و ولعی می کوشند تا اسباب رضایت خاطر فلانی و بهمانی را در محیط کار فراهم آورند و این لزوماً جایی برای پرداختن به امور باقی نمی گذارد.

بویژه با تولید نیازهای کاذب یا اموری که مقتضیات سرمایه داری است؛ چرا که به مصرف بیشتر وابسته است.

یعنی از این حیث که تولید بیشتر، مصرف بیشتر را اقتضا می کند و مصرف بیشتر هم معطوف به این است که نیاز بیشتر در افراد پدید آید.

در بسیاری مواقع این نیازهای بیشتر، در واقع نیازهای کاذب هستند و مصداقی است از الیناسیون که رخ می دهد؛ بویژه که می توان گفت نظام سرمایه داری در اقصی نقاط عالم اکثریت جهان را بر صورت خویش ساخته است.

اکنون دیگر آن فضای انقلابی دهه شصت و هفتاد میلادی که کشور ما هم متأثر آن بود از میان رخت بربسته و به محاق رفته است و دیگر بحثی از آن نگاه سوسیالیستی که انقلابی گری هم از مقتضیات دورانش بود در میان نیست.

در عین حال اما به نظر می رسد که ما با الیناسیون و از خودبیگانگی و استعداد از خود بیگانه شدن همچنان مواجه ایم.

دکتر شریعتی بر این باور بود که ما بر خلاف کشورهای غربی که بیشتر با الیناسیون تکنولوژیکی مواجه شدند، دچار الیناسیون فرهنگی شده ایم.

به نظر شما در حال حاضر ما بیشتر دچار الیناسیون فرهنگی شده ایم یا تکنیکی یا مجموعه ای از هر دو؟اگر بخواهم با ادبیات شما پاسخ دهم باید بگویم که متأسفانه از هر دو متضرر شده ایم.

برای نمونه، پاره ای از دوستان یا همکاران من که هر از گاهی به ایران سفر می کنند، می گویند که اسباب تکنولوژیک در ایران هیچ فاصله چشمگیری با کشورهای پیشرفته ندارد، البته معتقد نیستم که به همان میزان، فرهنگ استفاده از تکنولوژی هم در ایران وجود دارد، اما نفس استفاده از این ابزار در میان ما بسیار جاری است.

از این رو فکر می کنم الیناسیون تکنولوژیک ما را به خود مشغول کرده و مسأله ما شده است.

علاوه بر آن، الیناسیون فرهنگی که حالا ترجیح می دهم چنانکه در پاره ای از نوشته های خود نیز آورده ام، عنوانش را الیناسیون دینی بگذارم یکی از مسائل مبتلابه ما است.

الیناسیون دینی چنانکه من می فهمم عبارت است از به دست ندادن روایتی انسانی و اخلاقی از سنّت دینی و احیاناً برکشاندنِ پاره ای از ارزش های اخلاقی روشن و مشخص و اجماعی پای برخی از امور که متضمن نفی کرامت انسانی هستند.

به این معنا ما الیناسیون دینی را تجربه کرده ایم.

همچنین به میزانی که اخلاق تحت الشعاع و زیردست امور دیگر در سلوک دینی یا نحوه زیستِ دینی قرار بگیرد، این الیناسیون همراه با ما خواهد بود.

علاوه بر اینها، ضلع سومی که شریعتی هم به نوعی به آن اشاره داشته است و شاید مراد شما از الیناسیون فرهنگی باشد مرعوب و تحت تأثیر و تحت سیطره فرهنگ دیگری قرار گرفتن است که با آن هم ما به نوعی دست به گریبان هستیم.

البته متأسفانه آن حالت های rhetoric و شعاری آن را ما در کتاب غربزدگی جلال آل احمد و ادبیات رسمی هم می بینیم به رغم اینکه در بسیاری موارد از صنعت و بهداشت گرفته تا علوم انسانی متأثر از فرهنگ یا تمدن مغرب زمین هستیم و گریز و گزیری هم از آن نداریم.

امّا یک نوع طرد و نفی بی حاصلی از سوی برخی افراد صورت می گیرد که این رویکرد هم عنان شده است با نوعی از خودبیگانگی یا به تعبیری دیگر به نوعی خودباختگی و مرعوب شدن.

