عباس امینی، زهرا (میلا) علمی مقایسه و ارزیابی رویکردها در زمینه نفرین منابع طبیعی

در این پژوهش، با مرور ادبیات این حوزه، برخی از مهم‏ ترین سازوکارهای اثرگذاری منابع طبیعی بررسی می شود.

- چکیده کشورهای برخوردار از نفت، مواد معدنی و به طور کلی ثروت منابع طبیعی، در نشان دادن عملکرد مناسب اقتصادی دربرابر همتایان خود که از چنین منابعی بی‏بهره‏اند، ناکام مانده ‏اند؛ و این امر عمدتاً به علت آثار جانبی ناخوشایند چنین منابعی است.

در این پژوهش، با مرور ادبیات این حوزه، برخی از مهم‏ ترین سازوکارهای اثرگذاری منابع طبیعی بررسی می شود؛ مواردی نظیر: 1.

روند بلندمدت در قیمت جهانی، 2.

نوسانات قیمت، 3.

کوچک شدن دائمی بخش صنعت، 4.

نهادهای استبدادی و جرگه ‏سالار (الیگارشی)، 5.

نبودِ نهادهایی که به ناپایداری و هرج و مرج دامن می‏زنند، 6.

چرخه‏ای بودن بیماری هلندی.

در این میان، تردیدگرایان، اساساً مفهومی به نام نفرین منابع طبیعی را زیر سؤال می برند و به برخی از کشورهای صادرکننده کالا که عملکرد موفقیت‏آمیزی داشته اند، اشاره و چنین استدلال می‏کنند که صادرات و رونق منابع الزاماً پدیده‏ هایی برون‏زا نیستند.

همچنین، در این مقاله، برخی نهادها و سیاست‏ های برگرفته از تجربه و پیشینه موفق کشورهایی پیشنهاد می شود که به توانمندی استفاده مناسب از چنین منابعی دست‏ یافته‏ اند.