که متأسفانه مصداقش در میان پاره ای از اهالی فرهنگ ما هست؛ یعنی اینکه فکر می کنند همه چیز صبغه ترجمه دارد و فی المثل ما در عرصه اندیشه متفکر اصیل نداریم و هر چه که هست باید رد پایی از آن را در میان آثار متفکران غربی پیدا کنیم؛ که این هم نوعی الیناسیون به معنای مرعوب شدن است.

در این رابطه نیز سال گذشته مقاله ای تحت عنوان ترجمه یا تفکر در نقد یکی از روشنفکران نوشتم.

اجازه دهید به بحث خوانش آثار و آرای دکتر شریعتی نیز ورود کنیم.

شما در برخی از نوشته هایتان به این موضوع اشاره کرده اید که آثار ایشان دچار زمان پریشی شده است.

ممکن است در این زمینه بیشتر توضیح دهید؟ آیا منظورتان این است که اسلوب فکری دکتر شریعتی به انحطاط گراییده است؟ زمان پریشی معادل (anachronism) است که شما واژه منحط و انحطاط را به کار بردید که بار ارزشی منفی دارد و مد نظر من نیست؛ بلکه به نظرم به معنای نوعی مغالطه است.

به عنوان یکی از مصادیق آن، وقتی شریعتی راجع به زن صحبت می کند و اوصافی را به حضرت فاطمه(س) دختر پیامبر گرامی اسلامی(ص) نسبت می دهد که به اوصاف زن انقلابی سوسیالیست کنونی پهلو می زند.

یا اینکه ایشان راجع به ناس صحبت می کند و مردم را با مفهوم و مقوله ملت در جهان جدید مطرح می کند.

همچنین وقتی می گوید شیعه یک حزب تمام ، حزب را به معنای سیاسی امروزی به کار می برد و در عین حال آن را معادل ملت می داند؛ در حالی که این واژه نسب نامه ای دینی دارد.

به نظرم در اینجاها است که نوعی خطای زمان پریشی در آثار مرحوم شریعتی دیده می شود، هم در باب زن و هم در باب تحلیل وضعیت اقلیمی - معرفتی – جامعه شناختی آن روزگار.

خطای زمان پریشی یعنی مقولات و مفاهیم امروزین را برگرفتن و آن را از سیاق خود در آوردن و در جای دیگری به کار بردن.

این یک خطای روش شناختی جدی یا مغالطه است.

البته این یک ارزش- داوری اخلاقی نیست بلکه یک ارزش-داوری معرفتی است.

فرض کنید اگر من به شما بگویم امروز چهارشنبه است در حالی که امروز یکشنبه باشد، این در اصطلاح یک خطای معرفتی است، نه اینکه من دچار خطای اخلاقی شده باشم.

به نظرم این خطای زمان پریشی به مثابه خطای روش شناختی در پاره ای از آثار شریعتی و بازخوانی تاریخ صدر اسلام رخ داده است.

همین قصه در خوانش ایشان از امام حسین(ع) و واقعه عاشورا هم رخ داده است، در اینجا آن روایتی که شریعتی ارائه می کند، اسباب و ادوات و مؤلفه هایش کم و بیش برگرفته از انقلاب به معنای متعارف آن است.

در اسلامیات شریعتی یا دست کم در پاره ای از آثار مهم ایشان به نظرم این خطا قابل ردگیری است.

برخی منتقدان دکتر شریعتی (مانند احسان نراقی و دکتر نصر) معتقدند شریعتی باب اصلاحات را بسته بود و اصراری که شریعتی بر مفاهیم من انقلابی و انقلابی گری داشت، قدرت کنش اصلاح گرایی را در اندیشه مخاطبان و همراهانش تضعیف می کرد.

آیا شما هم رفتار انقلابی را با کنشگری اصلاحی در تضاد می بینید؟به نظرم این سخن دقیقی نیست.

ببینید ما سه شریعتی داریم؛ یک شریعتی پیشا ارشاد(حسینیه ارشاد) که در دانشگاه مشهد بوده و برای ادامه تحصیل به فرانسه رفته و وقتی برمی گردد دروس اسلام شناسی مشهد را تدریس می کند.

شریعتی دوم شریعتی ارشاد است، یعنی شریعتی از حوالی سال 1347 تا 1351.

یک شریعتی هم، شریعتی پس از زندان یا پسا ارشاد است، یعنی از فروردین 1354 تا خرداد 1356 که از دنیا رفت.

حساب این سه شریعتی را باید از هم تفکیک کرد تا داوری جامع الاطرافی را بتوان ارائه داد.

شریعتی دوره حسینیه ارشاد شریعتی انقلابی است؛ شریعتی که می کوشد روایتی ایدئولوژیک از سنت دینی ارائه دهد و مضامینی چون امت و امامت را طرح می کند که البته فوق العاده هم طنین انداز می شوند.

این شریعتی در باب حسین(ع) وارث آدم سخن می گوید و همین شریعتی است که معلم انقلاب می شود.

اما شریعتی پس از حسینیه ارشاد، شریعتی اهل اصلاح است.

این شریعتی در کار رفرم سنت دینی است و به گواه آنچه از دوران زندان و پس از زندان از وی برجای مانده آثار وی یک جنبه اگزیستانسیالیستی- اومانیستی پررنگ تری پیدا می کند و به نوعی نگرش سوسیال- دموکراسی نزدیک می شود.

مضافاَ بر اینکه خودش هم عنایت به رفرم و بازخوانی انتقادی سنت دینی دارد.

در آثار شریعتی پساارشاد، صبغه های رفرمیستی یا اصلاح گرایانه دیده می شود.

شریعتی پیشاارشاد هم همینطور؛ در اسلام شناسی مشهد و به عنوان مثال، در کویری که قبل از ارشاد منتشر می کند یا ترجمه ای که از جوده السحار ارائه می دهد، اِلِمان های انقلابی به این معنا که شما اشاره کردید که راه را بر اصلاحات می بندد، وجود ندارد.

در فضای دوران حسینیه ارشاد، قصه متفاوت است و اقتضائات دوران، به نحوی است که شریعتی را به سوی انقلابی بودن سوق می دهد؛ شور انقلابی هم اقتضائاتی دارد و البته شریعتی هم رهروی تنهای این مسیر است، البته نه اینکه خودش اهل حزب بوده باشد، هرچند در دوران جوانی در فرانسه به نهضت ملی پیوسته بود و علائق اینچنینی داشته و کارهای سیاسی هم می کرد و ذهن او از سیاست هیچ گاه فارغ نبوده است، اما می خواهم بگویم که آن نگاه ایدئولوژیکی و نقشی را که در انقلاب بهمن 57 ایفا کرد باید معطوف به دوران حسینیه ارشاد وی دانست.

آخرین سؤال در خصوص تعبیری است که مرحوم شریعتی تحت عنوان استحمار یاد می کند.

او قوی ترین قدرت امروزی در اندیشه را، استحمار برمی شمرد؛ بدین معنا که اگر خودآگاهی انسانی و اجتماعی وجود نداشته باشد، آنگاه فیلسوف و محقق و ادیب به صورت استحمارگرانی درمی آیند که اغفال کننده و منحرف کننده اذهان هستند و در این راستا دانشمند و تکنیسین نیز کار چاق کن های آنان به شمار می روند.

آیا تعبیر ایشان از استحمار با آنچه امروز از آن به عنوان یک رویکرد پوپولیستی یاد می شود قرابت یا مطابقت دارد؟شریعتی و پاره ای دیگر از اندیشمندان ما به لحاظ تاریخی در فضای(post-colonialism) یعنی نوعی پسااستعمارگری بسر می بردند.

در حوالی 1970 میلادی کتاب تأثیرگذار ادوارد سعید در مغرب زمین با عنوان Orientalism یا شرق شناسی منتشر شد که با به چالش کشیدن شرق شناسی مغرب زمینیان از ابعاد مختلف استعمار آنان پرده برداشت.

به زعم وی یکی از ابعاد استعماری، معرفی انسان شرقی به مثابه دیگری بود؛ یعنی با طرح یک نوع stereotype، کلیشه ای بسازند و بعد بگویند اینها آدم هایی (backward) عقب مانده اند و.

ولی قبل تر از آن استعمار روشن و پوست کنده تر بود.

هم اسپانیا هم پرتغال و هم انگلیس، کشورهای آسیایی و آفریقایی را مستعمره خود کرده بودند.

در واقع می خواهم بگویم شریعتی از دل کانتکست(زمینه) استعمارزده جهانی برآمده بود و به همین جهت از استحمار و استعمار یاد می کرد.

ما پاره ای اوقات وقتی کانتکست را نمی بینیم، توجه نداریم که فی المثل شریعتی در چه سیاقی آن سخن را گفته است.

لذا این واکنش ها از نوعی است که آن روزگار صبغه اعتراض نظری داشت.

شما حتی در مقام فهم تحولات موسوم به جنبش های بنیادگرایانه در دهه های آخر سده بیستم و سده کنونی، باید آنها را نوعی واکنش قلمداد کنید؛ البته به هیچ وجه در مقام تأیید این واکنش ها نیستم، اما در هر حال اینها واکنشی است نسبت به استعمارگری و خوارداشت مشرق زمینیان و تخفیف هویتشان خصوصاً در خطه خاورمیانه.

تأکید بر مقولاتی مانند استعمار و استحمار راه ما را باز نمی کند.

به قول آقای داریوش آشوری، این نوع مواجهه با غرب مبتنی با نوعی کینه توزی نسبت به غربی است که مدت هاست از ما پیشی گرفته است، اما اکنون واژه تبادل و تعامل فرهنگی در روزگار کنونی خیلی موجه تر است.

امروز چه ویژگی هایی از شریعتی به جای مانده تا ما بتوانیم با پیگیری آنها نوعی نئوشریعتیسم را احیا کنیم؟نگاه او به تاریخ دین و نوعی اسطوره زدایی از شخصیت های دینی، تشخیص بسیار خوبی از سوی شریعتی بود که همچنان ماندگار است.

یا توضیحاتی که وی در باب مواجهه ما با مقولات امامت و وصایت مطرح کرده است.

همچنین دغدغه های اومانیستی و اگزیستانسیالیستی آثار او خیلی مبارک و خوب است؛ یعنی او می خواهد انسان دیندار اومانیستی را معرفی کند.

اینها خیلی بارقه ها و اخگرهای خوبی است.

می توان اینها را پی گرفت و به یک معنا نوشریعتیست شد و به نوعی به بازخوانی و بازسازی نظام اندیشگی شریعتی همت گمارد، البته همان طور که اشاره داشتم باید از آن خطای روش شناختی ایشان چشم پوشی کرد.

به هر حال یادمان باشد که او یکی از شخصیت های مهم رِفُرم دینی بوده است، چیزی که ما به آن احتیاج داریم؛ یعنی تفسیرها و روایت های غیررسمی از دین.

از این لحاظ شریعتی به مثابه شخصی که تحصیلات رسمی دینی و فقهی نداشت، بسیار در جامعه دینی ما مؤثر بود.

در این راستا، روی سخن او با دانشجویان و به طور کلی با طبقه متوسط شهری بود که نوعی legacy (میراث) است که با مهدی بازرگان در سده کنونی آغاز شده بود تا به شریعتی رسید و البته پس از ایشان هم شخصیت های برجسته دیگری ظهور کردند.

ما به این میراث با توجه به اقتضای زمانه ای که در آن زندگی می کنیم بیش از گذشته احتیاج داریم.

آبیاری کردن چنین درختی، کار مهم انجام گرفته توسط شریعتی بود که بسیار ستودنی و برگرفتنی و دنبال  کردنی است.


کلید واژه ها: سرمایه - تکنولوژی - ماه مبارک رمضان - مصرف - شریعتی - فرهنگی - نظام - کشور - انسان - رمضان - تولید - ماه رمضان - کاذب - دکتر - محیط کار - کارنامه - مصاحبه - ادبیات - کانادا - تهران - مبارک - رابطه - زندگی - صورت - تلفن - مشکل - جهان - محیط - عجیب - جدید

آخرین اخبار سرویس:
مراسم بزرگداشت شهدای هفتم تیر به میزبانی حجت الاسلام ناطق نوری برگزار می شود

فتوتیتر/جزییات برنامه دولت برای ایجاد 970 هزار شغل در سال 96 ابلاغ شد

قوه قضاییه برخورد خود با فساد را تشدید کند

تشییع پیکر شهید مصطفی فردوسی در پلدشت

تهران آماده پذیرش سرمایه گذاری کره جنوبی است

ارکستر ملی ایران در اصفهان اجرا می شود

اعضای پیکر شهید مانور سپاه اهدا شد

فیلم/ 7 تیر 1366، روزی که سردشت قربانی بمباران شیمیایی شد

برگزاری سومین جشنواره علم برای همه و انتخاب خانواده برتر

آتش به اختیاری یعنی اینکه مسوولیت هایمان را درست انجام دهیم

جلسه امروز هیات دولت

تشییع پیکر پاک مادر 2 شهید والامقام در الیگودرز

حضور ظریف در نشست مرکز اروپایی روابط خارجی/تصویر

راهکارهای مقابله با توهین دشمنان اسلام

یک مقام افغان: ائتلاف های جدید شکل می گیرد

ساخت درب نفیس ورودی مسجد جدیدالاحداث خاتم الأوصیاء (ص) تهران + تصاویر

استخدام آشپز و کمک آشپز ماهر در محدوده عظیمیه البرز

استخدام همکار ماهر به فتوشاپ و طراحی در هرمزگان

استخدام کباب ترکی زن ماهر در البرز

خبری بد برای برای پرسپولیس در آسیا

40 گشت محسوس و نامحسوس در محورهای مواصلاتی استان ایلام مستقر می شود

استخدام ویزیتور،حسابدار در آریا طب پدیده

اعضای پیکر شهید «مانور سپاه» «مهدی یزدی»اهدا شد

استخدام کارشناس کارگزینی،خانم در مهرگان پخش حافظ(مزمز)

تقدیر رهبر انقلاب از تلاش های ستاد دیه

آمریکا با طرح های متعدد تحریمی فشار بر ایران را افزایش داد/ واشنگتن برای نقض برجام نیاز به اعلام رسمی ندارد

موسیقی/ آهنگ جدید من و ترکم نکن باصدای شهاب مظفری

اعضای پیکر شهید مانور سپاه اهدا شد

"جنگ تجاری" ترامپ در راه است

دیدار دبیر کل نجباء با خانواده شهدای مقاومت عراق

طرح ولایت با محوریت بررسی سند 2030 ویژه دانش آموزان البرزی برگزار می شود

روش خلاقانه در پاک کردن ماهی

3 هتل در گیلان افتتاح می شود

کارشناس قرقیز: مقابله با افراط گرایی نیازمند بالا بردن آگاهی دینی است

ظریف در نشست مرکز اروپایی روابط خارجی موسوم به (ECFR) شرکت کرد

آغاز طرح تابستانه هلال احمر در کرمانشاه

نگاه مسئولان به نمایشگاه قرآن پیشرفت خوبی داشته است

سرپرست میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی منصوب شد

گوهر عقل، ارزشمندترین نعمت الهی برای بشریت است

نگاهی به کتاب اخلاق شهروندان دنیای مجازی آموزش زیست مومنانه در مجازآباد

یادواره سردار شهید مرآت در فومن برگزار می شود

بیانیه گرامی داشت سالگرد دو واقعه تیرماه

ایستگاه رم؛ ظریف در نشست مرکز اروپایی روابط خارجی شرکت کرد

فرهنگ ایثارگری، موجبات یأس و ناامیدی دشمنان می شود

تک عکس/ انرژی

حضور 12 مؤسسه در سیزدهمین مجمع عمومی اتحادیه تشکل های قرآن و عترت

جلسه هیات دولت

دیدار ظریف با اعضای شورای اروپایی روابط خارجی در رُم

نماینده ولی فقیه در سپاه:آتش به اختیاری یعنی اینکه مسئولیت هایمان را درست انجام دهیم

تاجزاده، از افراط تا تفریط!

فتوتیتر/زاکانی: تحریم ها فقط از بُعد اعلامی برداشته شده است

روحانی فرا رسیدن روز ملی مادگاسکار را تبریک گفت

اعضای پیکر شهید مانور سپاه در فرودگاه مهرآباد، اهدا شد

سردار جوانی:تهدید ایران نشانه ناپختگی سعودی هاست

ما بیشتر از گذشته نیاز به وحدت داریم

اعضای پیکر شهید مانور دفاعی امنیتی سپاه اهدا شد

آزادیخواه :حملات برخی دولتمردان به سپاه مغرضانه است

کدخدایی:امروز نیازمند آنیم تا بار دیگر نظام امت و امامت بازخوانی شود

آسفالت هفت هزار کیلومتر از راه های روستایی خوزستان

در پیامی روحانی فرا رسیدن روز ملی مادگاسکار را تبریک گفت

حضور ظریف در نشست مرکز اروپایی روابط خارجی

اعضای پیکر شهید مانور سپاه اهدا شد

30حزب بزرگ اصلاح طلب چه وضعیتی دارند؟ + جدول

اعضای پیکر شهید مانور سپاه اهدا شد

تفسیر سخنان رهبر در روز عید فطر / آیا به رییس جمهور توهین شد؟ / مسئله «سپاه» نیست / مشکل آقایان با معجزات موسی(ع) است، بودجه فیلم محمد (ص) را برای حضرت موسی می دادند!

جلسه امروز هیئت دولت

در هفتم تیر سال 60 چه گذشت؟

تشییع پیکر شهید مصطفی فردوسی در پلدشت

مرحله دوم «خنداننده شو» آغاز شد/ اجرای احسان کرمی در شب آرام «خندوانه»

اگر برجام نبود ، مطیعی می توانست مداحی کند؟

استخدام مکانیک آشنا به L90، MVM و پژو در البرز

استخدام رزرویشن آقا جهت تاکسی سرویس در فردیس

در هفتم تیر سال 60 چه گذشت؟

استخدام صافکار ماهر در استان البرز

توصیه روزنامه جمهوری اسلامی به ستاد نمازجمعه: آن مداح، جوان است شما عذر بدتر از گناه نیاورید

آرایش جدید بانک ها / ابهام در فهرست موسسات مجاز

روایت واقعه تلخ هفتم تیر؛ تعداد شهیدان ایران به کربلا رسید

توصیه های استاندار فارس به اعضای انجمن صنفی خبرنگاران فارس

نسبت به 28 شرط مقدمه پذیرش برجام دقت نشد/تحریم ها فقط از بُعد اعلامی برداشته شده است

نماینده تهران در مجلس: بانک مرکزی در ارزیابی مؤسسات مالی دقت لازم را نکرده است

واگویه ای تلخ و گزنده از « سردشت» دومین شهر قربانی جنگ افزارهای شیمیایی در جهان

آتش به اختیار یعنی کار فرهنگی خودجوش و تمیز، نه بی قانونی

گروه حقوق بشری در نیجریه خواستار آزادی شیخ زکزاکی و همسرش شد

اعضای پیکر شهید مانور سپاه اهدا شد

مراسم گرامیداشت شهدای حادثه هفتم تیر در بجنورد برگزار می شود

وجود واژه های فارسی در آثار بزرگان قزاق

پخت نان سنتی در سمنان/ عکس: امیر حسین کاشی منش

ساخت فرودگاه جدید برای بوشهر

ثبت نام دوره های آموزشی فصل تابستان آغاز شد

آتش به اختیاری یعنی اینکه مسئولیت هایمان را درست انجام دهیم

نشست «طبع و طب» در فرهنگسرای شفق

اعضای پیکر شهید مانور سپاه اهدا شد

تبیین مفهوم «آتش به اختیار» در دایره قانون

توهین به مسئولین در روز قدس، خلاف موازین نظام جمهوری اسلامی و دین اسلام بود

نماز عید فطر در مصلی امام (ره) میاندوآب اقامه شد

دانشگاه پیام نور استان تهران میزبان طرح ضیافت اندیشه دانشجویان

شیخ اکرم کعبی: آرزو دارم «گمنام» شهید شوم

یک هفته بدون سوخت فسیلی در یک استان چین

تمامی صندوق های رای شورای شهر آبادان بازشماری می شود

کاتب جزییات جلسات علنی و غیر علنی هفته آینده مجلس را تشریح کرد

برقراری پرواز مستقیم تهران و سئول سبب تحکیم روابط دو کشور می شود

قیام میرزا اسلامی بود

مرندی در گفت وگو با فارس: خدمات عظیم سپاه پاسداران در بخش سازندگی کشور غیرقابل انکار است/ دوقطبی کردن نظام چه سودی برای برخی افراد دارد؟

اعضای پیکر شهید مانور سپاه اهدا شد

سردار پوردستان:بیش از 60 تیم تروریستی وارد کشور شده بودند

مهر تایید وزارت ارشاد بر انتخابات خانه مطبوعات مازندران

خرازی: با بهره گیری از امکانات همه کشورها طرح "راه ابریشم جدید" محقق می شود

امام جمعه ابرکوه: شهید بهشتی، مغز متفکر تاریخ انقلاب اسلامی بود

دیدار آیت الله دستغیب با مدیرکل صداوسیمای فارس

اختلاف نظر حقوقی دیوان محاسبات عمومی کشور با شهرداری ها را سیاسی نکنید

آدم دلش برای برخی کتاب ها می سوزد

لولا داسیلوا: رییس جمهوری برزیل توانایی اداره کشور را ندارد

سی ان ان؛ رکورد شکنی دانشجویان ایران در فرار مغزها

عکس/ شهیدی بر بالین شهیدی دیگر

طرح تحریم ایران و روسیه باز هم در کنگره آمریکا با مشکل جدید مواجه شد

استخدام کارشناس خانم جهت کادر اداری کامپیوتر پانته آ

"مسجد محوری" اولویت اصلی برنامه های سپاه امام رضا(ع) در سال 96 است

استخدام تعدادی شاگرد جهت کار در کارگاه MDF

معاون امنیتی و انتظامی استاندار تهران: تعداد هتاکان به رییس جمهوری در روز قدس 25 نفر بودند

استخدام باغسرای عروسی شاندیز

ترزا می : درخواست خود برای همه پرسی استقلال را از روی میز بردارید

نگاه تحلیلی به هفت پیش بینی روند شبکه های مجازی در سال 2017 / برند ها و زمین بازی جدید

استخدام حسابدار پاره وقت آشنا به نرم افزار هلو در تهران

لاریجانی:مجلس به اجرای توافقات تهران-سئول کمک می کند/لی نایک یون:آماده ارتقای همکاری با ایران هستیم

استخدام چرخکار ماهر خانم در محدوده حصارک کرج

عکس/ نماز زیارت سردار سلیمانی در حرم امام رضا(ع)

استخدام مجموعه پوشاک دلیجان

زنانی با دستمزدهای 150 هزارتومانی

آخرین خبرها درباره گزارش کمیته پیگیری حمله تروریستی به مجلس

استخدام کارگر ماهر جهت کارگاه قنادی واقع در اصفهان

استخدام منشی،تمام وقت با بیمه در صرافی داریوش درتهران

رونق اقتصادی و ایجاد اشتغال اولویت دولت دوازدهم

احضار 5 فرماندار سیستان و بلوچستان

فشار کار در دستگاه قضایی دو برابر استانداردهاست

چگونه انسان از زندان نفس نجات می یابد؟

واکنش عبدالرضا هلالی به انتقادها در مورد شعر میثم مطیعی

طرح تخصصی حفظ قرآن با شیوه تکنولوژی برتر حافظه تصویری

راست قامتی که همچنان ایستاده است

تردیدهای تازه در کنگره آمریکا برای پیشبرد طرح تحریم ایران و روسیه

عباس عبدی: بعد از فتح مکه همه بخشیده شدند الا شاعران هجو گو

اقدام موشکی سپاه پیامی برای آشوبگران منطقه ای داشت/ ارتقای توان موشکی ادامه می یابد

رمضان به ما سبک زندگی منتظرانه را یاد داد

آیین استقبال از عید محمد رضایی دومین شهید مدافع حرم استان بوشهر

تمامی صندوق های اخذ رای شورای شهر آبادان بازشماری می شود

جنگ تجاری ترامپ در راه است

دستگیری یک دانش آموز و 8 کلاهبردار در پرونده لو رفتن سوالات /مالباختگان شکایت کنند

توسعه همکاری های تهران - سئول در حوزه های اقتصادی سبب احیای روابط بین دو کشور می شود

اس ام اس تبریک تولد (13)

راستگرایان برسر دوراهی؛لاریجانی و روحانی یا حداد و فدایی ؟

تفسیر سخنان رهبر در روز عید فطر / آیا به رییس جمهور توهین شد؟ / مسئله «سپاه» نیست / مشکل آقایان با معجزات موسی(ع) است!

امام جمعه ابرکوه: شهید بهشتی، مغز متفکر تاریخ انقلاب اسلامی بود

ایران آماده ایفای نقش موثر در اجرای طرح جاده ابریشم است

حملات برخی دولتمردان به سپاه مغرضانه است/ ورود سپاه به اجرای پروژه های عمرانی با درخواست دولت ها انجام می شود

گیلان، میزبان معاون اول رییس جمهور و رییس سازمان میراث فرهنگی

دکتر محقق داماد: مایه شرم است که دنیای شرک و کفر در صدق و صفا باشند و مؤمنان را به جان هم اندازند/ وظیفه متفکران و عالمان بزرگ است که مؤمنان را به حقایق اسلامی معرفت خداوند رحمان و رحیم آشنا سازند

رهبر ارکستر ایرانی در جمع 25 مهاجر برتر کانادا قرار گرفت

اعضای پیکر شهید مانور سپاه اهدا شد

علیزاده در گفت وگو با فارس: حذف رشته های دانشگاه آزاد 107 هزار استاد و کارمند این دانشگاه را بیکار می کند

کاهش جمعیت کیفری زندانیان نظامی خراسان رضوی

روایت جانشین فرمانده کل ارتش از ورود 60 تیم تروریستی به کشور /آمادگی نیروهای مسلح برای مقابله

ایران آماده ایفای نقش موثر در اجرای طرح جاده ابریشم است

لایروبی اروندرود در برنامه ششم توسعه

نماز زیارت سردار سلیمانی در حرم امام رضا (ع) +عکس

بیانیه گرامی داشت سالگرد دو واقعه تیرماه

برگزاری مراسم تکمیل روند خلع سلاح فارک

کنایه محسن رضایی به دولت روحانی بر اساس یک خبر کذب!+تصویر

تمامی صندوق های رای شورای شهر آبادان بازشماری می شود

برقراری پرواز مستقیم تهران و سئول سبب تحکیم روابط دو کشور می شود

حراست دانشگاه شهید بهشتی با برگزاری سالگرد عباس کیارستمی موافقت نکرد/آخرین دست نوشته های کیارستمی کتاب شد

خودشان دست کمک به سمت سپاه دراز کردند

ایران شناس فرانسوی جایزه بنیاد موقوفات دکتر محمود افشــار یزدی را گرفت

استخدام نیروی تاسیسات ترجیحا با مدرک دیپلم در هتل

روحانی فرارسیدن روز ملی مادگاسکار را تبریک گفت

استخدام پیک موتوری دارای سابقه جهت رستورانی در البرز

پاندایی که بامبو را به فرزندش ترجیح داد+فیلم

ماه رمضانی از جنس دعا برای خانواده های داغدیده کابل/وقتی با اشک چشم افطار کردیم+دلنوشته

استخدام فست فود محدوده علامه امینی اصفهان

احسان کرمی مجری خندوانه شد! +عکس

استخدام جوشکار آهنگر و مونتاژکار در خراسان رضوی

وزیر خارجه کشورمان به ایتالیا رفت

نسبت به 28 شرط مقدمه پذیرش برجام دقت نشد/تحریم ها فقط از بُعد اعلامی برداشته شده است

استخدام شاگرد آقا بصورت تمام وقت در کرمان

بی حجابی زیاد شده چون جامعه بی تفاوت است/ یعنی چه نیروی انتظامی جلوی بدحجابی را بگیرد؟

استخدام پرستار جهت مرکز اعصاب و روان در حومه شهریار تهران

دستبرد به سهام عدالت

اینفوگرافیک/ جزییات واقعه هفتم تیر

استخدام بازاریاب باحقوق، درکانون تبلیغاتی بوق درکرج

بازگشت به سبک زندگی دینی؛ راه عبور از معضل افسردگی/ اصلاح نگاه به زندگی دنیا؛ کلید درمان افسردگی در جامعه

استخدام کارمند وکارآموز باحقوق درآژانس مسافرتی سفری دیگر

کاریکاتور/ تهران در جهان رکورد زد؛ مرکز دانلود غیرقانونی مقاله!

روحانی: سپاه باید در سازندگی و رشد اقتصادی به دولت کمک کند

مجمع عمومی ادغام اتحادیه موسسات استان ها برگزار می شود

گیلان، میزبان معاون اول رییس جمهور و رییس سازمان میراث فرهنگی

وقتی خیانت رسما آغاز شد!

اتحادیه آفریقا خواستار برقراری صلح پایدار در قاره سیاه شد

معاون امنیتی و انتظامی استاندار تهران: تعداد هتاکان به رییس جمهوری در روز قدس 25 نفر بودند

مشکل آقایان با معجزات موسی(ع) است!

آخرین خبرها درباره گزارش کمیته پیگیری حمله تروریستی به مجلس

چند اشتباه تاریخی درباره یک عکس

کدخدایی: راست قامتی که همچنان ایستاده است

غبار روبی از کارنامه یک روشنفکر دینی

غبار روبی از کارنامه یک روشنفکر دینی